Thửa đất ở đặc khu Côn Đảo, TP Hồ Chí Minh nằm trong khu dân cư, người sở hữu nộp đơn cấp phép xây dựng nhưng bị chính quyền địa phương từ chối vì lý do chưa khớp quy hoạch. Trước sự việc trên, Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh đã nhanh chóng chỉ đạo rà soát, tháo gỡ kịp thời, yêu cầu chính quyền đặc khu Côn Đảo linh hoạt áp dụng những quy hoạch đã có để cấp phép, đáp ứng nhu cầu chính đáng của người dân.
Vụ việc được tháo gỡ nhanh, nhưng câu chuyện nghẽn cấp phép không chỉ diễn ra ở Côn Đảo. Tại nhiều địa phương, không ít hồ sơ xây dựng nhà ở riêng lẻ bị ách lại, người dân phải chờ đợi trong mỏi mòn. Điểm nghẽn chủ yếu nằm ở cách tiếp nhận, xử lý thiếu thống nhất, cán bộ lúng túng, e ngại trách nhiệm trong quá trình áp dụng căn cứ quy hoạch để cấp phép.
 |
| Một góc đặc khu Côn Đảo, TP Hồ Chí Minh. Ảnh: Vnexpress |
Quy hoạch đô thị là cơ sở, nền tảng để quản lý và định hướng phát triển. Tuy nhiên, ở không ít nơi, quy hoạch đô thị vẫn tồn tại tình trạng chậm cập nhật, chồng chéo; quy hoạch “treo” tạo thành rào cản của sự phát triển.
Để tháo gỡ kịp thời, phát huy vai trò nền tảng của quy hoạch, trước hết các địa phương cần giải quyết từ gốc, rà soát, cập nhật quy hoạch sát thực tiễn, thực hiện quy hoạch mới theo quy định, loại bỏ quy hoạch lạc hậu, chồng chéo... để tạo đồng bộ ở các cấp. Quá trình này cần áp dụng cơ chế ưu tiên quy hoạch các khu vực có nhu cầu phát triển cao.
Mặt khác, các địa phương cần chủ động minh bạch, công khai quy hoạch giúp người dân và doanh nghiệp chủ động trong xây dựng. Quy hoạch rõ ràng, đồng bộ, minh bạch sẽ tạo thuận lợi về căn cứ để cơ quan chức năng cấp phép xây dựng, người dân không mất thời gian, tốn kém, ngừng trệ xây dựng nhà ở, hoạt động đầu tư xây dựng sẽ thông suốt trong quá trình đô thị hóa mạnh mẽ như hiện nay.
Tư duy lối mòn trong quy hoạch, nhất là tư duy cục bộ, nhiệm kỳ đã và đang trở thành lực cản không nhỏ kéo giảm hiệu quả phát triển kinh tế-xã hội của đất nước. Do vậy, phải phá vỡ lối tư duy lạc hậu để quy hoạch mở ra không gian phát triển mới cho đất nước. Tinh thần ấy được thể hiện rất rõ trong bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị toàn quốc quán triệt và triển khai Nghị quyết Trung ương 2 khóa XIV.
Ngày 4-4-2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành các Quyết định phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch 6 Vùng thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 gồm: Trung du và miền núi phía Bắc; Đồng bằng sông Hồng; vùng Bắc Trung Bộ; vùng Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nguyên; vùng Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long.
Chiều 28-3, tại kỳ họp thứ nhất HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII, nhiệm kỳ 2026-2031, đã thông qua Nghị quyết về Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, tạo nền tảng chiến lược dài hạn cho phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới.