QĐND - Cơn lũ đầu tháng 10 chưa qua, giữa tháng 10 cả một dải Bắc miền Trung lại phải gồng mình đón cơn lũ lịch sử. Hiện nay, nhân dân 9 tỉnh, thành phố từ Thanh Hóa tới Đà Nẵng, đặc biệt là Nghệ An, Hà Tĩnh và Quảng Bình đang phải chống chọi với cơn đại hồng thủy lớn nhất trong vòng một trăm năm qua. Để tránh dòng nước dữ, họ phải rời nhà lên sống ở hang đá, triền núi... trong hoàn cảnh thiếu ăn, thiếu mặc, thiếu nước sạch trầm trọng, môi trường bị ô nhiễm… đây là điều kiện thuận lợi để dịch bệnh bùng phát, tấn công trên diện rộng.

Tổ vệ sinh phòng dịch, Quân khu 4 phun thuốc phòng dịch sau lũ tại xã Quảng Trung, huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình.  Ảnh: Trần Hoài

Các loại dịch bệnh đang đe dọa người dân vùng lũ là: Bệnh đường ruột; Sốt vàng da, chảy máu do vi khuẩn Leptospira gây ra; Viêm gan B; Viêm đường hô hấp; Đau mắt đỏ; Bệnh ngoài da; Bệnh phụ khoa; Thương hàn và sốt xuất huyết. Theo các chuyên gia y tế, đây là các bệnh nguy hiểm nếu không có biện pháp phòng tránh cụ thể, khoa học, thì hậu quả của nó gây ra sẽ khôn lường. Trước hết, bệnh đường ruột, tiêu biểu là bệnh tiêu chảy do vi khuẩn (vi khuẩn tả), thương hàn (Salmonella), lỵ (Shigella), E.coli, Campylobacter), vi-rút (Rotavirus, Enterovirus, Adenovirus, Coronavirus), ký sinh trùng (ký sinh trùng amíp gây bệnh lỵ amíp), các loại giun sán do liên quan đến môi trường bị ô nhiễm, vệ sinh thực phẩm và nước dùng trong sinh hoạt thiếu thốn.

Thứ hai, bệnh sốt vàng da, chảy máu do vi khuẩn Leptospira gây ra: Bệnh có liên quan trực tiếp đến nước tiểu của các loài chuột mang mầm bệnh Leptospira. Trong và sau mưa, lũ lụt, nếu con người ngâm mình, chân tay với thời gian lâu trong nước thì vi khuẩn Leptospira rất dễ dàng chui qua da vào trong cơ thể và gây bệnh.

Thứ ba, bệnh viêm gan A: Là bệnh lây theo đường tiêu hóa do ăn uống các loại thức ăn và nước uống bị nhiễm HAV từ phân người bị viêm gan vi-rút A, đây cũng là bệnh dễ lây lan trên diện rộng ở những nơi sau ngập lụt.

Thứ tư, bệnh viêm nhiễm đường hô hấp: Do điều kiện ăn ở của người dân không bảo đảm nên bệnh đường hô hấp như viêm họng, cúm, cảm lạnh rất dễ xuất hiện. Nếu không được điều trị kịp thời, dứt điểm và có chế độ dinh dưỡng tốt, bệnh có thể biến chứng sang viêm tiểu phế quản, phế quản, viêm phổi gây nguy hiểm đến tính mạng.

Thứ năm, đau mắt đỏ: Trong điều kiện lũ lụt, không có nước sạch sử dụng trong sinh hoạt nên bệnh đau mắt đỏ rất dễ xuất hiện với biểu hiện ngứa, cộm, chói, đau nhức, sợ ánh sáng, chảy nước mắt, có nhiều gỉ mắt, sau đó là mắt đỏ, mi mắt sưng nề... Mặc dù là bệnh không nguy hiểm, nhưng đây là căn bệnh lây lan nhanh và rất dễ bị viêm giác mạc, ảnh hưởng đến thị lực.

Thứ sáu, bệnh ngoài da: Do phải tiếp xúc nhiều với nước mưa hoặc dầm chân lâu ngày trong nước nên các loại bệnh như nấm kẽ chân và lòng bàn chân, chàm, mề đay chân, ghẻ ngứa... dễ xâm nhập, gây bệnh. 

