QĐND - Trong chuyến công tác mới đây, tôi gặp lại Hoàn - người bạn thân từ thuở ấu thơ. Tôi và Hoàn cùng sinh ra, lớn lên trên một miền quê nghèo khó. Tròn 19 tuổi, cả hai đều xung phong nhập ngũ (năm 1998), cùng nỗ lực học rèn và được cấp trên ghi nhận, tạo điều kiện thực hiện nguyện vọng phục vụ lâu dài trong quân đội. Ngày đó, tôi được cử đi tạo nguồn và thi vào một trường đại học quân sự, còn Hoàn được gửi đi học trung đội trưởng diện 801 ở trường quân sự quân khu.
Xa nhau mười mấy năm biền biệt nhưng lần này gặp lại, Hoàn vẫn vậy: Trẻ trung, sôi động, yêu nghề và luôn miệng kể về những kỷ niệm thơ ấu, những ngày đầu hai đứa khoác ba lô lên đường ngập ngũ trong niềm tự hào của bố mẹ, gia đình và quê hương... Thế nhưng, bên trong cái vẻ ngoài sôi động ấy là nỗi buồn riêng của Hoàn. Hơn 10 năm qua, kể từ ngày tốt nghiệp trường quân sự quân khu đến nay, Hoàn vẫn đảm đương một cương vị duy nhất: Trung đội trưởng. Ái ngại trước thông tin đó, tôi tế nhị hỏi bạn về nguyên nhân, Hoàn nói đùa: Thì mình được đào tạo để làm trung đội trưởng mà lại!... Sau câu nói ấy của Hoàn, câu chuyện giữa chúng tôi bắt đầu trầm xuống. Hoàn thở dài: Mười mấy năm công tác, cố gắng đã nhiều, thành tích cũng không ít... vậy mà bản thân chỉ "phát triển theo chiều ngang" - chỉ thay đổi phiên hiệu đơn vị công tác, chứ chưa được đề bạt lên cương vị cao hơn. Thậm chí, trong thời điểm hiện tại, Hoàn cảm thấy rất mệt mỏi và không biết tương lai của mình sẽ đi về đâu. Hoàn bộc bạch:
- Mình giờ tuổi quân, tuổi đời đã khá cao, lại giữ mãi một vị trí công tác nên không tránh khỏi tâm lý chán chường, tinh thần trách nhiệm và nhiệt huyết ít nhiều cũng đi xuống...
Tôi hiểu tâm tư của bạn. Hoàn là người có học lực khá, phẩm chất đạo đức tốt, có xu hướng nghề nghiệp đúng đắn, lại có năng khiếu chỉ huy nên ngày trước được lãnh đạo, chỉ huy đơn vị ưu tiên lựa chọn gửi đi đào tạo. Hoàn kể với tôi, khi đó Hoàn mong muốn được dự thi vào một trường sĩ quan, nhưng thủ trưởng đơn vị nhiều lần gặp gỡ, trực tiếp động viên: "Đào tạo trung đội trưởng 801 là con đường chắc chắn nhất, ngắn nhất để trở thành sĩ quan quân đội. Sau đào tạo, quân nhân có ngành nghề ổn định, có cơ hội để phát triển...". Bởi thế, Hoàn an tâm học tập, và hơn 10 năm qua, Hoàn vẫn mải mê thực hiện cương vị duy nhất của mình.
Cũng theo Hoàn thì trường hợp như cậu ta không phải là chuyện hiếm. Thậm chí, nhiều đồng chí còn chịu thiệt thòi hơn Hoàn gấp nhiều lần. Hoàn cho rằng, thời gian gần đây, cán bộ đào tạo chính quy ra trường với số lượng lớn, đáp ứng đủ nhu cầu biên chế của các đơn vị chủ lực. Cũng bởi thế mà đối tượng trung đội trưởng 801 không còn được coi trọng như trước. Ở nhiều đơn vị, đối tượng này còn được xếp làm trung đội phó, hoặc được cử xuống phụ trách một tổ, đội công tác nào đó...
- Mình biết là không thể so sánh với anh em được đào tạo chính quy, nhưng đúng là mình đang rơi vào cảnh "tiến, thoái lưỡng nan" - tiếp tục phấn đấu cũng khó, mà tìm hướng đi khác cũng không được... - Hoàn buồn rầu.
Theo tìm hiểu của chúng tôi, phần lớn cán bộ đào tạo trung đội trưởng diện 801 đều có chung tâm trạng như Hoàn. Anh em thiết tha mong muốn được cấp trên quan tâm một cách thiết thực hơn.
Nguyễn Tấn Tuân