Vì vậy, xây dựng Cổng thông tin điện tử (TTĐT) về liệt sĩ, mộ liệt sĩ và NTLS không chỉ là nghĩa cử tri ân, để nhân dân có thể biết rõ thông tin về các liệt sĩ, mà còn giúp thân nhân giảm bớt khó khăn trong hành trình tìm phần mộ liệt sĩ.

Giúp tiếp cận thông tin về liệt sĩ thuận lợi hơn

Theo ông Đào Ngọc Lợi, Cục trưởng Cục Người có công (Bộ LĐ-TB&XH): Khó khăn lớn nhất trong công tác tìm kiếm, quy tập HCLS hiện nay là thiếu thông tin liên quan đến liệt sĩ, như: Nơi hy sinh; nơi an táng ban đầu; họ tên, quê quán, đơn vị của liệt sĩ... Trong khi đó, theo thời gian địa hình thay đổi nhiều; số lượng HCLS lớn, nằm trên nhiều địa bàn cả trong và ngoài nước. Số mẫu hài cốt và mẫu sinh phẩm thân nhân liệt sĩ cần phân tích quá lớn. HCLS được an táng và di chuyển nhiều lần; được chôn cất trong thời gian quá dài (40-50 năm) nên phân hủy nhiều, chất lượng ADN lưu lại kém, do vậy khó khăn cho việc lấy mẫu và phân tích AND. Thân nhân liệt sĩ đại đa số tuổi đã cao, sức yếu, nên việc lấy mẫu sinh phẩm cũng rất khó khăn, cá biệt có những liệt sĩ không còn thân nhân để lấy mẫu theo dòng mẹ. Cho đến nay cũng chưa có ngân hàng gen để lưu giữ và so sánh kết quả phân tích ADN của HCLS và sinh phẩm thân nhân liệt sĩ. Chưa có quy trình chung trong việc xác định HCLS còn thiếu thông tin nên thiếu sự thống nhất về quy trình giữa các đơn vị tham gia giám định. Cơ sở vật chất, trang thiết bị của các đơn vị giám định chưa đáp ứng yêu cầu đề ra.

Nhân viên VNPost sử dụng phần mềm chụp ảnh và xử lý dữ liệu mộ liệt sĩ tại Nghĩa trang liệt sĩ huyện Tam Nông, tỉnh Phú Thọ. (Ảnh: Mạnh Dũng)

Để giải quyết phần nào những khó khăn nêu trên, được phép của Chính phủ, Bộ LĐ-TB&XH phối hợp với Bộ Thông tin và Truyền thông triển khai xây dựng Cổng TTĐT quản lý thông tin liệt sĩ, mộ liệt sĩ, NTLS và giao Tổng công ty Bưu điện Việt Nam (VNPost) là đơn vị chủ trì thực hiện các nội dung theo yêu cầu. Cổng TTĐT về liệt sĩ, mộ liệt sĩ và NTLS là hệ thống ứng dụng đầu tiên của Chính phủ với mục tiêu cung cấp thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ và NTLS đến với người dân; cập nhật, bổ sung và kiểm soát tính chính xác các thông tin hiện tại của Cục Người có công (Bộ LĐ-TB&XH) đang quản lý và sử dụng.

Chụp ảnh, phân tích dữ liệu, định vị mộ liệt sĩ 

Bộ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Đào Ngọc Dung khẳng định: "Việc xây dựng Cổng TTĐT không chỉ là nghĩa cử tri ân với những người đã hy sinh vì Tổ quốc, mà còn tạo điều kiện cho nhân dân và thân nhân liệt sĩ tiếp cận nhanh với những thông tin về liệt sĩ, mộ liệt sĩ, NTLS bảo đảm chính xác hơn, qua đó giúp giảm bớt khó khăn trong quá trình tìm phần mộ liệt sĩ".

Theo báo cáo VNPost, hiện cả nước đã thu thập được thông tin của 836.329 mộ liệt sĩ, 3.080 NTLS, chiếm tỷ lệ 95% tổng số mộ liệt sĩ có dữ liệu trên cơ sở dữ liệu của Bộ LĐ-TB&XH. 41 bưu điện tỉnh, thành phố đã hoàn thành việc thu thập dữ liệu; còn lại 22 bưu điện tỉnh, thành phố chưa thu thập được hết dữ liệu do các nghĩa trang đang được trùng tu, cải tạo, sửa chữa. Tính đến thời điểm hiện tại, VNPost đã tiến hành rà soát chất lượng hình ảnh, thông tin về sơ đồ nghĩa trang, thông tin đối với các mộ thêm mới, thông tin với các trường hợp mộ sai thông tin cũng như đối với trường hợp mộ được đánh dấu là liệt sĩ.

Ông Phạm Anh Tuấn, Chủ tịch Hội đồng thành viên VNPost, cho biết, Cổng TTĐT có đầy đủ các chức năng tra cứu thông tin về mộ liệt sĩ, chức năng gửi yêu cầu tra cứu thông tin của người thân… bảo đảm chất lượng thông tin. Hiện, các quy trình và phần mềm ứng dụng này đã hoàn thành và đi vào sử dụng. Phần mềm tiến hành thu thập dữ liệu được ứng dụng trên smartphone và có các tính năng chính, như: Chụp ảnh bia mộ liệt sĩ, gắn tọa độ, thời gian, dán nhãn nội dung từng bức ảnh… Phần mềm thẩm tra, ghép nối dữ liệu sau khi thu thập: Hệ thống thẩm tra dữ liệu cho phép ghép nối nhanh chóng từng bức ảnh với dữ liệu đã có sẵn của Bộ LĐ-TB&XH, ứng với từng nghĩa trang cụ thể... Bởi vậy, thân nhân liệt sĩ có thể dễ dàng tra cứu thông tin và thuận lợi hơn trong việc tìm được mộ liệt sĩ thông qua môi trường mạng, qua đó tiết kiệm thời gian và chi phí đi lại, tìm kiếm phần mộ liệt sĩ.

HÀ VŨ