Niềm hy vọng vào một năm học thực chất hơn

Năm học này, ngành giáo dục lấy chủ đề “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” làm khâu đột phá. Theo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Nguyễn Thiện Nhân thì đây chính là hai vấn đề nhức nhối, bức xúc nhất của ngành giáo dục nước ta hiện nay cần phải có giải pháp quyết liệt để khắc phục.

Vì sao lại chọn chống tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục làm khâu đột phá? Liệu ngành giáo dục có làm được đến nơi đến chốn hay không?

Bộ trưởng Nguyễn Thiện Nhân cho biết: tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích đã tồn tại khá lâu trong ngành giáo dục. Nếu để tình trạng này kéo dài thì từ nhà trường cho đến các thầy, các cô giáo sẽ không có động lực để phát huy sự sáng tạo, đổi mới và phát triển giáo dục. Chính vì vậy, năm nay ngành giáo dục kiên quyết, tập trung đấu tranh để tạo sự chuyển biến với “căn bệnh trầm kha” này. Cần phải hiểu chúng ta chống tiêu cực trong thi cử là vì ai? Không phải vì lợi ích của ngành giáo dục mà là vì lợi ích của phụ huynh và các em học sinh. Thế hệ học sinh của chúng ta cần phải được chuẩn bị kiến thức, năng lực chứ không phải cần chứng chỉ tốt nghiệp để vào đời. Cuộc vận động này nhằm mục đích vì chính con em của chúng ta sau này. Vì tương lai của các học sinh mà ngành giáo dục cần phải kiên quyết để các thầy cô phải dạy tử tế, học sinh cũng phải học tử tế, học một cách thực chất nhất để có năng lực tốt nhất.

Để thực hiện “nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” lãnh đạo Bộ, lãnh đạo Sở Giáo dục và Đào tạo các tỉnh, thành phố trong cả nước đã cùng đồng lòng ký cam kết đấu tranh chống tiêu cực và bệnh thành tích nhân dịp triển khai nhiệm vụ năm học mới (2006-2007). Trong năm học này, mỗi nhà trường ở tất cả các cấp từ mầm non đến đại học, Ban giám hiệu nhà trường và thầy cô cùng với Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Công đoàn ngành giáo dục… sẽ tiến hành đánh giá thực trạng kỷ luật thi cử và hiệu quả, ý nghĩa của công tác thi đua khen thưởng ở trường mình, từ đó đề xuất các biện pháp thực hiện. Năm học 2006-2007 này cũng được coi là mốc son quan trọng khởi đầu cho tinh thần kiên quyết hơn của mỗi thầy cô, mỗi hiệu trưởng nhà trường trước các hiện tượng tiêu cực trong thi cử nói riêng và hoạt động giáo dục nói chung.

Đấu tranh chống tiêu cực, gian lận trong thi cử, bệnh thành tích trong giáo dục không phải là vấn đề khó khăn nhất của ngành giáo dục nhưng giải quyết được hai vấn đề này sẽ làm tiền đề triển khai tiếp nhiều chương trình hành động khác, từng bước giải quyết những khó khăn của ngành trong những năm tới. Cụ thể trong năm học 2006-2007, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ ban hành quy chế quản lý dạy thêm-học thêm để chấn chỉnh tình trạng dạy thêm, học thêm tràn lan, kiên quyết ngăn chặn và xử lý nghiêm đối với những hiện tượng thầy cô ép buộc học sinh học thêm. Thay đổi các tiêu chí thi đua để loại bỏ bệnh thành tích, báo cáo không trung thực trong ngành. Phấn đấu trong năm nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng sẽ ban hành văn bản hướng dẫn đổi mới phương pháp dạy học theo hướng hiện đại của các nước tiên tiến nhằm khuyến khích sáng tạo của thầy, trò và đem lại hiệu quả hơn. Loại bỏ kiểu đọc-chép ở bậc trung học phổ thông và đại học-cao đẳng, tạo cho học sinh, sinh viên nhận thức học để biết chứ không phải học để thi, để lên lớp… Cách dạy và học đại học sẽ được điều chỉnh theo hướng đáp ứng nhu cầu tuyển dụng của xã hội, đạt trình độ tiên tiến hiện đại ngang tầm quốc tế; đào tạo tiến sĩ chất lượng hơn đáp ứng yêu cầu sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước và hội nhập… Dự kiến cuối năm nay và những năm tiếp theo, toàn ngành giáo dục sẽ quyết tâm thực hiện cải cách thủ tục hành chính. Trong đó sẽ công khai quy trình của một công việc đi qua bao nhiêu cơ quan, trong thời gian bao lâu để tránh sự lãng phí về thời gian và tạo mầm mống nảy sinh tiêu cực. Công tác thiết bị, chương trình, sách giáo khoa, trường lớp học, chất lượng giáo dục phổ thông, giáo dục đào tạo tại chức… cũng sẽ được xem xét và đánh giá lại một cách tổng thể để tìm giải pháp khắc phục vào năm 2007 và 2008 tới.

Với hàng loạt động thái mới được triển khai ngay từ đầu năm học, các thầy cô giáo, các em học sinh, phụ huynh cũng như những người quan tâm như thấy được một luồng sinh khí mới, niềm hy vọng mới vào nền giáo dục nước nhà. Có thể, trong năm học này, kết quả học tập, thi cử của các em học sinh sẽ thấp hơn các năm trước. Bi kịch trượt thi, điểm kém của học sinh chắc chắn sẽ làm cho không ít phụ huynh cảm thấy bị phiền lòng, đau đầu về thực trạng sự học của con em mình… Nhưng thiết nghĩ rằng, chúng ta cần phải dũng cảm chấp nhận một hiện thực đó để chờ đợi một tương lai tươi sáng cho thế hệ học sinh mới-thế hệ học sinh học để làm người, học để phụng sự, cống hiến cho Tổ quốc mai sau.

HÀ THANH MINH