1. Lấy đỉnh núi Fansipan trên dãy Hoàng Liên Sơn làm cột mốc, phóng tầm mắt ra toàn bộ vùng không gian địa lý quân sự phía Bắc và Tây Bắc của Tổ quốc, nơi đây là “mái nhà” điều tiết khí hậu, là nguồn cội của nhiều dòng sông lớn và là “phên giậu” sinh tử che chắn cho toàn bộ vùng Đồng bằng Bắc Bộ cùng trung tâm đầu não quốc gia.

Nằm ở vị trí tiền tiêu biên giới phía Bắc Tổ quốc, nơi sinh sống của 34 dân tộc anh em, địa bàn Quân khu 2 có vị trí trọng yếu về quốc phòng, an ninh và là trọng điểm nhòm ngó của các thế lực hiếu chiến, bá quyền, cũng là nơi các thế lực thù địch thực hiện âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình”, kích động ly khai, lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo nhằm chống phá cách mạng Việt Nam. Trong bối cảnh đó, lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, Tổ quốc và nhân dân của cán bộ, chiến sĩ Quân khu 2 được khẳng định bằng niềm tin và tình cảm, ý chí cách mạng son sắt. Lòng trung thành như ngọn hải đăng định hướng cho tư tưởng và hành động chính trị, quân sự, văn hóa của mỗi quân nhân trong mọi hoàn cảnh, góp phần giữ vững sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với LLVT Quân khu suốt 80 năm qua.

Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Ngân động viên lực lượng tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại đồi Đá Vôi, phường Cam Đường, tỉnh Lào Cai. Ảnh: ĐỨC MẠNH

Địa bàn Tây Bắc hùng vĩ, địa hình cheo leo, hiểm trở, giao thông chia cắt, khí hậu khắc nghiệt, hạ tầng kinh tế-xã hội còn nhiều khó khăn. Vì vậy, tự lực trở thành một phẩm chất có ý nghĩa sinh tồn đối với đồng bào, chiến sĩ trên địa bàn quân khu. Ý chí tự lực của quân và dân Tây Bắc được phát huy cao độ trong cuộc tiến công chiến lược Đông-Xuân 1953-1954, mà đỉnh cao là Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ. Với tinh thần “Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để chiến thắng”, đồng bào và chiến sĩ các dân tộc Tây Bắc đã tự nguyện, tích cực tham gia đóng góp sức người, sức của cho chiến dịch với 7.310 tấn gạo (vượt chỉ tiêu 347 tấn, bằng hơn 1/4 số lượng gạo toàn chiến dịch), 389 tấn thực phẩm, huy động 27.657 dân công, vượt chỉ tiêu Trung ương giao.

Sự lớn mạnh của LLVT Quân khu 2 qua các thời kỳ không chỉ đo bằng chất lượng huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu và tinh thần quyết chiến, quyết thắng mọi kẻ thù và bằng ý chí, kỷ luật, bản lĩnh, trí tuệ, năng lực hành động của các đơn vị đứng chân trên địa bàn mà còn thể hiện ở chiều sâu văn hóa đoàn kết nội bộ, đoàn kết quân dân, đoàn kết quốc tế. Đứng chân trên địa bàn có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, từ khi ra đời đến nay, LLVT Quân khu luôn chú trọng củng cố mối đoàn kết gắn bó quân-dân, bền bỉ đồng hành và giúp đỡ nhân dân, xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc. Vì vậy, cán bộ, chiến sĩ các đơn vị trong LLVT Quân khu 2 luôn được đồng bào hết lòng tin yêu, chở che, đùm bọc, “đi dân nhớ, ở dân thương”.

Quá trình xây dựng, chiến đấu cũng là “lò lửa” tôi luyện và thể hiện khí phách quật cường, anh dũng của LLVT Quân khu 2. Ý chí anh dũng của cán bộ, chiến sĩ đã trở thành động lực làm nên tinh thần chiến đấu, chiến thắng của LLVT Quân khu; đồng thời là nội lực nuôi dưỡng, rèn luyện những tấm gương điển hình, trở thành một trong những biểu tượng cao đẹp của chủ nghĩa anh hùng cách mạng Việt Nam, của Quân đội nhân dân Việt Nam và phẩm chất Bộ đội Cụ Hồ. Tiêu biểu là các Anh hùng LLVT nhân dân: La Văn Cầu, Bế Văn Đàn, Nguyễn Viết Ninh (với câu nói nổi tiếng “Sống bám đá, chết hóa đá bất tử”)... Phẩm chất anh dũng của cán bộ, chiến sĩ LLVT Quân khu tiếp tục được tôi luyện, tỏa sáng trong cuộc chiến chống thiên tai, lũ lụt; rà phá bom, mìn, vật nổ; trong “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, góp phần mang lại cuộc sống bình yên, hạnh phúc cho nhân dân các dân tộc trên địa bàn.

Với khí tiết trung thành là gốc rễ, ý chí tự lực là động lực, tinh thần đoàn kết là nền tảng, khí phách anh dũng là căn cốt, LLVT Quân khu 2 đã xây dựng nên truyền thống chiến đấu dũng cảm và chiến thắng huy hoàng. Đặc biệt, trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, Quân khu 2 là thủ đô kháng chiến, là địa bàn diễn ra nhiều chiến dịch lớn như: Chiến dịch Việt Bắc Thu-Đông năm 1947, Chiến dịch Biên giới năm 1950, cuộc tiến công chiến lược Đông-Xuân 1953-1954 mà đỉnh cao là Chiến dịch lịch sử Điện Biên Phủ năm 1954, quân và dân các dân tộc Tây Bắc đã góp phần cùng cả nước làm nên chiến thắng “chấn động địa cầu”. Không chỉ vậy, LLVT Quân khu đã huy động lực lượng tham gia chiến dịch giải phóng Tây Nguyên và Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975; kiên cường bám trụ trận địa, chiến đấu dũng cảm, kiên quyết đẩy lùi các đợt tấn công của đối phương, giữ vững chủ quyền quốc gia trong cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc. Cán bộ, chiến sĩ Quân khu cũng kề vai sát cánh, đồng cam cộng khổ với Quân đội nhân dân Lào, tham gia nhiều chiến dịch trên đất bạn, như: Nậm Thà, Nậm Bạc, Cánh Đồng Chum, hoàn thành xuất sắc nghĩa vụ quốc tế.

