Theo định nghĩa của ngành y: Đột quỵ là hiện tượng máu lên não bị gián đoạn đột ngột, hậu quả là tế bào não bị chết do thiếu ô-xy. Có hai hình thái đột quỵ do thiếu máu não cục bộ và đột quỵ do xuất huyết não. Tử vong do đột quỵ rất cao, chỉ đứng sau bệnh tim mạch và ung thư.

Tiên lượng của đột quỵ phụ thuộc rất nhiều vào việc sơ cấp cứu và người bệnh có được điều trị sớm hay không. Hiện nay, với những thành tựu vượt bậc trong lĩnh vực y học thì việc điều trị đột quỵ ngày càng có nhiều tiến bộ, góp phần giảm tỉ lệ tử vong và kéo dài cuộc sống cho người bệnh. Tuy nhiên, mức độ tàn phế vẫn còn là một thách thức và là gánh nặng cho gia đình, xã hội.

Đột quỵ thường xảy ra đột ngột với rất ít dấu hiệu báo trước. Những dấu hiệu cảnh báo cơn đột quỵ là người bệnh đột ngột bị một hoặc các triệu chứng sau: Đột nhiên bị đau đầu dữ dội, choáng váng, mất tri giác, ngủ gà hoặc hôn mê.  Gặp khó khăn trong diễn đạt hoặc hiểu người khác. Bị yếu đột ngột ở một phần cơ thể như mặt, tay, chân. Đột nhiên nhìn mờ hoặc nhìn nhòe, có thể chỉ bị ở một bên mắt. Tiểu tiện không tự chủ hoặc bí tiểu hoàn toàn. Khi thấy bất cứ dấu hiệu nào như kể trên phải gọi cấp cứu ngay lập tức. Việc thăm khám và điều trị cần hết sức khẩn trương, đặc biệt trong khoảng ba giờ đầu tiên.

Trong giai đoạn hiện nay việc phòng ngừa đột quỵ vẫn là ưu tiên hàng đầu. Điều quan trọng là hơn 80% trường hợp đột quỵ có thể phòng ngừa được. Giảm nguy cơ đột quỵ gồm các bước sau: Kiểm soát huyết áp, giữ mức huyết áp dưới 140/90 mmHg (người đái tháo đường dưới 130/80 mmHg). Ngừng hút thuốc lá. Ăn thức ăn ít mỡ và kiểm tra mỡ trong máu định kì. Thường xuyên vận động, nên tập thể dục như đi bộ ít nhất 30 phút mỗi ngày. Giảm cân nếu bị béo phì…

Các chuyên gia đưa ra khuyến cáo: Đột quỵ có thể xảy ra bất kì lúc nào, nhưng mùa lạnh là thời điểm đột quỵ xuất hiện nhiều nhất, tăng 60% so với các mùa khác. Khi thời tiết lạnh, người mắc bệnh tim mạch cần mặc đủ ấm khi ra ngoài, tránh thay đổi nhiệt độ quá đột ngột.

Bác sĩ TRƯỜNG GIANG