Tạo “sân chơi” để quản lý

Với những chiếc mô hình máy bay điều khiển từ mặt đất, người chơi có thể thực hiện được một phần ước mơ đến với bầu trời. Tuy nhiên, nếu không tổ chức, quản lý chặt chẽ, các hoạt động bay tự phát dễ dẫn đến rủi ro, mất an toàn, hoặc bị kẻ xấu lợi dụng, ảnh hưởng đến an toàn đường không và an ninh trật tự.

Từ năm 2004, Câu lạc bộ Hàng không (CLBHK) Việt Nam được thành lập theo Quyết định số 40/QĐ-BQP của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, với chức năng quản lý và tổ chức các hoạt động thể thao hàng không, qua đó tuyên truyền, giáo dục và hướng nghiệp quốc phòng cho các đối tượng về lĩnh vực hàng không trong sự nghiệp bảo vệ an ninh vùng trời Tổ quốc. Hiện toàn quốc có hai CLBHK, hoạt động theo hình thức tự nguyện, trong đó CLBHK phía Bắc do Bộ Tham mưu Quân chủng Phòng không-Không quân quản lý, hoạt động tại các sân bay Gia Lâm, Kiến An, Miếu Môn. CLBHK phía Nam do Đoàn Không quân B70 quản lý, hoạt động chủ yếu tại sân bay Biên Hòa (Đồng Nai). CLBHK có nhiều loại hình hoạt động phong phú, hấp dẫn như nhảy dù hàng không, dù bay có động cơ, dù lượn, mô hình hàng không…

Chinh phục bầu trời từ... mặt đất

Chuẩn bị máy bay cho buổi sinh hoạt CLB Hàng không phía Bắc tại sân bay Gia Lâm (Hà Nội).

CLBHK thu hút một lượng lớn quần chúng tham gia, nhất là thanh thiếu niên, học sinh, sinh viên ở các thành phố lớn. Cùng với sự phát triển về kinh tế, xã hội, nhu cầu về thể thao, giải trí của người dân, đặc biệt là của các bạn trẻ cũng cao hơn, nhất là với loại hình thể thao mang tính trí tuệ và không kém phần mạo hiểm như các môn thể thao hàng không. Bộ môn mô hình hàng không (MHHK) được nhiều người yêu thích, lựa chọn. Hiện toàn quốc có hơn 1000 thành viên tham gia các CLBHK, trong đó chủ yếu là những người yêu thích MHHK.

Với những mô hình máy bay điều khiển từ mặt đất, người chơi có thể thực hiện được một phần ước mơ đến với bầu trời. Nhiều bạn trẻ đã và đang tìm đến “sân chơi” này để được thỏa mãn niềm đam mê của mình. Các mô hình máy bay thu nhỏ hội tụ đầy đủ các tính năng kỹ thuật, chiến thuật như một chiếc máy bay thật, đồng thời cũng tiềm ẩn các yếu tố rủi ro bất trắc của kỹ thuật hàng không. Hiện ở nước ta có hai loại mô hình máy bay thu nhỏ: Máy bay cánh bằng (động cơ phản lực hoặc cánh quạt) với sải cánh lớn nhất khoảng 3,5m và máy bay trực thăng, với sải cánh lớn nhất khoảng 1,5m. Các mô hình máy bay chạy bằng xăng, cồn hoặc mô-tơ điện. Một vài cơ sở trong nước đã sản xuất được thân, vỏ, cánh để lắp ráp mô hình máy bay.

Để sở hữu và làm chủ kỹ thuật bay một mô hình máy bay, ngoài sự đam mê, người chơi cần phải có hiểu biết nhất định về kỹ thuật hàng không, quy tắc an toàn bay, quy định về quản lý bay. Thời gian qua, được sự quan tâm của Quân chủng Phòng không-Không quân, các CLBHK đã bước đầu tạo được “sân chơi” lành mạnh, thu hút đông đảo những người ham mê môn mô hình hàng không, nhất là vào những ngày nghỉ cuối tuần, qua đó góp phần làm giảm các hoạt động bay tự phát, dễ dẫn đến rủi ro, mất an toàn. Tham gia sinh hoạt ở CLBHK, các hội viên được trang bị kiến thức về pháp luật liên quan đến công tác quản lý bay, quản lý vùng trời của Việt Nam như: Nghị định 36/2008/NĐ-CP của Thủ tướng Chính phủ về quản lý hoạt động bay của các phương tiện bay siêu nhẹ và tàu bay không người lái; các quy chế, quy định về quản lý bay, quản lý vùng trời của Việt Nam…

Tạo “sân chơi” tại các CLB Hàng không

Thời gian qua, một số người chơi mô hình hàng không đã vô ý hoặc cố tình không thực hiện các quy định về quản lý bay, tự ý điều khiển mô hình máy bay tại những nơi không đủ điều kiện cho hoạt động bay, hoặc dùng mô hình máy bay để quay phim, chụp ảnh vì mục đích cá nhân. Hành vi trên tiềm ẩn nhiều yếu tố rủi ro, nguy hiểm cho chính người chơi, người xem và các công trình dân sinh, dân dụng, bởi mô hình có thể bị trục trặc kỹ thuật, rơi vào người chơi, va quệt vào đường dây điện cao thế, các công trình mặt đất, nhà cửa, công trình quan trọng về an ninh quốc gia… Người chơi tự phát có thể không lường hết sự nguy hiểm và hậu quả khó lường mà thú chơi này gây ra. Với kích cỡ nhỏ gọn, dễ cơ động, mô hình máy bay dễ bị kẻ xấu lợi dụng vào các mục đích khác nhau, ảnh hưởng đến an toàn đường không, an ninh trật tự xã hội…

Để thực hiện tốt Nghị định 36/2008/NĐ-CP của Thủ tướng Chính phủ, Quyết định số 110/QĐ-BQP ngày 11-7-2007 của Bộ Quốc phòng ban hành “Quy chế quản lý hoạt động Câu lạc bộ Hàng không”… cùng với duy trì hoạt động hiệu quả, đúng pháp luật của các CLBHK, đòi hỏi cần có sự phối hợp đồng bộ của các cơ quan, đơn vị, chính quyền địa phương, tổ chức đoàn thanh niên... Trước hết, cần đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục phổ biến pháp luật về quản lý hoạt động CLBHK nói chung, quản lý mô hình bay nói riêng, kiên quyết ngăn chặn các hành vi vi phạm, dù vô tình hay cố ý.

Cùng với sự phát triển của kinh tế đất nước, nhu cầu được chơi các loại hình thể thao mang tính kỹ thuật hàng không sẽ phát triển mạnh. Hiện nay, số lượng CLBHK và sân bãi chưa đáp ứng được nhu cầu của số đông người ham thích môn thể thao này. Nếu được sự quan tâm đầu tư hơn nữa của Nhà nước, quân đội, các tập thể, cá nhân… các CLBHK sẽ thu hút thêm được nhiều thành viên, thực sự trở thành điểm chơi hấp dẫn, nhất là đối với thanh thiếu niên, góp phần thúc đẩy phong trào thể thao ở địa phương và hướng nghiệp quân sự. Mở thêm các CLBHK ở các thành phố lớn vừa tạo thuận lợi, giảm chi phí cho các thành viên, đồng thời là giải pháp tốt nhất thu hút người hâm mộ, qua đó tăng cường quản lý hoạt động thể thao hàng không, trang bị kiến thức về pháp luật liên quan đến công tác quản lý bay, quản lý vùng trời… nhất là với bộ môn mô hình hàng không.

Bài và ảnh: VƯƠNG QUÝ ĐÔN, PHẠM QUÂN