Giá trị chiến thắng của LLVT Quân khu 2 kết tinh ở những phần thưởng cao quý: LLVT Quân khu được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân (năm 2026), Huân chương Độc lập (năm 1965), 2 Huân chương Sao Vàng (năm 1985, 2011), 2 Huân chương Hồ Chí Minh (năm 1979, 2002), 3 Huân chương Quân công (năm 1983, 1984, 2016) và 317 tập thể, 116 cá nhân được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân.

Cục Chính trị Quân khu 2 phát động đợt thi đua cao điểm “80 ngày Thi đua Quyết thắng-Viết tiếp bản hùng ca”. Ảnh: ĐỨC MẠNH
Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Ngân trò chuyện với dân quân xã Tân Long, Bộ CHQS tỉnh Tuyên Quang. Ảnh: ĐỨC MẠNH

2. Tình hình thế giới và khu vực đang trải qua những biến động phức tạp, bất ổn, khó lường, sự xuất hiện của hình thái chiến tranh mới và nhiều công nghệ quân sự hiện đại, cùng với những thách thức an ninh phi truyền thống (biến đổi khí hậu, lũ quét, sạt lở đất, dịch bệnh, tội phạm xuyên quốc gia, tội phạm công nghệ cao...) đặt ra nhiệm vụ quốc phòng, an ninh những yêu cầu cao hơn. 

Trong bối cảnh đó, truyền thống của LLVT Quân khu 2 hội tụ ở 10 chữ vàng “Trung thành, tự lực, đoàn kết, anh dũng, chiến thắng” cần được nhìn nhận như một động lực mới, một “tài nguyên” góp phần củng cố niềm tin, gia tăng “sức mạnh mềm” để khẳng định vị thế, tầm vóc, sứ mệnh của LLVT Quân khu trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Giữ vững lòng trung thành để LLVT Quân khu cùng toàn quân tiếp tục là lực lượng chính trị tin cậy, lực lượng chiến đấu tinh nhuệ của Đảng, Nhà nước và nhân dân. Phát huy tinh thần tự lực là nhân lên sức mạnh “tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường, tự hào” của dân tộc trong kỷ nguyên phát triển mới. Tiếp tục nêu cao truyền thống đoàn kết là không ngừng xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc, làm tốt sứ mệnh hội tụ nhân tâm và gắn kết các nguồn lực để xây dựng LLVT Quân khu vững mạnh về mọi mặt. Coi trọng phẩm chất anh dũng là chủ động vượt qua mọi khó khăn, hóa giải mọi thách thức, làm tròn chức năng, nhiệm vụ đội quân chiến đấu, đội quân công tác, đội quân lao động sản xuất trong tình hình mới. Giữ gìn, phát huy truyền thống chiến thắng không chỉ khẳng định những giá trị tiêu biểu của LLVT Quân khu trong chặng đường lịch sử 80 năm qua mà phải không ngừng bồi đắp, nâng tầm các giá trị đó phù hợp với dòng chảy của thời đại mới, biến giá trị chiến thắng thành một trong những nguồn lực quan trọng để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ củng cố quốc phòng, bảo vệ chủ quyền quốc gia trên địa bàn Tây Bắc trọng yếu của Tổ quốc.

Việc kế thừa, phát huy các giá trị truyền thống tiêu biểu của LLVT Quân khu 2 trong tình hình mới phải hướng tới góp phần thực hiện hiệu quả phương châm “2 kiên định” (kiên định đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng; kiên định xây dựng Quân đội vững mạnh về chính trị, góp phần giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt của Đảng đối với Quân đội); “2 đẩy mạnh” (đẩy mạnh xây dựng Quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; đẩy mạnh hội nhập quốc tế và đối ngoại quốc phòng), “2 ngăn ngừa” (ngăn ngừa các nguy cơ chiến tranh, xung đột; ngăn ngừa mọi biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong Đảng bộ Quân đội và toàn quân) và phương châm “5 vững” (chính trị vững, kỷ luật vững, công nghệ vững, nghệ thuật quân sự vững, đời sống bộ đội vững).

Giữ gìn truyền thống không chỉ là coi trọng những giá trị làm nên lịch sử mà là trao truyền ngọn lửa niềm tin để biến giá trị lịch sử thành hành động cách mạng trong cuộc sống, học tập, lao động và chiến đấu của mỗi cán bộ, chiến sĩ hôm nay. Trước thời cơ và thách thức mới của đất nước, đội ngũ cán bộ, chiến sĩ LLVT Quân khu 2-những người đang viết tiếp bản hùng ca nơi miền đất Tây Bắc Tổ quốc-càng phải khắc sâu 10 chữ vàng “Trung thành, tự lực, đoàn kết, anh dũng, chiến thắng” vào trong tim và khối óc của mình, để trong bất kỳ hoàn cảnh nào, dù đối mặt với khó khăn, thử thách từ thời cuộc, LLVT Quân khu 2 luôn là tấm lá chắn thép kiên trung, bảo vệ vững chắc vùng đất Tây Bắc thiêng liêng, góp phần giữ gìn sự trường tồn của dân tộc và Tổ quốc Việt Nam.