Công tác bảo vệ môi trường đã và đang đòi hỏi chúng ta phải có nhiều hình thức, biện pháp thiết thực, hiệu quả, trong đó đáng chú ý là việc xây dựng, phát triển các dịch vụ sinh thái. Nhưng

Nếu được làm đúng, bảo vệ môi trường, các mô hình du lịch sinh thái sẽ mang lại nhiều tác dụng tốt. Ảnh: Internet

dưới danh nghĩa "dịch vụ sinh thái" để làm những việc ảnh hưởng xấu đến môi trường sinh thái thì không thể chấp nhận được.

Thời gian gần đây, qua các đợt phổ biến nghị quyết của đảng bộ quận Long Biên về phát triển kinh tế trong đó có chủ trương phát triển “dịch vụ sinh thái”, tức phát triển ngành kinh tế dịch vụ bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, trong khi người dân chưa thấy “dịch vụ sinh thái” của quận Long Biên lợi ích đến đâu thì từ giữa năm 2006 đến nay người ta thấy hàng loạt ao hồ xưa nay đã và đang bị xóa sổ bằng cách san lấp để cho các cá nhân thuê để ô tô, làm nhà xưởng, kinh doanh ăn uống...

Tại khu hồ sen nằm phía đông bắc sân bay Gia Lâm rộng hơn 10ha trước đây là nơi thoát nước, bảo vệ an ninh sân bay, điều hòa khí hậu cho cả khu vực dân cư phía đông bắc sân bay với hàng nghìn hộ dân thuộc các lô 1, 2, 3,... Những năm gần đây Công ty cung ứng dịch vụ hàng không của Tổng công ty hàng không Việt Nam cho một tư nhân thuê dựng các lều, chòi tranh tre kinh doanh dịch vụ giải trí, ăn uống, câu cá. Mặc dù việc này không mang lại hiệu quả đáng kể đối với xã hội nhưng chức năng thoát nước, bảo vệ môi trường của khu vực vẫn được bảo đảm hoặc không ảnh hưởng nhiều đến cảnh quan, môi trường. Nhưng từ giữa năm 2006, quận Long Biên đã cho một doanh nghiệp tư nhân khác thuê toàn bộ khu hồ. Theo dự án và bản đồ chúng tôi được biết thì chủ khu đất mới này cũng làm “dịch vụ sinh thái” kinh doanh ăn uống, giải trí… nhưng hầu hết diện tích hồ bị san lấp lấy mặt bằng làm nhà cửa, công trình. Thế là khu hồ được tạo dựng từ thời Pháp nhằm thoát nước, điều hòa khí hậu cho sân bay Gia Lâm, khu đông bắc thành phố Hà Nội vĩnh viễn biến mất. Từ khi khu hồ bị san lấp cứ mỗi khi mưa là đường sá, các khu dân cư, các đơn vị xung quanh khu vực bị ngập úng. Đặc biệt ngành hàng không lo ngại, năm nay sân bay Gia Lâm sẽ được đầu tư, cải tạo xây nhà ga và bắt đầu khai thác dân dụng cùng với quân sự thì việc một doanh nghiệp lấp hồ, chặn đường thoát nước, xây nhà áp sát đường băng sẽ ảnh hưởng nhiều mặt, đặc biệt là an ninh, an toàn của sân bay này.

Sau “công trình sinh thái” lấp hồ sen phía đông bắc sân bay Gia Lâm lại có một doanh nghiệp TNHH khác là Nam Minh lấp hồ phía tây sân bay Gia Lâm thuộc tổ 22, phường Bồ Đề, quận Long Biên. Từ cuối năm 2006 hằng ngày có hàng trăm chuyến xe tải, xích lô máy, xe thồ chở rác thải rắn từ các công trình xây dựng đến đổ lấp khu hồ có từ thời Pháp cũng dùng để thoát nước,

Việc lấp hồ rất đơn giản: Người ta chỉ cần cho đổ vài xe rác thải vào một chỗ nào đó làm “mồi”-tín hiệu được đổ phế thải-là những người chở thuê phế thải cho các công trình xây dựng sẽ ùn ùn chở đến lấp ao hồ mà người muốn lấp không hề tốn kém gì trong khi diện tích lấn được rất có giá trị. Chỉ cần vài m2 cho thuê đỗ 1 chiếc ô tô con mỗi tháng cũng thu được 400.000-500.000 đồng…

điều hòa khí hậu và là vành đai an ninh cho sân bay Gia Lâm. Việc lấp hồ này còn nguy hiểm hơn việc lấp hồ Sen, bởi vì cống thoát nước của cả khu vực phía đông thị trấn Gia Lâm (nay thuộc phường Bồ Đề, Gia Thụy…) bị lấp hoàn toàn. Từ khi cái cống thoát nước ra phía tây hồ bị lấp, những ngày mưa các khu dân cư xung quanh, các đơn vị thuộc ngành hàng không trong khu vực đều bị ngập nước. Đặc biệt, con đường từ đường Nguyễn Sơn vào Trung tâm quản lý bay hàng không Việt Nam, Công ty nhựa, in HK,… không thể đi lại được vì nước ngập cao tới nửa mét vào những ngày mưa. Điều đáng lo ngại là hiện nay trong khu vực sân bay Gia Lâm còn lại một số diện tích hồ vẫn đang bị lấn chiếm hằng ngày. Việc lấp hồ rất đơn giản: Người ta chỉ cần cho đổ vài xe rác thải vào một chỗ nào đó làm “mồi”-tín hiệu được đổ phế thải-là những người chở thuê phế thải cho các công trình xây dựng sẽ ùn ùn chở đến lấp ao hồ mà người muốn lấp không hề tốn kém gì trong khi diện tích lấn được rất có giá trị. Chỉ cần vài m2 cho thuê đỗ 1 chiếc ô tô con mỗi tháng cũng thu được 400.000-500.000 đồng…

Qua tìm hiểu, chúng tôi được biết, từ năm 2004-2005 quận Long Biên nhận bàn giao từ ngành hàng không Việt Nam hàng trăm ha đất đai quanh khu vực sân bay Gia Lâm. Việc quận có chủ trương quản lý, cho thuê, bán đấu giá quyền sử dụng những khoảng đất lưu không để quản lý, sử dụng theo quy hoạch là đúng. Tuy nhiên, theo dư luận và phản ánh của một số người thuê đất ở đây thì có hiện tượng giá thuê trong hợp đồng rất “bèo”, nhưng thực tế người thuê đất phải trả cái giá đắt hơn nhiều lần cho “tiêu cực, tham nhũng phí”. Trên thực tế đất đai ở khu vực sân bay Gia Lâm rất có giá trị nhưng giá thuê công khai thu cho Nhà nước rẻ một cách đáng ngờ. Một chủ xưởng làm hàng sắt “rỉ tai” với chúng tôi: Thuê 300m2 ở nơi hẻo lánh mãi tận gần đầu nam sân bay Gia Lâm cũng phải chi 15 triệu đồng/năm nhưng chủ yếu là “không chứng từ”.

Dư luận cán bộ, nhân dân địa phương bức xúc đòi hỏi tình trạng trên phải sớm được thanh tra, kiểm tra, ngăn ngừa và xử lý kịp thời, kiên quyết.

NGUYỄN ĐÌNH