Báo Quân đội nhân dân có cuộc trao đổi với ông Lại Xuân Thanh, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), một trong các đơn vị tham gia lập báo cáo khả thi dự án, để làm rõ thêm về quy mô, tổng mức đầu tư cũng như hiệu quả khi triển khai thực hiện dự án này.

Vì sao cần bổ sung hai tuyến đường kết nối?

Ông Lại Xuân Thanh.

Phóng viên (PV): Quy mô sử dụng đất của Cảng HKQT Long Thành là 5.000ha, đề nghị ông cho biết căn cứ nào để xây dựng quy mô sử dụng đất này?

Ông Lại Xuân Thanh: Theo báo cáo nghiên cứu tiền khả thi được Quốc hội khóa XIII thông qua, Cảng HKQT Long Thành có quy mô đất là 5.000ha. Trong giải trình tại Quốc hội, Chính phủ đã nêu rõ: Cảng HKQT Long Thành được quy hoạch theo xu hướng chung của thế giới là đô thị CHK (Airport City). Phần đất dành cho hạ tầng cảng và cung cấp dịch vụ hàng không khoảng 2.750ha để xây dựng hệ thống 4 đường băng, 4 nhà ga hành khách, các nhà ga hàng hóa và hệ thống các hạng mục chủ yếu khác, đáp ứng công suất 100 triệu hành khách/năm và 5 triệu tấn hàng hóa/năm. Trong báo cáo nghiên cứu khả thi, diện tích đất dành cho quốc phòng được điều chỉnh từ 1.050ha thành 570ha đất dùng riêng cho quốc phòng, 480ha đất dùng chung quốc phòng và dân dụng, tạo điều kiện cho phát triển hàng không dân dụng nhưng vẫn ưu tiên cho hoạt động quân sự khi thực hiện nhiệm vụ.

PV: Vì sao cần bổ sung hai tuyến đường kết nối với Cảng HKQT Long Thành trong báo cáo khả thi, thưa ông?

Ông Lại Xuân Thanh: Trong quy hoạch chi tiết Cảng HKQT Long Thành đã xác định sơ bộ các hướng kết nối giao thông. Tại bước lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, do các tuyến này nằm ngoài ranh giới khu vực 5.000ha nên không đưa vào dự án Cảng HKQT Long Thành mà sẽ được Bộ Giao thông vận tải nghiên cứu thành dự án riêng. Tuy nhiên, quy hoạch và tiến độ triển khai thực tế của một số tuyến quốc lộ, cao tốc trong vùng chậm hơn kế hoạch nên công tác nghiên cứu các tuyến giao thông kết nối bị ảnh hưởng. Tuyến giao thông kết nối có ý nghĩa rất quan trọng đối với việc khai thác CHK, đồng thời là tuyến đường công vụ nên cần được triển khai ngay và đồng bộ với việc xây dựng CHK. Do vậy, tại bước lập báo cáo nghiên cứu khả thi, tư vấn kiến nghị đưa hai tuyến đường này vào dự án Cảng HKQT Long Thành giai đoạn 1. Hai tuyến giao thông kết nối có tổng chiều dài là 7,3km, quy mô giải phóng mặt bằng 136ha, chi phí đầu tư khoảng 4.802 tỷ đồng.

Suất đầu tư sân bay Long Thành tương đương khu vực, thế giới

Sớm đầu tư Cảng hàng không quốc tế Long Thành sẽ thúc đẩy mạnh mẽ phát triển ngành hàng không đất nước. Ảnh: HƯNG MẠNH

PV: Cảng HKQT Long Thành có tổng mức đầu tư rất lớn, ông có thể làm rõ hơn cơ sở xác định tổng mức đầu tư của dự án?

Ông Lại Xuân Thanh: Tổng mức đầu tư Cảng HKQT Long Thành giai đoạn 1 là 111.689,6 tỷ đồng, tương đương với 4,779 tỷ USD, nhỏ hơn giá trị tổng mức đầu tư được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 94/2015/QH13 là 4,782 tỷ USD (không tính phần chi phí giải phóng mặt bằng đối với 5.000ha). Phạm vi lập tổng mức đầu tư bao gồm đầy đủ các hạng mục công trình đồng bộ bảo đảm phục vụ 25 triệu hành khách/năm và 1,2 triệu tấn hàng hóa/năm cho giai đoạn 1. Tổng mức đầu tư được tư vấn xác định trên hồ sơ thiết kế cơ sở của dự án với tính chất, công năng, quy mô và công nghệ áp dụng của từng hạng mục, trên cơ sở định mức, đơn giá, mức thuế, dự phòng theo quy định của pháp luật.