Thứ bảy, các bệnh phụ khoa: Đó là, viêm loét cổ tử cung, viêm âm đạo do nấm Candida, là những bệnh thường gặp khi chị em phải ngâm mình lâu trong nước lũ bẩn với biểu hiện ngứa ngáy, ra nhiều khí hư có mùi hôi. 

Thứ tám, bệnh thương hàn: Bệnh lây truyền qua đường tiêu hóa do thực phẩm, nước uống mang mầm bệnh. Người bệnh trở thành nguồn bệnh đào thải vi khuẩn ra môi trường từ khi có triệu chứng đầu tiên (sốt) và có thể kéo dài tới hàng tháng, hàng năm sau rồi mới bình phục.

Thứ chín, bệnh sốt xuất huyết: Mưa lũ kéo dài đã tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi gây bệnh phát triển. Mặt khác, người dân "bận" đối phó với mưa lũ nên chủ quan như ngủ không có màn hoặc phải nằm ngủ giữa "màn trời chiếu đất", nên muỗi càng được dịp tấn công, nguy cơ bùng phát dịch trên diện rộng, với số người mắc cao...

Để phòng, tránh dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe cho người dân trong vùng lũ, mới đây Bộ Y tế đã cấp 210 cơ số thuốc phòng chống lụt bão, 1.000.000 viên Cloramin B, 4.025kg bột Cloramin B, 1.100 áo phao cứu sinh, 300 phao tròn, 200 lít hóa chất Delta UK, 30.000 gói Oresol, 15 bình phun tay MR-8, 5 máy phun ULV và 8 máy phun đeo vai MD-165DX cho các Sở Y tế Nghệ An, Thừa Thiên - Huế, Hà Tĩnh, Quảng Bình và Quảng Trị. Đồng thời, Ban Chỉ huy phòng chống Thảm họa và Tìm kiếm cứu nạn - Bộ Y tế cũng đã phối hợp với Văn phòng đại diện Tổ chức Y tế thế giới tại Việt Nam hỗ trợ Sở Y tế Hà Tĩnh và Quảng Bình - mỗi tỉnh 150.000 viên Aquatabs (viên sủi khử khuẩn nước).  Bên cạnh đó, Bộ Y tế cũng yêu cầu Sở Y tế các tỉnh, thành phố tiếp tục theo dõi và tổng hợp thiệt hại của các địa phương; chỉ đạo các địa phương, đơn vị trực thuộc bộ, xử lý sớm, triệt để những khu vực đang ô nhiễm nặng có nguy cơ bùng phát dịch bệnh, phát hiện và xử lý kịp thời và triệt để những ổ dịch đang bùng phát. Ngành y tế chủ động phối hợp với các ban ngành, đoàn thể, tổ chức xã hội đẩy mạnh tuyên truyền, vận động hỗ trợ nhân dân làm tốt công tác vệ sinh phòng bệnh, vệ sinh môi trường, bảo đảm nguồn nước sạch; quản lý tốt các ổ dịch cũ, tích cực phòng chống các bệnh dịch có thể xảy ra như: Sốt xuất huyết, tiêu chảy cấp, bệnh ngoài da, đau mắt đỏ, sốt xuất huyết.... Các cơ sở y tế chủ động, nhanh chóng ổn định lại cơ sở vất chất và trang thiết bị để phục vụ công tác khám chữa bệnh bảo đảm sức khỏe nhân dân trong vùng bị ngập lũ. Sở Y tế các tỉnh, thành phố đã tiếp nhận đủ cơ số thuốc, hóa chất, trang thiết bị y tế phòng chống lụt bão cần kịp thời triển khai cấp phát cho các địa phương để hỗ trợ nhân dân khắc phục hậu quả, vệ sinh môi trường, nguồn nước, phòng chống dịch bệnh.

Ngoài ra, cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân vùng lũ tự giác giữ gìn vệ sinh trong gia đình, khi lũ rút tiến hành vệ sinh ngõ xóm để môi trường sống phong quang, sạch sẽ hạn chế đến mức tối đa mầm bệnh phát triển. Khi nước rút phải khẩn trương thau rửa giếng và xử lý để có nước sạch dùng trong sinh hoạt, tuyệt đối tuân thủ ăn chín uống sôi để phòng tránh dịch bệnh./.

Bác sĩ Hòa Bình