Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tuyên giáo trước yêu cầu mới

QĐND - Công tác tuyên giáo là một bộ phận cấu thành quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng Cộng sản Việt Nam, trong việc kiên định chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, tuyên truyền đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, phong trào hành động cách mạng của các tầng lớp nhân dân, góp phần xứng đáng vào công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa (XHCN).

Những trang sử vẻ vang

Hơn 100 năm trước, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành rời bến cảng Sài Gòn ra đi tìm đường cứu nước, cả dải đất hình chữ S vẫn đắm chìm trong đêm trường nô lệ, khổ đau. Tại Pháp, năm 1919, Nguyễn Tất Thành, với tên mới là Nguyễn Ái Quốc, được tiếp nhận “Sơ thảo lần thứ nhất Luận cương về các vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa” của V.I.Lê-nin. Văn kiện này có ý nghĩa hết sức quan trọng ở chặng khởi đầu con đường cách mạng cứu nước, cứu dân của Người. Tiếp đó, Người gia nhập Đảng Xã hội Pháp, trở thành một trong những người sáng lập Đảng Cộng sản Pháp và là người cộng sản đầu tiên của Việt Nam. Người tiếp tục đến nhiều châu lục, nhiều quốc gia, đặc biệt là đất nước của Lê-nin, của Cách mạng Tháng Mười Nga vĩ đại. Năm 1925, tại Quảng Châu (Trung Quốc), Người thành lập “Hội Việt Nam cách mạng thanh niên”. Mùa xuân năm 1930, tại bán đảo Cửu Long (Hương Cảng), Người chủ trì hội nghị hợp nhất các đảng chính trị theo đường lối mác-xít ở Việt Nam thành Đảng Cộng sản Việt Nam. Bằng “Chánh cương vắn tắt”, “Sách lược vắn tắt”, “Điều lệ vắn tắt” của Đảng do Người soạn thảo, ngay từ khi đó, Đảng ta khẳng định “làm tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản”.

Chỉ 6 tháng sau khi Đảng ra đời, nhân ngày Quốc tế đỏ (1-8-l930), Ban Cổ động và Tuyên truyền của Đảng phát hành tài liệu “Ngày Quốc tế đỏ mồng 1 tháng 8”, lên án chiến tranh đế quốc, kêu gọi giai cấp công nhân và các tầng lớp khác trong xã hội vùng lên chống chủ nghĩa đế quốc, chống áp bức, bóc lột, phản đối chiến tranh xâm lược, bảo vệ hòa bình, bảo vệ Liên bang Xô Viết. Ngày 1-8 hào hùng đó, sau này được Đảng quyết định là Ngày truyền thống của Ngành Tuyên giáo.

Lực lượng làm công tác tuyên truyền, cổ động đã cùng toàn Đảng, toàn dân lấy vũ khí tư tưởng kết hợp với các hình thức, các lực lượng đấu tranh cách mạng chống đế quốc, phong kiến, đòi dân chủ, dân sinh, dân quyền, gắn độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội; phối hợp, kết hợp đấu tranh chính trị, tư tưởng với đấu tranh quân sự, đấu tranh ngoại giao… Bao chiến sĩ tuyên truyền, cổ động của Đảng đã không ngại gian khổ, hy sinh, bám dân, bám phong trào, gan góc chiến đấu, đưa đường lối của Đảng đến với quần chúng công-nông-trí thức, thắp lên trong họ niềm tin mãnh liệt vào lý tưởng cộng sản, vào thắng lợi ngày mai của Đảng, của dân tộc. Biết bao chiến sĩ tuyên truyền, cổ động của Đảng đã ngã xuống trong cao trào cách mạng 1930-1931, đỉnh cao là Xô viết Nghệ Tĩnh; trong Khởi nghĩa Nam Kỳ 1940; trước hừng đông của Cách mạng Tháng Tám 1945; trước khi lá cờ Quyết chiến quyết thắng tung bay trên Mặt trận Điện Biên Phủ; trong những ngày chính quyền tay sai Ngô Đình Diệm lê máy chém khắp miền Nam… Nhiều cán bộ tuyên truyền, cổ động của Đảng đã cùng đồng chí, đồng bào biến cái chết thành sự sống bất diệt; biến nhà tù đế quốc, thực dân bạo tàn thành trường học chủ nghĩa cộng sản; biến nhà máy, hầm mỏ, ruộng đồng, làng bản… thành nơi rèn luyện ý chí chiến đấu kiên cường, nơi gắn bó máu thịt, sống còn giữa Đảng với nhân dân.