Suất đầu tư quy đổi theo mặt bằng tương đương (tổng mức đầu tư/công suất thiết kế) của Cảng HKQT Long Thành giai đoạn 1 là 4,779 tỷ USD/25 triệu hành khách. Đây là mức tương tự, hoặc thấp hơn các cảng HKQT lớn trên thế giới đang hoặc vừa mới được xây dựng. Ví dụ, Cảng HKQT Frankfurt (Đức) giai đoạn 3 có tổng mức đầu tư khoảng 4,5 tỷ USD, công suất 21 triệu hành khách/năm, tức khoảng 5,3 tỷ USD/25 triệu hành khách. Cảng HKQT Đại Hưng (Trung Quốc) tổng mức đầu tư khoảng 11,7 tỷ USD, công suất 72 triệu hành khách/năm, tức khoảng 4,1 tỷ USD/25 triệu hành khách. Sự so sánh này chỉ mang ý nghĩa tham khảo, do cảng hàng không là một công trình phức hợp, sự khác biệt về mục tiêu, quy mô, phạm vi công việc, thời điểm đầu tư, công nghệ, các chính sách thuế, phí, dự phòng ở các quốc gia khác nhau nên tổng mức đầu tư sẽ khác nhau.

PV: Vì sao Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam (VATM) và ACV được đề xuất giao làm nhà đầu tư của Cảng HKQT Long Thành giai đoạn 1, thưa ông?

Ông Lại Xuân Thanh: Theo Luật Hàng không dân dụng Việt Nam, dịch vụ bảo đảm hoạt động bay là dịch vụ công ích. VATM là doanh nghiệp 100% vốn Nhà nước, là doanh nghiệp duy nhất được giao nhiệm vụ quản lý hoạt động bay tại Việt Nam. Do vậy, việc giao VATM đầu tư các hạng mục quản lý, điều hành bay là phù hợp.

Các hạng mục kiến nghị giao cho ACV đầu tư trực tiếp là các hạng mục chủ yếu của CHK cần được đầu tư và đưa vào khai thác đồng bộ, bảo đảm đủ điều kiện để mở CHK theo quy định của pháp luật và tiêu chuẩn ICAO, bao gồm khu bay, nhà ga, hàng rào, đường giao thông nội cảng, cấp điện, cấp thoát nước, hạ tầng, công trình bảo đảm an ninh, an toàn hàng không… Với năng lực tài chính, kinh nghiệm đầu tư, quản lý khai thác hệ thống CHK toàn quốc, việc giao ACV đầu tư, khai thác Cảng HKQT Long Thành là phương án tốt nhất để bảo đảm tiến độ dự án và lợi ích Nhà nước trên nhiều phương diện. Trước hết, giúp Nhà nước chủ động điều hành, quyết định các nhiệm vụ quan trọng, điều tiết vĩ mô, bảo đảm an ninh, an toàn tại CHK cửa ngõ quốc gia; phối hợp tốt hoạt động dân dụng và quân sự tại CHKQT Long Thành. Nhà nước hoàn toàn kiểm soát mạng CHK của ACV thông qua 95,4% vốn Nhà nước tại ACV.

Giao ACV đầu tư sẽ không làm tăng nợ công do không sử dụng vốn ODA; không sử dụng bảo lãnh của Chính phủ đối với khoản vay khoảng 2,6 tỷ USD. Nếu được giao làm chủ đầu tư, ACV sẽ tiến hành thủ tục đấu thầu lựa chọn tư vấn thiết kế, giám sát, nhà thầu xây lắp, mua bán thiết bị… bảo đảm công bằng, minh bạch, tạo cơ hội cho các doanh nghiệp có năng lực tham gia dự án, qua đó giúp giảm chi phí, đem lại lợi ích cho Nhà nước và xã hội.

MẠNH HƯNG (thực hiện)