17 giờ 30 phút, thất thểu dắt chiếc xe đạp cọc cạch về xóm trọ sau cua luyện thi giữa tiết trời nóng hừng hực cộng hưởng với mùi mồ hôi “hỗn hợp” của hơn trăm con người tại lò, Quý (quê Bình Định) “thảm thiết” kêu lên: “Trời, lại cúp điện à?”, “Ừ, cúp nước nữa!”, câu nói vẳng từ phòng bên cạnh càng đẩy “bi kịch” của Quý lên đến đỉnh điểm. Thấy cậu bạn cùng phòng tuyệt vọng, Long (quê Nghệ An) vỗ vai bạn: “Thôi, ra sông Hương tắm đi”.
Gần 18 giờ nhưng vẫn còn khá đông thanh niên tụ tập tắm rửa, bơi lội trên sông Hương. Phần lớn là sinh viên và các sĩ tử, những kẻ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của “hai cúp” là cúp nước, cúp điện và hầu bao không đủ để có thể vào bể bơi. “Bơi sông vừa đỡ tốn tiền nước, vừa xem như tập thể thao, xả “xì-trét” cho cơ thể”. Long cho biết mỗi ngày một lần Long đều đạp xe ra sông Hương bơi. Chỉ cần một can 5 lít, nối với một sợi dây buộc vào eo là có thể ra giữa dòng ôm can nằm ngắm sông ngắm nước. “Mỗi lần bơi về trong người thấy thoải mái vô cùng, ăn uống cũng rất ngon. Tối đó có thể học đến 2, 3 giờ sáng”-Long cười phấn khích.
Hai bên bờ sông Hương cũng là nơi sĩ tử chọn làm điểm “ôn luyện” trong mùa nắng nóng. Bóng đèn chiếu sáng suốt đêm, gió từ sông thổi mát rượi, khung cảnh tĩnh mịch khiến kiến thức “trôi” nhanh hơn, lại đỡ một phần lớn tiền điện. Long nhẩm tính tháng vừa rồi, ngoài tiền phòng và tiền ăn thì tiền điện nước phải đóng chưa đến… 20 nghìn đồng. Bí kíp “tắm sông, gió thiên nhiên, điện nhà nước” của Long dần dần được lan truyền và trở thành “phương châm” của khá nhiều sĩ tử trong mùa “bão giá” và “mùa cúp”.
Khôn hơn, nhiều sĩ tử chọn các hiệu sách cho phép đọc tự do làm nơi “ôn luyện”. “Điều hòa mát rượi, sách luyện thi nhiều vô kể. Từ chiều đến giờ mình đã đọc xong cuốn Nam Cao toàn tập dày gần nghìn trang đây này”-Thọ, quê Thanh Hóa, thi khối C cười hồ hởi. Cứ tầm 19 giờ, Thọ lại đến nhà sách Phú Xuân (TP Huế) đọc thêm các tác phẩm văn học, sách phê bình văn học, nghiên cứu lịch sử để bổ sung kiến thức cho đợt thi sắp tới, những cuốn sách mà giá bìa mỗi cuốn gần bằng tiền ăn một tháng của cậu học trò nghèo.
Long kể có hôm đi học về chưa kịp ăn uống gì nhưng mệt và nóng quá, vậy là lao đi tắm sông. Đang bơi giữa chừng bỗng thấy hoa mắt, chóng mặt, chân trái bị chuột rút không cử động được. Trong lúc cuống may ôm được cái can buộc quanh eo. Một tay ôm can, một tay đẩy nước. Khi được mọi người đưa lên bờ thì nằm liệt ra không biết trăng sao gì nữa...
Bài và ảnh: QUANG MINH