Không ít cán bộ đi nước ngoài như… đi chợ
Kết quả kiểm tra việc quản lý đi công tác nước ngoài tại Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Thông tin và Truyền thông... các tỉnh: Vĩnh Phúc, Hòa Bình, Thanh Hóa, Đắc Lắc, Đồng Nai, Tiền Giang giai đoạn 2012-2016 của Thanh tra Chính phủ, cho thấy: 4 bộ đã ban hành 20 kế hoạch, 6 tỉnh đã ban hành 22 kế hoạch tổ chức đoàn đi nước ngoài. Trong đó, giai đoạn này, 4 bộ trên đã cử tổng số 14.677 đoàn, với gần 42.000 lượt cán bộ đi nước ngoài. Tổng kinh phí dành cho các chuyến đi này vào khoảng 1.004 tỷ đồng. Con số tương ứng của 6 tỉnh trên là 2.900 đoàn với khoảng 10.900 lượt cán bộ và tổng kinh phí khoảng 261 tỷ đồng.
Thanh tra Chính phủ chỉ ra: Việc lập kế hoạch của các bộ, ngành, địa phương không sát với thực tế. Nhiều đoàn được duyệt nhưng không thực hiện, trong khi có nhiều đoàn không được duyệt lại phát sinh và chưa tuân thủ quy định, thủ tục phê duyệt. Việc thanh toán kinh phí cho đoàn chưa nhất quán cách xác định đoàn ra, đoàn cao cấp, đoàn đàm phán, khu vực, khoảng cách múi giờ… dẫn đến cách hiểu, cách vận dụng khác nhau khi thanh toán tiền ăn ở, tiêu vặt, chi phí điện thoại, phiên dịch… Bên cạnh đó, việc lập, duyệt đoàn còn bất hợp lý về thời gian, bố trí lãnh đạo đi nước ngoài quá nhiều.
Cụ thể, năm 2014, Bộ trưởng Bộ Công Thương khi đó là ông Vũ Huy Hoàng đã tham gia đi nước ngoài tới 23 đoàn; năm 2015 là 22 đoàn. Tổng thời gian ở nước ngoài của ông Vũ Huy Hoàng lên tới 163 ngày, chiếm nửa thời gian làm việc trong năm. Bà Phan Thị Mỹ Thanh, nguyên Phó bí thư Tỉnh ủy Đồng Nai cũng có thời gian đi nước ngoài rất nhiều. Cụ thể, năm 2014, bà Phan Thị Mỹ Thanh đi nước ngoài tới 10 lần, gồm cả việc công, việc tư và thư mời của đối tác. Còn năm 2012, bà Thanh làm trưởng đoàn của 8 đoàn đi công tác nước ngoài.
Ngoài những trường hợp do Thanh tra Chính phủ phát hiện qua kiểm tra nêu trên, gần đây dư luận cũng phản ánh việc ông Thân Hồng Linh, Chủ tịch HĐQT Tổng công ty Tư vấn xây dựng Việt Nam-CTCP (VNCC) tự ý đi nước ngoài mà không báo cáo xin phép lãnh đạo Bộ Xây dựng. Cụ thể, từ năm 2016 đến thời điểm tháng 4-2018, ông Thân Hồng Linh có 9 chuyến đi nước ngoài (nhập cảnh, xuất cảnh vào 12 quốc gia), trong đó: 1 chuyến đi 2 nước Algérie và Maroc theo Quyết định số 1173/QĐ-BXD ngày 15-11-2017. Thế nhưng, ông Thân Hồng Linh đã nhập cảnh vào Pháp là quốc gia không có trong quyết định. Có 5 chuyến không có quyết định hoặc văn bản cho phép của Bộ Xây dựng (đi Maldives, Mỹ, Singapore, Trung Quốc, Philippines) là không đúng với Điều 7, Điều 32 Nghị định số 136/2007/NĐ-CP ngày 17-8-2007 của Chính phủ về xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam; Khoản 4 và Khoản 9 Điều 1 Nghị định 94/2015/NĐ-CP ngày 16-10-2015 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung Nghị định số 136/2007/NĐ-CP; Khoản 1 Điều 18 Quyết định số 1473/QĐ-BXD ngày 28-12-2015 của Bộ Xây dựng về việc ban hành Quy chế quản lý thống nhất hoạt động đối ngoại của Bộ Xây dựng.
Ngoài ra, còn có trường hợp ông Đỗ Thanh Quang (Chi cục trưởng Chi cục Hải quan Cửa khẩu sân bay Tân Sơn Nhất), ông Đinh Ngọc Thắng (Cục trưởng Cục Hải quan TP Hồ Chí Minh) không báo cáo, xin phép cấp ủy, chi bộ trước và sau khi đi nước ngoài, chỉ đến khi thanh tra, rà soát thì hai người này mới “nộp bổ sung giấy phép”.
Siết chặt quản lý phải đi đôi với xử lý nghiêm những vi phạm
Trong bối cảnh phát triển, hội nhập ngày càng sâu rộng của nước ta như hiện nay, việc cử các đoàn cán bộ đi học tập, công tác ở nước ngoài là hết sức cần thiết. Nhưng không vì thế mà công tác quản lý cán bộ đi nước ngoài bị buông lỏng, ngược lại càng phải quản lý chặt chẽ hơn nhằm bảo đảm hiệu quả, tiết kiệm. Để làm được việc này, trước hết, cần phải siết chặt quản lý điều kiện, đối tượng đi công tác nước ngoài, không thể nể nang xin-cho gây lãng phí, kém hiệu quả. Cùng với đó, cần phải xử lý nghiêm, công khai đối với người đứng đầu cơ quan, cá nhân vi phạm.
Trường hợp của bà Phan Thị Mỹ Thanh là một ví dụ. Theo đó, sau khi xem xét đề nghị của Ủy ban Kiểm tra Trung ương tại tờ trình về việc đề nghị xem xét, thi hành kỷ luật đối với bà Phan Thị Mỹ Thanh, Phó bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Nai, Ban Bí thư quyết định cách hết chức vụ trong Đảng đối với bà Thanh. Trong 3 sai phạm lớn được nêu ra, Ban Bí thư chỉ rõ, bà Thanh thiếu ý thức tổ chức kỷ luật, vi phạm nghiêm trọng quy chế về công tác đối ngoại; nhiều lần sử dụng hộ chiếu ngoại giao để đi nước ngoài với mục đích cá nhân, giải quyết việc riêng; thậm chí, có lần xuất cảnh ra nước ngoài không báo cáo tổ chức theo quy định.
Đối với trường hợp của ông Thân Hồng Linh, Bộ Xây dựng giao Vụ Tổ chức cán bộ tổ chức kiểm điểm ông Thân Hồng Linh về việc đi nước ngoài không có quyết định hoặc văn bản cho phép của cấp có thẩm quyền theo quy định. Dư luận hy vọng việc này sẽ diễn ra khách quan, đúng quy định và sớm được công khai.
NGUYÊN MINH - ĐỨC TUẤN