Chuyển đổi tư duy, xây dựng hạ tầng, bồi dưỡng nhân lực
Với công tác khám, chữa bệnh truyền thống, bệnh án của bệnh nhân có nhiều loại giấy tờ ghi nhận tiền sử, diễn biến lâm sàng, y lệnh của bác sĩ, quy trình chăm sóc của điều dưỡng viên, các kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, thuốc điều trị... Số liệu trên các loại giấy tờ đều thực hiện bằng phương pháp thủ công. Quá trình điều trị, các y sĩ, bác sĩ phải kiểm tra, đối chiếu, ghi chép, ký nhận, đóng dấu, bảo đảm tính pháp lý. Công tác hành chính này không chỉ mất nhiều thời gian mà còn tiềm ẩn nguy cơ sai sót y khoa. Khi cần tra cứu lịch sử bệnh án, thầy thuốc mất nhiều thời gian lục tìm trong kho bệnh án.
Ứng dụng công nghệ thông tin, ngành quân y xác định chuyển đổi số là khâu đột phá chiến lược. Theo số liệu của Cục Quân y (Tổng cục Hậu cần-Kỹ thuật), hiện nay, 100% BVQY đã triển khai hồ sơ bệnh án điện tử. Giai đoạn chuyển tiếp, các bệnh viện duy trì song song bệnh án điện tử và bệnh án giấy để từng bước kiểm nghiệm, hoàn thiện quy trình, thiết lập hệ thống, quy chế vận hành. Để tạo nền móng vững chắc cho hệ thống dữ liệu số, các bệnh viện chú trọng hoàn thành việc nâng cấp hạ tầng, bảo đảm tính ổn định, thông suốt và an toàn đối với các dữ liệu y khoa.
BVQY 103 (Học viện Quân y) là đơn vị đi đầu trong triển khai bệnh án điện tử toàn trình không giấy, với lộ trình khoa học. Thiếu tướng Lường Công Thức, Giám đốc BVQY 103 cho biết: "Triển khai hồ sơ bệnh án điện tử giai đoạn 2, BVQY 103 triển khai thí điểm tại một số khoa lâm sàng từ ngày 1-4-2026. Đến ngày 29-5-2026, đơn vị chính thức triển khai bệnh án điện tử không giấy cho tất cả bệnh nhân điều trị nội trú. Bệnh viện đã tổ chức các đợt tập huấn chuyên sâu, hướng dẫn cán bộ, nhân viên sử dụng hồ sơ bệnh án điện tử. Đến nay, toàn bộ hồ sơ bệnh án điện tử, bao gồm cả chữ ký số của người bệnh, kết hợp với công nghệ xác thực sinh trắc học đã được vận hành thông suốt. Toàn bộ quy trình khám, vào viện, điều trị, duyệt hồ sơ ra viện, ký giấy xuất viện đều xử lý trực tuyến, không còn in ấn, lưu trữ thủ công".
Tại BVQY 354 (Tổng cục Hậu cần-Kỹ thuật), công tác xây dựng bệnh án điện tử, cải cách hành chính, chuyển đổi số cũng diễn ra mạnh mẽ. Toàn bộ dữ liệu quá trình khám, điều trị của bệnh nhân đều được số hóa và lưu trữ trên hệ thống máy chủ, được định dạng theo đúng các quy định của Bộ Y tế và ngành bảo hiểm xã hội, phục vụ công tác khám, chữa bệnh; thanh, quyết toán không dùng tiền mặt...
Hiệu quả thực chất
Công tác chuyển đổi số ngành quân y được chứng minh qua số liệu cụ thể và sự hài lòng của người bệnh. Tại BVQY 103, việc ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số mang lại thay đổi tích cực. Đến nay, 90% người bệnh đến khám bệnh tự thực hiện đăng ký thông qua hệ thống ki-ốt tự động. Người bệnh chỉ mất khoảng 15 giây để hoàn thành quy trình đăng ký, giúp Bệnh viện cắt giảm 50% nhân lực bố trí cho công tác tiếp đón và đăng ký thủ công. 100% bệnh nhân điều trị nội trú sử dụng bệnh án điện tử. Toàn bộ kết quả xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh đều được trả bằng hình thức điện tử. Công tác thanh toán không dùng tiền mặt đạt tỷ lệ 87%, nhân sự thu ngân giảm hơn 30%. Kết quả khảo sát thực tế cho thấy, tỷ lệ hài lòng của người bệnh đến khám, chữa bệnh ngoại trú tại Bệnh viện đạt mức ấn tượng: 97%.
Theo Đại tá Nguyễn Ngọc Du, Chính ủy BVQY 354, công tác chuyển đổi số cho thấy: Thông tin số hóa giúp bác sĩ nắm chắc diễn biến bệnh lý, đưa ra chẩn đoán chính xác, kịp thời, hạn chế các sự cố y khoa. Hệ thống lưu trữ và truyền tải hình ảnh y tế đã thay thế hoàn toàn việc in phim; các thông tin xét nghiệm được quản lý trên phần mềm không chỉ tiết kiệm chi phí mà còn bảo vệ môi trường. Bệnh nhân đến khám tại BVQY 354 dễ dàng đặt lịch khám, tra cứu kết quả, đơn thuốc, quản lý hồ sơ bệnh án điện tử của mình ở bất cứ đâu.
Thực tiễn tại BVQY 103, BVQY 354 và toàn bộ hệ thống BVQY cho thấy chuyển đổi số trong ngành y tế Quân đội không những tạo điều kiện thuận lợi cho công tác cứu chữa, chăm sóc, quản lý sức khỏe bộ đội và nhân dân mà còn tối ưu hóa nguồn lực của các đơn vị. Không chỉ phục vụ đắc lực cho công tác thu dung, điều trị thường xuyên, năng lực số hóa còn giúp ngành quân y nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong các tình huống khẩn cấp như thiên tai, dịch bệnh, bảo đảm cho ngành quân y hoàn thành tốt nhiệm vụ.