Đội ngũ giáo viên đã sẵn sàng?
Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) đã chính thức công bố chương trình GDPT tổng thể. So với chương trình hiện hành, chương trình mới vừa thông qua được xây dựng theo mô hình phát triển năng lực, hướng tới đổi mới căn bản, toàn diện và chuyển hướng để phát triển năng lực, phẩm chất người học. Theo định hướng này, kiến thức được dạy không nhằm mục đích tự thân mà nhằm giúp học sinh hoàn thành các công việc, giải quyết các vấn đề trong học tập và đời sống, nhờ vận dụng hiệu quả và sáng tạo những kiến thức đã học. Quan điểm này được thể hiện nhất quán ở nội dung, phương pháp và đánh giá kết quả giáo dục.
Chương trình GDPT mới sẽ có nhiều thay đổi, từ kế hoạch giáo dục đến nội dung, phương pháp giảng dạy. Nếu như trước đây, chương trình cũ dạy theo hình thức đơn môn thì ở chương trình mới sẽ là tổng hợp kiến thức với những môn học mới, có một số môn tích hợp và các hoạt động trải nghiệm, sáng tạo. Những thay đổi này đòi hỏi giáo viên phải đổi mới phương pháp giảng dạy. Không chỉ có chức năng truyền đạt kiến thức mà giáo viên còn là những người hướng dẫn, tổ chức thực hiện các hoạt động giáo dục, tư vấn và giúp đỡ học sinh.
Hoạt động nghiên cứu khoa học của sinh viên năm thứ ba, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2.
Vì thế, PGS, TS Phùng Gia Thế, Trưởng phòng Đào tạo, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội 2 cho rằng, quá trình đổi mới và thực hiện chương trình GDPT mới thì đội ngũ giáo viên là một trong yếu tố quan trọng quyết định sự thành công của chương trình. Mặc dù xác định đổi mới, phát triển chương trình đào tạo là công việc được thực hiện thường xuyên, theo định kỳ của các trường đại học, tuy nhiên, PGS, TS Phùng Gia Thế cũng lường trước được những khó khăn nhất định khi thực hiện đổi mới chương trình đào tạo nhằm đáp ứng yêu cầu thực tiễn và chương trình GDPT mới. Bởi hiện nay, đội ngũ giảng viên trình độ cao của các trường sư phạm chưa nhiều, còn thiếu các chuyên gia đầu ngành. Bên cạnh đó, vấn đề cơ sở vật chất, phương tiện phục vụ dạy và học dù đã có cải thiện song vẫn còn nhiều hạng mục cần được đầu tư, nâng cấp.
Đến thời điểm hiện tại, với những yêu cầu mới mà chương trình GDPT tổng thể đưa ra, không ít sinh viên ngành sư phạm năm cuối bày tỏ lo lắng, không biết khi ra trường, họ có đủ tự tin đứng trên bục giảng với tư cách là một giáo viên, người thầy của các hoạt động giáo dục. Trước thực tế này, PGS, TS Trần Xuân Nhĩ, nguyên Thứ trưởng Bộ GD&ĐT nhìn nhận, chương trình GDPT tổng thể vừa là cơ hội vừa là thách thức đối với các trường sư phạm cũng như đội ngũ giáo viên hiện có. Do đó, ngành giáo dục cần phải đặc biệt quan tâm đến đội ngũ giáo viên đang được đào tạo trong các trường sư phạm, trong đó cần chú trọng tới vấn đề đào tạo trình độ ngoại ngữ và công nghệ thông tin. Bên cạnh đó, các trường sư phạm cần tạo điều kiện cho sinh viên có trải nghiệm thực tế giảng dạy tại các trường phổ thông nhiều hơn, tiếp tục đổi mới phương pháp giảng dạy để đào tạo nên đội ngũ giáo viên phổ thông có đủ phẩm chất và năng lực nghề nghiệp đáp ứng được các yêu cầu của chương trình GDPT mới.
Chủ động đổi mới phương pháp giảng dạy
Trong giai đoạn hiện nay, đào tạo và bồi dưỡng giáo viên là sứ mệnh quan trọng của các trường sư phạm. Từ nay đến khi chương trình GDPT mới chính thức được áp dụng, các trường sư phạm có rất nhiều việc phải làm, từ khâu bồi dưỡng giáo viên cho đến việc đào tạo đội ngũ giáo viên phổ thông mới. Theo tìm hiểu của chúng tôi, tại thời điểm này, dưới sự chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, các trường sư phạm, khoa sư phạm của 7 trường đại học lớn trên cả nước đã chuẩn bị cho việc thực hiện đổi mới giáo dục phổ thông theo tinh thần Nghị quyết 29-NQ/TW về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo từ hai năm nay.
PGS, TS Nguyễn Xuân Thành, Phó vụ trưởng Vụ Giáo dục Trung học, Bộ GD&ĐT cho biết, trong thời gian tới, bộ sẽ tiếp tục nâng cao chất lượng, kiến thức của đội ngũ giáo viên và cán bộ quản lý nhà giáo để đáp ứng hai khâu then chốt là đổi mới cơ chế quản lý và nâng cao chất lượng đội ngũ. Trong đó, chú trọng tổ chức bồi dưỡng năng lực quản lý tới đội ngũ hiệu trưởng các trường THPT nhằm truyền đạt, quán triệt chủ trương, định hướng phát triển chương trình tới từng giáo viên. Bên cạnh đội ngũ giáo viên, điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị dạy và học cũng là yếu tố quan trọng để thực hiện thành công chương trình mới. Tuy nhiên, sự đầu tư này không thể thực hiện ngay trong một sớm một chiều mà sẽ được thực hiện từng bước, theo điều kiện cơ sở vật chất đang có của các trường hiện nay.
Bài, ảnh: NGUYỄN HOÀI