Trường đại học đầu tiên

QĐND - Trường đại học đầu tiên trên thế giới theo đúng nghĩa đào tạo và cấp bằng xuất hiện ở khu vực châu Âu. Chẳng hạn, ở Thổ Nhĩ Kỳ có trường Magnaura, ở I-ta-li-a có trường Bologna, ở Pháp có trường Sorbonne… Theo nghĩa này, trường đại học đầu tiên ở Việt Nam là Đại học Y Hà Nội, được thành lập năm 1902 dưới thời thuộc Pháp.

Nếu hiểu theo nghĩa trường đại học là nơi học tập kiến thức chuyên sâu thì Trung Quốc, Ấn Độ, Ai Cập – những quốc gia thuộc khu vực châu Á – lại được coi là nơi có những trường đại học đầu tiên trên thế giới. Hiểu theo nghĩa này, Văn Miếu – Quốc Tử Giám được coi là trường đại học đầu tiên ở Việt Nam, được xây dựng từ năm 1070, đời Lý Thánh Tông.

Người phát minh ra giấy

Người phát minh ra giấy được ghi nhận trong sử sách là Thái Luân, người Trung Quốc. Ông này nghiền nát vỏ cây với nước để lấy sợi, sau đó đổ hỗn hợp lên khay to cho thoát hết nước. Cuối cùng, ông phơi khô tấm giấy mỏng thu được trên một mặt phẳng. Năm 105, Thái Luân mang tấm giấy này cung tiến nhà vua và được nhà vua hết lời khen ngợi. Thực tế, những phát hiện sau này cho thấy, giấy xuất hiện trước thời Thái Luân vài trăm năm, nhưng người ta vẫn mặc nhiên coi Thái Luân là người phát minh ra giấy.

Nơi phát minh ra bảng chữ cái

Bảng chữ cái đầu tiên được phát minh bởi người Do Thái và người Phiniki sống ở bờ Đông Địa Trung Hải cách đây khoảng 3.500 năm. Bảng chữ cái này sau đó được truyền tới người Hy Lạp và được bổ sung, sửa đổi tạo thành bảng chữ cái La-tinh như hiện nay. Chữ quốc ngữ mà Việt Nam hiện đang sử dụng do nhà truyền đạo người Pháp là Alexandre de Rhodes sáng tạo vào thập niên 1620. Alexandre de Rhodes đã dùng bảng chữ cái La-tinh có bổ sung thêm thanh điệu và một số phụ âm, nguyên âm đặc biệt để diễn đạt lại ngôn ngữ của người Việt Nam. Bằng cách này, ông nhanh chóng học được tiếng Việt để truyền đạo. Năm 1651, ông đã cho xuất bản cuốn từ điển đầu tiên của tiếng Việt: Từ điển Việt - Bồ -

Nam Thanh (Tổng hợp)