Bác Hồ với phóng viên Chương trình Phát thanh Quân đội nhân dân và Báo Phòng không-Không quân khi Bác đến thăm Quân chủng Phòng không-Không quân tháng 2-1969. Ảnh tư liệu.

 Truyền thống vẻ vang đó tiếp tục được phát huy cao độ trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước. Những người làm công tác tuyên giáo luôn bám sát sự lãnh đạo của Đảng, vượt qua hiểm nguy, tuyên truyền Nghị quyết Hội nghị Trung ương 15 (khóa II), “Đề cương cách mạng miền Nam”, góp phần nhen nhóm ngọn lửa đấu tranh, bùng lên phong trào “Đồng khởi”, diệt ác, phá kìm, phá ấp chiến lược, đẩy tới phong trào “Thi đua Ấp Bắc giết giặc lập công”, “Bám thắt lưng địch mà đánh”, thi đua trở thành Dũng sĩ diệt Mỹ... Lịch sử của dân tộc, của Đảng mãi khắc ghi sự đóng góp quan trọng của lực lượng tuyên giáo trên các chiến trường, ở những trận đánh lịch sử vang dội, như Bình Giã, Ấp Bắc, Núi Thành, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, ở Thành cổ Quảng Trị mùa hè năm 1972… Ở hậu phương lớn là các phong trào: “Gió Đại Phong”, “Sóng Duyên Hải”, “Cờ ba nhất”, “Ba sẵn sàng”, “Ba đảm đang”, “Năm xung phong”…; là ý chí: “Tất cả cho tiền tuyến, tất cả để đánh thắng giặc Mỹ xâm lược”, “Thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”, “Xe chưa qua, nhà không tiếc”, “Xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước”, “Cuộc đời đẹp nhất là trên trận tuyến đánh quân thù”, “Nhằm thẳng quân thù mà bắn”… Chúng ta đã mở mặt trận ngoại giao, thông tin, tuyên truyền ngay trong lòng nước Pháp (những năm cuối cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp), trong lòng nước Mỹ và các nước phương Tây thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cứu nước…

Lực lượng tuyên giáo đã góp phần cùng toàn Đảng, toàn dân, toàn quân làm thất bại các “chiến lược” của nhiều đời tổng thống Mỹ: Chiến tranh đặc biệt, Chiến tranh cục bộ, Việt Nam hóa chiến tranh, tiếp đó là chiến tranh phá hoại miền Bắc. Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân 1975, đỉnh cao là Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước, cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội (CNXH) đã thực hiện trọn vẹn ý nguyện thiêng liêng của Chủ tịch Hồ Chí Minh và khát vọng cháy bỏng của cả dân tộc, của bao anh hùng, liệt sĩ. Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ, hàng nghìn cán bộ tuyên huấn, báo chí, văn hóa, văn nghệ, tuyên truyền, khoa giáo... đã hy sinh anh dũng. Chỉ riêng trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Ban Tuyên huấn Trung ương Cục miền Nam có 288 đồng chí hy sinh; Ban Tuyên huấn Khu ủy Khu 5 có 208 đồng chí hy sinh; gần 400 nhà báo, nhà văn hy sinh trên các chiến trường...

