QĐND - Trong những năm qua, các ngành chức năng đưa ra nhiều giải pháp để ngăn chặn tình trạng học sinh chưa đủ tuổi đi xe máy đến trường. Tuy nhiên, theo ghi nhận của chúng tôi, tình trạng trên vẫn diễn ra phổ biến tại nhiều trường THPT, nhất là trên địa bàn TP Hà Nội. Để giải quyết tình trạng trên, yếu tố quan trọng nhất là cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình với nhà trường.

Học sinh đi xe máy, chở ba người, không đội mũ bảo hiểm là những hình ảnh không hiếm gặp trên đường phố Hà Nội.

 

Nhiều "chiêu" đối phó

Những ngày đầu năm học 2012-2013, dạo qua một số trường THPT trên địa bàn thành phố Hà Nội như: Phan Đình Phùng, Trần Nhân Tông, Việt - Đức... chúng tôi thấy có không ít học sinh đến trường bằng xe máy. Có  xe chở đến 3-4 học sinh và không một ai đội mũ bảo hiểm, dàn hàng ngang đi trên đường. Thi thoảng “hứng chí”, các “cậu ấm, cô chiêu” liền rồ ga, tăng tốc rồi lại đột ngột giảm tốc độ, khiến cho không ít người đi đường giật mình. Qua nhiều ngày tìm hiểu, chúng tôi thấy những học sinh này thường đến trường sớm để tránh sự kiểm soát của nhà trường và lực lượng chức năng. Khi đến cách trường khoảng vài trăm mét, các học sinh gửi xe vào nhà dân và... đi bộ đến trường.

Bác Nguyễn Hữu Thực, một người bán hàng ở ngay cổng Trường THPT Việt - Đức cho biết: “Thời gian đầu, khi quyết định cấm học sinh đi xe máy đến trường có hiệu lực, các học sinh bị kiểm tra bất ngờ, nên có khá nhiều cháu bị xử lý. Tuy nhiên, chỉ trong khoảng thời gian ngắn, các học sinh đã nghĩ ra nhiều cách để đối phó, nên tình trạng học sinh đi xe máy lại tái diễn khá công khai. Các học sinh thường mách nhau những đường đi, chỗ gửi xe "an toàn" để trốn tránh sự kiểm soát của nhà trường và các lực lượng chức năng. Nhiều cháu còn mặc áo chống nắng, bịt kín khuôn mặt như người đi làm việc để đi xe máy đến trường, vì thế các chú cảnh sát giao thông cũng khó phát hiện”.

Đứng tại cổng Trường THPT dân lập Đinh Tiên Hoàng, chúng tôi thấy Đội cờ đỏ của trường hoạt động khá tích cực cả trước giờ vào học và vào giờ tan trường, nhằm ghi lại những trường hợp học sinh chưa đủ tuổi đi xe máy đến trường. Tuy nhiên, Đội cờ đỏ gần như không bắt được ai vì các học sinh đều gửi xe máy ở cách trường khá xa. Thầy Nguyễn Tùng Lâm, Hiệu trưởng Trường THPT dân lập Đinh Tiên Hoàng cho biết: “Chúng tôi áp dụng biện pháp này tuy có giảm được một số trường hợp học sinh vi phạm, nhưng không giải quyết được tận gốc vấn đề. Bằng chứng là nhà trường vẫn nhận được các thông báo của lực lượng cảnh sát giao thông về việc học sinh của trường vi phạm luật an toàn giao thông khi đi xe máy”.

Chúng tôi được biết, ngoài việc sử dụng Đội cờ đỏ để kiểm soát việc học sinh đi xe máy, các nhà trường còn áp dụng các hình thức kỷ luật khác như khiển trách, cảnh cáo, mời phụ huynh đến trường để trao đổi... nhưng hiện tượng học sinh đi xe máy vi phạm Luật Giao thông đường bộ vẫn không giảm.

Trị bệnh phải trị từ gốc

Qua tìm hiểu của chúng tôi, trong ngày đầu tiên ra quân xử lý vi phạm an toàn giao thông trên trục đường Nguyễn Trãi (Thanh Xuân, Hà Nội) chỉ sau vài giờ đồng hồ, Đội Cảnh sát giao thông (CSGT) số 7 đã xử lý 55 trường hợp. Trong số những người vi phạm có tới 1/5 là học sinh chưa đủ tuổi điều khiển xe máy và không đội mũ bảo hiểm. Tại Đội CSGT số 1 và số 2, con số vi phạm cũng tương tự.

