Trong bữa cơm thân mật tiếp chúng tôi, anh cứ rủ rỉ, rù rì nói về sự khác lạ của những đặc sản Tiên Yên. Trên mâm chỉ bày biện ra mấy thứ đơn giản, thoạt nhìn cũng chả có gì khác biệt, nhưng khi anh Toàn gắp cho tôi miếng thịt gà vào bát, anh mủm mỉm: “Bạn đã bao giờ nghe câu ngạn ngữ: “Lợn Móng Cái, gái Đầm Hà, gà Tiên Yên” của người Quảng Ninh chưa? Nếu chưa nghe thì mời bạn nếm thử miếng thịt gà đồi Tiên Yên này nhé!”.
Thịt gà à, có gì lạ đâu, tuần nào mình chả được thưởng thức đôi ba bữa. Trước đó, mình cũng từng ăn các loại thịt gà “lừng danh” như gà Đông Tảo (Hưng Yên), gà đồi Yên Thế (Bắc Giang)..., bụng bảo dạ vậy, song tôi vẫn không quên nói lời cảm ơn anh Toàn đã dành tình cảm chân thành cho mình. Cầm miếng thịt gà luộc có lớp da vàng ươm, bóng nhẫy như vừa nhúng mỡ, tôi định tách bỏ phần da thì anh Toàn khuyên khéo, cứ một lần thử ăn xem sao. Chiều lòng chủ nhà, dù trước đây ít ăn da gà, song lần này vừa bóc lớp da từ miếng thịt gà đồi Tiên Yên cho vào miệng nhai, tôi cảm thấy không chỉ có vị thơm ngon, giòn, dai, hơi ngậy mà còn không hề có cảm giác ngấy. Da gà đã vậy, ăn thịt gà đồi Tiên Yên càng cảm thấy hương vị đặc biệt hơn bởi nó có cả vị bùi, ngọt, béo. Đúng là trăm nghe không bằng một thấy, trăm thấy không bằng một lần “tận hưởng” trực tiếp mới hiểu được “hương trời, khí đất” của núi đồi Tiên Yên hình như đã thấm vào từng lớp da, đường gân, thớ thịt của con gà, để giờ đây, nó trở thành một “thương hiệu ẩm thực” của huyện Tiên Yên và cũng là “niềm thương nỗi nhớ” đối với bất cứ du khách nào đã từng một lần thưởng thức hương vị gà đồi Tiên Yên.
Với những người thừa cân hay máu nhiễm mỡ, gan nhiễm mỡ, thừa chất đạm trong cơ thể, họ thường ngại ăn các món thịt kho vừa nạc vừa mỡ. Tuy vậy, từ một món thịt kho dân dã, người Tiên Yên đã biến thành món “khau nhục Tiên Yên” với hương vị độc đáo. Gắp một miếng khau nhục vào bát, tôi cho vào miệng ăn cùng với cơm mà cảm thấy vị béo ngậy của thịt nạc lẫn mỡ, vị thơm của gia vị và vị ngọt của ngũ vị hương xuống đến tận chân răng. Cảm giác như miếng “khau nhục Tiên Yên” đậm đà hơn khi nghe lời giới thiệu của anh Toàn về sự kỳ công của người dân địa phương khi làm ra hương vị ẩm thực độc đáo này. Đầu tiên thịt được luộc chín, sau đó châm kim lên lớp mỡ rồi quét mật ong trên bề mặt để khi chiên dầu sẽ không bị nổ. Đầu bếp cẩn thận chiên cho đến khi lớp bì vàng giòn, phần chuẩn bị gia vị cũng rất cầu kỳ để tạo hương vị khác biệt cho món ăn. Người làm sẽ băm nhuyễn củ cải khô, đường đen, chanh muối, ngũ vị hương, thảo quả được trộn đều rồi ướp với thịt, sau đó đem thịt hấp cách thủy trong nhiều tiếng đồng hồ đến lúc nhừ mới thôi. Sau khi bỏ ra khỏi nồi hấp cách thủy, miếng thịt có màu vàng nâu, mềm, dậy lên hương vị đặc trưng của cả thịt, mỡ cùng hơn mười loại gia vị thì mới đủ tiêu chuẩn của món “khau nhục Tiên Yên”. Anh Toàn cho biết thêm, món khau nhục này ăn với cơm trong cả bốn mùa xuân-hạ-thu-đông đều rất ngon; còn khi ăn kèm với bánh mì, xôi trắng cũng thật “khoái khẩu”!
Ngoài hai đặc sản là gà đồi và khau nhục, huyện Tiên Yên còn có một số món ngon khác như: Cà sáy (vịt lai ngan), cua đôi và các loại bánh như: Bánh gật gù, bánh gio, bánh cuốn-những sản vật miền quê dân dã nhưng được làm với bí quyết, gia vị riêng nên dễ để lại hương vị trong lòng thực khách.
PHÚC NỘI