Theo đánh giá của Chính phủ, việc thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021-2025 đạt và vượt 5/5 chỉ tiêu đề ra.

Trong đó, trên cơ sở tổng mức vốn 2,87 triệu tỷ đồng (ngân sách Trung ương là 1,5 triệu tỷ đồng, ngân sách địa phương là 1,37 triệu tỷ đồng) và các nguyên tắc, tiêu chí được phê duyệt, Chính phủ đã giao vốn ngân sách Trung ương cho 4.652 dự án, giảm 1/2 so với giai đoạn trước. Ước giải ngân đến hết năm 2025 đạt 3,02 triệu tỷ đồng (cao hơn so với kế hoạch do ngân sách địa phương giao tăng thêm từ nguồn tăng thu, thu tiền sử dụng đất).

Báo cáo của Chính phủ nêu rõ, hệ thống pháp luật tiếp tục được hoàn thiện, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, chuyển đổi phương thức quản lý từ "tiền kiểm" sang "hậu kiểm". Công tác chỉ đạo điều hành quyết liệt, thường xuyên, tập trung giải quyết các điểm nghẽn.

Đã tập trung nguồn lực triển khai những nhiệm vụ, dự án lớn, quan trọng, có tính kết nối liên vùng, tác động lan tỏa, hoàn thành hơn 3.000km đường bộ cao tốc, 1.700km đường ven biển. Ngân sách Trung ương đã cải cách mạnh mẽ danh mục dự án, khắc phục tình trạng dàn trải, phân tán. Công tác giám sát, đánh giá, thanh tra, kiểm tra được tăng cường, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý.

Quang cảnh phiên họp ngày 9-4 tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI.

Đối với kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, ngân sách trung ương định hướng tập trung ưu tiên bố trí cho các Chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia đã được Quốc hội quyết định chủ trương đầu tư, các nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, các chương trình, dự án theo Chương trình hành động của Trung ương thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, các dự án liên vùng của các địa phương.

Đối với ngân sách địa phương, địa phương chủ động quyết định đầu tư theo quy hoạch và khả năng cân đối nguồn lực, phục vụ tốt nhất các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh trên địa bàn, theo tinh thần “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”. Quán triệt nguyên tắc bố trí vốn tập trung, không dàn trải, giảm số lượng dự án tối thiểu 30% so với giai đoạn 2021-2025, ưu tiên bố trí cho các dự án liên vùng, liên tỉnh, liên xã, có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.

Đối với dự kiến cơ cấu, phương án phân bổ kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, tổng nguồn vốn đầu tư công trung hạn là 8,22 triệu tỷ đồng, bao gồm: Ngân sách Trung ương là 3,8 triệu tỷ đồng và ngân sách địa phương là 4,42 triệu tỷ đồng. Bố trí đủ vốn để hoàn thành các dự án khẩn cấp, dự án chuyển tiếp, thu ứng, trả nợ tương ứng khoảng 10% tổng số vốn (khoảng 366 nghìn tỷ đồng).

Tập trung ưu tiên bố trí cho các dự án trọng điểm, chiến lược của quốc gia cần ưu tiên đầu tư tương ứng khoảng 75% tổng số vốn (khoảng 2,6 triệu tỷ đồng). Trường hợp có nguồn tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách Nhà nước hằng năm, sẽ tập trung ưu tiên bố trí vốn để đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án ưu tiên nêu trên.

Số vốn còn lại dành để bố trí cho các bộ, cơ quan trung ương và địa phương để thực hiện các dự án theo nhiệm vụ chính trị được giao, phù hợp với các Nghị quyết của Trung ương; các chỉ đạo, kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư; phù hợp với quy hoạch ngành, quy hoạch tỉnh được cấp có thẩm quyền phê duyệt; các dự án ODA, tương ứng khoảng 15% tổng số vốn (khoảng 454 nghìn tỷ đồng).

Đối với vốn ngân sách địa phương, tổng nguồn vốn được xác định là 4.420.000 tỷ đồng, kế hoạch của từng địa phương được xây dựng chi tiết trên cơ sở nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ được cấp có thẩm quyền quyết định theo quy định của pháp luật đầu tư công.