Hầu hết các em học sinh vi phạm đều lấy lý do nhà xa, không gần bến xe buýt, nếu đi xe đạp đến trường sẽ rất mệt, không còn sức để học. Nhiều phụ huynh đã mua xe đạp điện cho con em mình, nhưng các em không sử dụng vì cho rằng "vừa quê, vừa bất tiện". Chính từ những lý do trên, nhiều gia đình đã "bỏ ngoài tai" lệnh cấm, cố tình cho con tự đi xe máy tới trường.

Trao đổi với chúng tôi về thực trạng này, thầy Nguyễn Tùng Lâm chia sẻ: “Đúng là vẫn còn nhiều bậc phụ huynh có nhận thức lệch lạc, cho rằng không đi xe máy tới trường thì con mình sẽ thua kém bạn bè. Bên cạnh đó, nhiều bậc phụ huynh cũng chưa gương mẫu, khi đi xe cũng không đội mũ bảo hiểm, hoặc chở ba, bốn người trên một xe. Vì vậy để có thể hạn chế được tình trạng học sinh đi xe máy tới trường, vi phạm trật tự an toàn giao thông, tôi cho rằng phải giải quyết vấn đề từ ngay mỗi gia đình. Mặt khác, nhà trường và các cơ quan chức năng cũng cần tích cực vào cuộc, vừa giáo dục, vừa thực hiện các biện pháp có tính cưỡng chế thì mới hy vọng giải quyết rốt ráo vấn đề. Ở Trường THPT dân lập Đinh Tiên Hoàng, trong hai năm qua, chúng tôi đã cho biên soạn tài liệu để giảng dạy về Luật Giao thông đường bộ cho học sinh. Những nội dung này được xác định trong chương trình khung của môn Giáo dục công dân. Ngoài giảng dạy trên lớp, nhà trường còn tổ chức cho các em tham gia các hoạt động ngoại khóa như: Thuyết trình theo chủ đề, trao đổi tình huống, tọa đàm về Luật Giao thông... Phương pháp trên phần nào đã đem lại hiệu quả, giúp các em nhận ra những việc làm sai, từ đó tự điều chỉnh hành vi và thể hiện sự đóng góp của mình trong việc bảo đảm an toàn giao thông”.

Trao đổi với chúng tôi, Thượng tá Trần Sơn, Phó trưởng phòng Hướng dẫn luật và điều tra xử lý tai nạn giao thông, Cục Cảnh sát giao thông đường bộ - đường sắt (Bộ Công an) cho biết: “Hiện nay, tình trạng học sinh chưa đủ tuổi, chưa có giấy phép lái xe điều khiển xe mô tô, xe gắn máy trên địa bàn Hà Nội đã đến mức phải cảnh báo. Phòng CSGT - Công an TP Hà Nội đã phải xây dựng hẳn một chuyên đề để xử lý học sinh chưa đủ tuổi đi xe máy đến trường. Cùng với đó, mỗi đội CSGT được yêu cầu phải thành lập ít nhất một tổ công tác với thành phần là các đoàn viên thanh niên được trang bị công cụ, phương tiện kỹ thuật hiện đại tham gia duy trì trật tự an toàn giao thông. Trong những ngày đầu tháng 9-2012, số học sinh không đủ tuổi điều khiển xe máy và không đội mũ bảo hiểm đến trường chiếm khá nhiều. Qua xử lý các vi phạm chúng tôi thấy nguyên nhân chủ yếu dẫn các em đến vi phạm là do gia đình quá nuông chiều con em mình khi trang bị xe máy cho con làm phương tiện đi học. Một nguyên nhân khác đó là công tác giáo dục, quản lý của các nhà trường còn thiếu chặt chẽ, thậm chí có nhà trường còn chưa coi trọng việc giáo dục an toàn giao thông cho học sinh, khi tiến hành chỉ làm qua loa, hình thức. Chúng tôi rất mong muốn đối với các trường hợp học sinh vi phạm, khi cảnh sát giao thông gửi giấy báo về thì nhà trường cần phải nhắc nhở nghiêm túc, nếu cần thiết thì có thể kiểm điểm học sinh trước tập thể để răn đe. Đối với các gia đình cần quan tâm, nhắc nhở con em mình, những em chưa đủ tuổi, không có giấy phép lái xe thì kiên quyết không để các em tự điều khiển xe mô tô, xe gắn máy tới trường...".

Chúng tôi cho rằng, nếu các vấn đề như Thượng tá Trần Sơn nêu ra được các bậc phụ huynh, các nhà trường quan tâm thực hiện thì chắc chắn tình trạng học sinh đi xe máy tới trường sẽ giảm dần tiến tới chấm dứt. Cũng thông qua đó, chúng ta sẽ giáo dục được một thế hệ công dân biết tôn trọng pháp luật, biết thể hiện sự văn minh khi tham gia giao thông.

Bài và ảnh: Đức Thịnh - Đức Tuấn