Khi ngân hàng đang phải “gánh gồng” hàng loạt phí

Trong chuỗi cung ứng dịch vụ khách hàng, ngân hàng chỉ là một bên bởi chính nhà băng cũng phải chịu các khoản chi phí chi trả cho các đối tác hợp tác cung cấp dịch vụ ngân hàng điện tử. Hàng loạt các loại phí ngân hàng đang phải “gồng gánh” như: Phí chuyển trả trung gian thanh toán đối với các giao dịch chuyển tiền liên ngân hàng, phí tin nhắn phát sinh trong quá trình khách hàng sử dụng dịch vụ của ngân hàng trả cho nhà mạng/công ty cung cấp dịch vụ đầu số; phí ngân hàng phải trả cho các bên tham gia vào hoạt động thanh toán thẻ, chi phí xử lý giao dịch, phí bản quyền cho các Tổ chức thẻ quốc tế… 

Để triển khai các chương trình giảm phí, các ngân hàng phải đối mặt với không ít khó khăn. Riêng chi phí đầu tư cho mảng dịch vụ thẻ đã rất lớn, chưa kể các hạng mục hạ tầng hệ thống xử lý giao dịch thẻ, chi phí đầu tư hệ thống máy ATM, chip bảo trì, bảo dưỡng hệ thống ATM lại càng không hề nhỏ. Bởi vậy, mong muốn gỡ khó cho doanh nghiệp và người dân bằng việc miễn, giảm phí không đơn giản. Chưa hết, hiện Visa và MasterCard đang áp dụng cơ chế thu phí phức tạp, thu nhiều loại phí đối với một loại giao dịch. Theo thống kê trung bình, các ngân hàng thanh toán đang phải trả cho Visa, MasterCard từ 3-4 loại phí trên mỗi giao dịch. Trong khi đó, mức thu phí của các tổ chức thẻ quốc tế đối với các giao dịch trong nước đang quá cao so với mức thu phí của các tổ chức chuyển mạch thẻ.

Khách hàng sử dụng thẻ thanh toán quốc tế tại máy ATM của Ngân hàng TMCP Đông Nam Á. Ảnh: VIỆT ANH

Mặc dù gánh nặng chi phí lớn đến vậy nhưng thời gian qua, ngành ngân hàng đã vào cuộc rất tích cực, chia sẻ và đồng hành, hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19. Trong bối cảnh dịch bệnh Covid-19 đã và đang tiếp tục tác động không nhỏ đến đời sống kinh tế, xã hội, việc hỗ trợ doanh nghiệp và người dân giảm bớt gánh nặng chi phí bằng cách giảm phí dịch vụ ngân hàng là động thái kịp thời và rất tích cực. Các chính sách miễn, giảm phí như phí tin nhắn SMS, phí chuyển tiền… được chuyên gia tài chính - ngân hàng, TS Nguyễn Trí Hiếu xem là những tác nhân quan trọng giúp thanh toán không dùng tiền mặt tăng trưởng.

Cần thêm nguồn lực để hỗ trợ doanh nghiệp, người dân

Từ tháng 4-2020, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam đã có văn bản gửi tới 2 tổ chức thẻ quốc tế là Visa và MasterCard đề nghị thực hiện miễn, giảm một số loại phí giao dịch thẻ. Trước mắt, Hiệp hội đề nghị xem xét trong vòng 12 tháng tới giảm tối thiểu 50% phí xử lý giao dịch đối với cả ngân hàng thanh toán và ngân hàng phát hành. Đồng thời, áp dụng cơ chế thu một loại phí đối với từng giao dịch, hạn chế tình trạng thu phí chồng phí. Ngoài ra, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam cũng đề nghị Visa và MasterCard đơn giản hóa cơ chế thu phí để hạn chế tình trạng thu phí chồng phí, đồng thời, hỗ trợ các ngân hàng trong việc dễ dàng theo dõi tình hình thu phí của các tổ chức thẻ quốc tế. Bên cạnh đó, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam đề nghị có chính sách phí ưu đãi đối với các giao dịch trong nước, giảm bớt mức phí để phù hợp với mức phí của tổ chức chuyển mạch thẻ.

Xuất phát điểm của đề xuất này chính là bởi nếu Visa, MasterCard giảm phí thì các ngân hàng sẽ có điều kiện giảm phí cho các điểm chấp nhận thanh toán. Từ đó, thúc đẩy được thanh toán không dùng tiền mặt và hỗ trợ người dân, doanh nghiệp được nhiều hơn. Ở chiều ngược lại, sự phát triển mạnh mẽ của các hoạt động thanh toán sẽ giúp bù trừ vào việc giảm phí của Visa và MasterCard tại thị trường Việt Nam. Chuyên gia tài chính - ngân hàng, TS Nguyễn Trí Hiếu cho rằng: “Khi các ngân hàng Việt Nam đã thực hiện miễn, giảm phí, thì không có lý gì mà Visa và MasterCard không miễn, giảm phí để hỗ trợ các khách hàng tại Việt Nam. Để hiệu quả hơn, tôi cho rằng, đã đến lúc không chỉ Hiệp Hội Ngân hàng, hay Ngân hàng Nhà nước Việt Nam mà các cơ quan bộ, ngành như Bộ Tài chính cần phải vào cuộc và lên tiếng mạnh mẽ để yêu cầu các tổ chức thẻ quốc tế như Visa và MasterCard thực hiện miễn, giảm phí cho các ngân hàng Việt Nam. Từ đó, các ngân hàng thương mại sẽ có thêm nguồn lực để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp vượt qua khó khăn do đại dịch Covid-19 gây ra”.

KIM YẾN