Giành thắng lợi vĩ đại trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, giang sơn thu về một mối, cả nước đi lên CNXH, nhưng phía trước con đường đi của dân tộc còn lắm chông gai. Hậu quả nặng nề của hai cuộc chiến tranh khốc liệt hằn sâu trên gương mặt mỗi người, trong đời sống mỗi làng quê, khu phố, mỗi gia đình. Chưa kịp lành vết thương, đất nước ta lại phải đương đầu với lệnh bao vây, cấm vận của Mỹ, tiếp đó là chiến đấu bảo vệ biên giới Tây Nam, phía Bắc, làm nhiệm vụ quốc tế giúp nhân dân Cam-pu-chia thoát khỏi họa diệt chủng; rồi thiên tai, bão lụt, đời sống vô cùng khó khăn. Công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo từ Đại hội VI của Đảng vừa đi qua những năm đầu thì Liên Xô và các nước XHCN ở Đông Âu, do sai lầm về đường lối và cả sự phản bội, phân rã từ bên trong, đã lâm vào khủng hoảng sâu sắc và đi đến sụp đổ chế độ. Sự tồn vong của Đảng, của chế độ XHCN ở Việt Nam đứng trước thách thức gay gắt. Xu hướng đa nguyên chính trị, đa đảng đối lập, "đổi hướng, đổi màu" nảy nở, tán phát, đặc biệt là âm mưu thủ đoạn “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch...

Ngay trong thời điểm khó khăn đó, những người làm công tác tuyên giáo vẫn giữ vững trận địa, tuyên truyền, cổ vũ toàn Đảng, toàn dân, toàn quân kiên định chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, tin tưởng tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng và con đường đi lên CNXH của dân tộc; không ngừng củng cố, tăng cường khối đại đoàn kết (đoàn kết toàn Đảng, đoàn kết nhân dân, đoàn kết dân tộc, đoàn kết quốc tế); kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại; sức mạnh trong nước và sức mạnh quốc tế; khẳng định sự lãnh đạo của Đảng là nhân tố quyết định bảo đảm thắng lợi của cách mạng Việt Nam.

Công tác tuyên giáo trước yêu cầu mới

Trong chặng đường 85 năm xây dựng, chiến đấu, trưởng thành, cùng với những ưu điểm và thành tựu cơ bản, ngành tuyên giáo cũng bộc lộ một số hạn chế, bất cập cần khắc phục. Việc nắm bắt, đánh giá, dự báo tình hình có lúc còn bị động, lúng túng; công tác tư tưởng, lý luận, tuyên truyền, báo chí, xuất bản, văn hóa, văn nghệ, báo cáo viên, tuyên truyền miệng có lúc chưa theo sát và đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ; chất lượng, hiệu quả giáo dục lý luận chính trị có mặt còn hạn chế; công tác tham mưu trong lĩnh vực khoa giáo và kinh tế chưa cao; nội dung, phương thức hoạt động chậm đổi mới...

Những năm qua, sự nghiệp đổi mới, đẩy mạnh CNH, HĐH và hội nhập quốc tế của nước ta ngày càng đi vào chiều sâu. Cuộc cách mạng khoa học-công nghệ, nhất là công nghệ thông tin và xu hướng toàn cầu hóa diễn ra ngày càng mạnh mẽ, sâu sắc, tạo ra nhiều cơ hội to lớn và cả những thách thức không nhỏ. Cách thức thu nhận, trao đổi thông tin, tình cảm, tư tưởng được thực hiện qua nhiều “kênh”, cả truyền thống và phi truyền thống (internet toàn cầu, các website, blog, weblog, phát thanh, truyền hình, điện thoại di động); các trào lưu, các khuynh hướng tư tưởng xâm nhập, tác động vào nước ta ngày càng mạnh mẽ, phức tạp. Các thế lực cơ hội, phản động, thù địch tăng cường chống phá ta trên nhiều mặt, nhất là trên lĩnh vực chính trị, tư tưởng, văn hóa, báo chí, dư luận xã hội…, thực hiện âm mưu "diễn biến hòa bình" ngày càng thâm độc.

Các phóng viên tác nghiệp tại khu trưng bày triển lãm của Đại hội Thi đua Quyết thắng toàn quân lần thứ IX. Ảnh: MINH TRƯỜNG.

