Khẳng định cam kết của Việt Nam với hợp tác Mê Công-Nhật Bản

QĐND - Nhận lời mời của Thủ tướng Nhật Bản Sin-dô A-bê (Shinzo Abe), Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng sẽ tham dự Hội nghị Cấp cao Mê Công-Nhật Bản lần thứ 7 tại Tô-ki-ô, Nhật Bản từ ngày 2 đến 4-7.

Tại Hội nghị Cấp cao ASEAN 12 diễn ra ở Phi-líp-pin vào tháng 1-2007, Nhật Bản đưa ra Chương trình quan hệ đối tác Nhật Bản-Mê Công, tập trung vào 3 lĩnh vực ưu tiên gồm: Hội nhập kinh tế tiểu vùng (cải thiện kết cấu hạ tầng, tăng cường liên kết khu vực... mở rộng thương mại-đầu tư giữa Nhật Bản với khu vực Mê Công; theo đuổi các giá trị phổ cập và mục tiêu chung của khu vực (xóa đói giảm nghèo, mục tiêu phát triển thiên niên kỷ, kiểm soát dịch bệnh, bảo vệ môi trường...).

Đến nay, Nhật Bản và các nước Mê Công gồm: Cam-pu-chia, Lào, Mi-an-ma, Thái Lan, Việt Nam đã tiến hành 7 hội nghị cấp Bộ trưởng Ngoại giao và 6 hội nghị Cấp cao, trong đó đã đạt được một số thỏa thuận và triển khai cụ thể như: Nhật Bản đã cam kết dành 20 triệu USD cho các nước CLMV để phát triển hạ tầng mềm Hành lang kinh tế Đông-Tây (EWEC) và Hành lang TP Hồ Chí Minh - Phnôm Pênh - Băng Cốc. Nhật Bản cam kết dành 500 tỷ yên viện trợ phát triển chính thức (ODA) cho tiểu vùng Mê Công trong giai đoạn 2009-2012; tăng cường ODA cho Việt Nam, Lào và Cam-pu-chia. Khoản tiền 500 tỷ yên này là khoản cộng dồn từ ODA song phương mà Nhật Bản dành cho các nước Mê Công, không phải là khoản tiền mới. Trong giai đoạn 2013-2015, Nhật Bản tiếp tục cam kết dành khoảng 600 tỷ yên ODA cho các nước Mê Công để góp phần thực hiện Kế hoạch hành động cho giai đoạn này.

Bản đồ Hành lang kinh tế phía Nam tại khu vực phía nam sông Mekong, nối Thành phố Hồ Chí Minh (Việt Nam) với Bangkok (Thái Lan) qua Phnom Penh (Campuchia). Ảnh: TTXVN.

Thông qua các kỳ hội nghị Cấp cao, Nhật Bản và các nước Mê Công đã có một số lĩnh vực hợp tác cụ thể liên quan đến kết nối cơ sở hạ tầng, môi trường, tăng cường giao lưu giữa Nhật Bản và các nước Mê Công, hợp tác công tư. Riêng trong lĩnh vực kết nối cơ sở hạ tầng, tại cuộc họp SOM Mê Công-Nhật Bản diễn ra tại In-đô-nê-xi-a vào tháng 6-2011, phía Nhật Bản trao cho các nước Mê Công tài liệu “Tầm nhìn Nhật Bản nhằm hỗ trợ kết nối ASEAN” nhấn mạnh sự phát triển của Hành lang kinh tế Đông-Tây, Hành lang kinh tế phía Nam, Hành lang kinh tế biển ASEAN. Tài liệu thể hiện rõ mục tiêu của Nhật Bản trong việc xây dựng trục giao thông nối Nhật Bản qua khu vực Mê Công tới Ấn Độ và Tây Á. Nhật Bản cũng đặc biệt quan tâm đến 9 dự án liên quan đến việc hình thành hành lang kinh tế Đông-Tây và hành lang kinh tế phía Nam, trong đó có ba dự án liên quan trực tiếp đến Việt Nam là: Xây dựng đường sắt tuyến Phnôm-Pênh - Snuol - Lộc Ninh - TP Hồ Chí Minh; Xây dựng tuyến đường sắt Hà Nội - Sân bay Nội Bài và Nâng cấp các cây cầu dọc tuyến đường quốc gia.

Ngoài ra, tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế vào tháng 8-2011 ở In-đô-nê-xi-a, các nước nhấn mạnh một số kết quả của Chương trình hành động của “Sáng kiến hợp tác kinh tế và công nghiệp Mê Công-Nhật Bản” như xây dựng Cảng Cái Mép-Thị Vải, cầu Neak Loeung và cầu Mê Công thứ ba, đồng thời nhất trí về việc triển khai sáng kiến “Đường cao tốc vận chuyển hàng hóa châu Á” nhằm tạo thuận lợi cho thúc đẩy thương mại và tiếp vận trong tiểu vùng Mê Công.

Có thể nói, Hội nghị Cấp cao Mê Công-Nhật Bản lần thứ 7 diễn ra trong bối cảnh hợp tác Mê Công-Nhật Bản đạt được nhiều kết quả quan trọng, đặc biệt trong việc thực hiện Chiến lược Tô-ki-ô 2012. Tại Việt Nam, nhiều dự án đã được triển khai như dự án xây dựng Cảng cửa ngõ quốc tế Lạch Huyện, Hải Phòng; dự án Trung tâm đào tạo nghề Mê Công-Nhật Bản tại Trường Đại học Hàng hải; dự án hợp tác khu vực về Quản lý rủi ro trong lĩnh vực hải quan khu vực Mê Công; các chương trình giao lưu nhân dân Mê Công-Nhật Bản. Hội nghị Cấp cao lần này cũng có ý nghĩa quan trọng, nhằm thống nhất định hướng cho hợp tác Mê Công- Nhật Bản giai đoạn 2016-2018.

Quan hệ Đối tác chiến lược sâu rộng Việt Nam-Nhật Bản trong thời gian qua tiếp tục phát triển mạnh mẽ, toàn diện; sự tin cậy chính trị ngày càng được tăng cường. Nhật Bản tiếp tục là đối tác kinh tế hàng đầu, là nước tài trợ ODA lớn nhất, nhà đầu tư lớn thứ hai của Việt Nam. Hợp tác trong lĩnh vực nông nghiệp có bước phát triển đột phá. Hợp tác giữa hai nước tại các diễn đàn quốc tế và khu vực ngày càng chặt chẽ.

Chúng ta tin tưởng rằng, chuyến đi dự  Hội nghị Cấp cao Mê Công- Nhật Bản lần thứ 7 của Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng sẽ góp phần thúc đẩy hợp tác Mê Công-Nhật Bản giai đoạn tới theo hướng hỗ trợ mạnh mẽ hơn nữa cho phát triển kinh tế-xã hội của tiểu vùng Mê Công nói chung và Việt Nam nói riêng; khẳng định cam kết và vai trò của Việt Nam đối với hợp tác Mê Công-Nhật Bản; củng cố quan hệ hợp tác hữu nghị với các nước tiểu vùng Mê Công; tăng cường sự tin cậy chính trị, đưa quan hệ Đối tác chiến lược sâu rộng với Nhật Bản phát triển ngày càng toàn diện, hiệu quả.

QĐND