Từ đầu năm đến nay, trên địa bàn xã Bản Thi, huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn đã xảy ra ba vụ cháy với tổng diện tích hơn 3ha.  Trong khi đó, khu bảo tồn thiên nhiên Nam Xuân Lạc nằm trên địa bàn đang bị tác động của thời tiết hanh khô nên nứa, vàu cùng lau lách chết lụi, tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng bất cứ lúc nào. 

Ngay khi có thông tin về một số vụ cháy ở huyện Chợ Đồn, đầu tháng 3-2010, chúng tôi đã tìm đến xã Bản Thi, địa phương có rừng tiếp giáp khu bảo tồn thiên nhiên Nam Xuân Lạc, nơi có nhiều dân tộc anh em cùng sinh sống. Dọc đường đến xã, chúng tôi gặp không ít đám cháy nhỏ rải rác bên sườn núi, được biết, những đám cháy này là do người dân đốt rừng lấy đất làm nương rẫy và để cỏ mọc cho trâu, bò ăn. Việc đốt rừng đợi cỏ của bà con hằng năm gây không ít vụ cháy, ảnh hưởng lớn đến tài nguyên rừng. Từ việc ý thức bảo vệ rừng chưa cao của một số hộ gia đình dẫn đến nguy cơ cháy ngày một tăng khi thời tiết hanh khô. Rừng ở xã Bản Thi giáp với khu bảo tồn thiên nhiên Nam Xuân Lạc, nếu công tác bảo vệ và phòng, chống cháy rừng không tốt, đám cháy có thể lan sang khu bảo tồn thì thiệt hại sẽ là rất lớn.

Ông Hoàng Xu

Quang cảnh sau một vụ cháy rừng tại bản Nhượng, xã Bản Thi.

ân Lâm, Chủ tịch xã UBND xã Bản Thi cho chúng tôi biết: “Bản Thi là một xã vùng sâu, vùng xa, có tổng diện tích rừng 4.454,65ha. Toàn xã có 8 thôn bản, với 7 dân tộc anh em cùng sinh sống. Nhưng, do tập quán mỗi dân tộc một khác, thêm nữa hầu hết đồng bào các dân tộc trong xã đều sống dựa chủ yếu vào rừng, nên việc quản lý và bảo vệ rừng hết sức khó khăn. Cháy rừng ảnh hưởng rất lớn đến đời sống của bà con từng thôn bản, nguồn nước ngày một cạn kiệt, thiếu nước sinh hoạt, ruộng đồng thiếu nước cho vụ xuân. Xã đã có chủ trương kiện toàn Ban phòng, chống cháy rừng do đồng chí Phó chủ tịch UBND xã làm Trưởng ban chỉ đạo, đồng chí cán bộ kiểm lâm xã và xã đội trưởng làm Phó ban thường trực. Các thành viên khác rất đông, có ở trong cán bộ xã và các trưởng thôn cũng như đại diện các cơ quan đóng trên địa bàn. Đồng thời xây dựng kế hoạch xuống từng thôn bản, cử cán bộ phụ trách thôn phối hợp cùng với trưởng thôn để triển khai phòng, chống cháy rừng, từ thôn lại tiếp tục triển khai đến nhân dân.”

Tiếp đó, ông Lâm khẳng định: “Một số vụ cháy vừa qua trên địa bàn phần lớn là do sơ suất, cũng có trường hợp cố ý nhưng chưa bắt được thủ phạm.  Lãnh đạo, chính quyền địa phương đang chỉ đạo các cơ quan chức năng điều tra và có hình thức nhắc nhở, xử phạt cũng như giáo dục đối tượng vi phạm… Khi có đám cháy bùng phát, Ban phòng, chống cháy rừng của xã đã kịp thời huy động lực lượng dập tắt.”

Mùa nắng, nóng đang đến gần, nguy cơ cháy rừng ở xã Bản Thi nói riêng và huyện Chợ Đồn nói chung là rất cao và khó kiểm soát. Được biết, chính quyền địa phương cùng Ban phòng, chống cháy rừng xã Bản Thi đang khẩn trương đốc thúc và lập những phương án dự phòng nếu xảy ra cháy. Thời gian qua, UBND xã đã cử cán bộ đến tận thôn, bản tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức bảo vệ rừng cho nhân dân. Trên cơ sở đó vận động nhân dân không đốt rừng làm nương rẫy bừa bãi và kịp thời phát hiện những hành vi vi phạm báo cho các cơ quan chức năng để xử lý, ngăn chặn.

Mặc dù biện pháp tốt nhất phải là đẩy mạnh công tác giáo dục ý thức bảo vệ rừng đến mọi người dân, nhưng chúng tôi cũng xin kiến nghị, chính quyền địa phương và lực lượng chức năng sớm có quy hoạch lại các khu dân cư theo hướng: Đưa dân ra xa rừng và đầu tư giúp dân phát triển sản xuất, hạn chế việc đốt rừng làm nương, rẫy. Bên cạnh đó đẩy mạnh công tác tuần tra, phát hiện và xử lý nghiêm những hành vi cố tình vi phạm quy định về phòng, chống cháy rừng./.

Bài và ảnh: Hoàng Chiến Thắng