Từ thực tiễn phong phú của cách mạng nước ta nói chung, công tác tuyên giáo của Đảng nói riêng, cần tiếp tục nắm vững, vận dụng sáng tạo và góp phần phát triển chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh; kiên định ngọn cờ độc lập dân tộc và CNXH; không ngừng làm giàu trí tuệ, bản lĩnh chính trị và năng lực lãnh đạo, tổ chức của Đảng, giải quyết hiệu quả các vấn đề mới, phức tạp do thực tiễn đặt ra. Công tác tuyên giáo góp phần xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tư tưởng, văn hóa, đạo đức, khẳng định và bảo vệ đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; định hướng tư tưởng chính trị; tăng cường sự đoàn kết, thống nhất trong Đảng và sự đồng thuận trong xã hội; gắn kết chặt chẽ, thường xuyên với nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội, củng cố quốc phòng-an ninh, tăng cường đối ngoại...

Toàn ngành nâng cao hơn nữa năng lực dự báo và tham mưu chiến lược cho Đảng ở lĩnh vực công tác được giao; chủ động nắm bắt tình hình, phân tích, dự báo, phát hiện, xử lý các vấn đề tư tưởng chính trị, tâm trạng xã hội đặt ra; coi trọng công tác tuyên truyền, giáo dục lý luận chính trị cho cán bộ, đảng viên và nhân dân; làm tốt công tác tuyên truyền, báo chí, xuất bản, văn hóa, văn nghệ, khoa học, giáo dục, y tế, các vấn đề xã hội, thông tin đối ngoại…

Tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức công tác tuyên giáo, nâng cao tính chiến đấu, tính khoa học, tính thuyết phục, tính nhân văn, tính hiệu quả của công tác tuyên giáo, góp phần đấu tranh có hiệu quả với âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, phản động, cơ hội; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên, đồng thời giác ngộ sâu sắc lý tưởng cách mạng, giữ vững niềm tin, tạo sự đồng thuận, thống nhất, chuyển biến tích cực về nhận thức và hành động. Người làm công tác tuyên giáo phải vững vàng về bản lĩnh chính trị, tinh thông nghiệp vụ, sắc sảo về chuyên môn; gương mẫu trong đạo đức, lối sống, biết cách chuyển tải đường lối, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước tới cán bộ, đảng viên và nhân dân bằng phương thức phù hợp, sáng tạo, có sức truyền cảm, lan tỏa, thuyết phục.

Thời gian tới, toàn ngành tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XI của Đảng, Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội năm 2015 và 5 năm (2011- 2015), các nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương trong nhiệm kỳ khóa XI; đẩy mạnh tuyên truyền việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, về đại hội Đảng các cấp, tiến tới Đại hội lần thứ XII của Đảng… Mỗi cán bộ, đảng viên cần tự giác học tập, nâng cao trình độ lý luận chính trị; thường xuyên bám sát thực tiễn, tăng cường tiếp xúc, đối thoại trực tiếp với nhân dân; chủ động nắm bắt, đánh giá, dự báo, giải quyết kịp thời, thỏa đáng những băn khoăn, lo lắng của nhân dân. Tập trung xử lý đúng đắn các kiến nghị, khiếu nại, tố cáo chính đáng của nhân dân, nhất là những vấn đề liên quan đến tham nhũng, lãng phí, quan liêu, lợi ích nhóm, mất dân chủ, thiếu kỷ cương, tha hóa đạo đức, lối sống; đấu tranh phản bác hiệu quả thông tin, quan điểm, luận điệu sai trái, thù địch, bảo vệ vững chắc trận địa tư tưởng của Đảng. Coi trọng việc phát hiện, cổ vũ, nhân rộng các nhân tố mới, điển hình tiên tiến, gương người tốt, việc tốt; đẩy mạnh phong trào thi đua yêu nước, góp phần thực hiện thắng lợi hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam XHCN.

PGS, TS NGUYỄN THẾ KỶ (Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương)