Mới đây, ông N.D.N (Hà Nội) mang mẫu nước sinh hoạt của gia đình đến điểm kiểm tra nước miễn phí được tổ chức tại địa phương. Chương trình được giới thiệu có sự phối hợp triển khai theo văn bản của UBND phường nên ông hoàn toàn yên tâm tham gia.
Tại buổi kiểm tra, nhân viên sử dụng thiết bị thử mẫu nước, nhỏ một số dung dịch vào chai nước rồi thông báo nguồn nước của gia đình ông N “thừa chất này, thiếu chất kia”, không bảo đảm chất lượng sử dụng lâu dài. Ngay sau đó, họ tư vấn ông N nên sử dụng máy lọc nước ion kiềm của doanh nghiệp. Chiếc máy được giới thiệu có giá niêm yết hơn 20 triệu đồng nhưng đang có ưu đãi đặc biệt, giảm xuống còn hơn 10 triệu đồng nếu mua ngay trong ngày.
 |
| Ảnh minh họa: nongnghiepmoitruong.vn |
Tin tưởng vào kết quả kiểm tra và cho rằng chương trình có chính quyền địa phương phối hợp nên ông N quyết định mua máy. Tuy nhiên, sau khi tìm hiểu kỹ hơn, gia đình phát hiện trong văn bản của UBND phường gửi các tổ dân phố đã nêu rất rõ mục đích của hoạt động này chỉ là khảo sát, lấy mẫu nước phục vụ nghiên cứu, đồng thời yêu cầu đơn vị thực hiện không thu phí, không bán hàng và không tổ chức các hoạt động ngoài phạm vi được giới thiệu. Thực tế tại buổi kiểm tra mẫu nước lại có việc trưng bày, giới thiệu và bán máy lọc nước. Khi liên hệ với doanh nghiệp để làm rõ nội dung này, gia đình ông N không nhận được câu trả lời minh bạch. Người được ghi là phụ trách trong giấy giới thiệu cũng không giải thích cụ thể, thậm chí cắt liên lạc khi được hỏi về việc bán sản phẩm...
Luật sư Trần Quyết, Đoàn Luật sư TP Hà Nội cho biết: “Việc tổ chức các hoạt động kiểm tra, tư vấn miễn phí không bị pháp luật cấm nếu thực hiện đúng quy định. Nếu người dân tham gia vì tin tưởng đây là hoạt động cộng đồng hoặc có sự phối hợp của chính quyền thì doanh nghiệp cần tuân thủ đúng nội dung đã được giới thiệu, bảo đảm minh bạch, tránh tạo hiểu nhầm để bán hàng”. Thực tế, người cao tuổi là nhóm dễ trở thành mục tiêu của các hình thức tiếp thị trực tiếp.
Người cao tuổi thường có nhu cầu chăm sóc sức khỏe, ít cập nhật thông tin và có xu hướng tin tưởng vào các chương trình được tổ chức tại địa phương hoặc có sự xuất hiện của các văn bản, giấy giới thiệu. Để tránh rơi vào tình huống tương tự, người dân cần cẩn trọng, tìm hiểu kỹ, không nên mua sản phẩm ngay tại các buổi tư vấn. Khi phát hiện dấu hiệu tổ chức không đúng nội dung được cho phép hoặc có hành vi gây hiểu nhầm, cần phản ánh kịp thời tới chính quyền địa phương và cơ quan bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Thời gian vừa qua xảy ra không ít vụ việc lừa đảo qua điện thoại, qua internet... nhắm vào người cao tuổi, gây thiệt hại lớn về tài sản và ảnh hưởng nghiêm trọng đến tâm lý nạn nhân. Để có thể nhận diện nguyên nhân, thủ đoạn và có các giải pháp phòng ngừa, phóng viên Báo Quân đội nhân dân đã có cuộc trao đổi với TS Nguyễn Tùng Lâm, Phó chủ tịch Hội Khoa học Tâm lý - Giáo dục Việt Nam.
Thời gian gần đây, nhiều vụ lừa đảo nhắm vào người cao tuổi liên tiếp xảy ra với những thủ đoạn ngày càng tinh vi. Lợi dụng tâm lý tin tưởng cơ quan chức năng và hạn chế trong sử dụng công nghệ của người cao tuổi, các đối tượng đã dựng nên nhiều kịch bản để dẫn dụ nạn nhân cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng, thậm chí chiếm đoạt tài sản.
Từ những buổi nằm máy trị liệu miễn phí, vài món quà nhỏ đến lời hỏi han thân tình, nhiều người cao tuổi từng bước bị dẫn dụ mua thực phẩm chức năng, thiết bị chăm sóc sức khỏe với giá cao. Phía sau những lời gọi ngọt ngào có thể là một kịch bản đánh vào nhu cầu chăm sóc sức khỏe và khoảng trống tình cảm của người già.