Phát biểu khai mạc diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Phạm Anh Tuấn cho biết: Hiện nay, sự phát triển của công nghệ trong kỷ nguyên số đã mang lại những cơ hội cũng như cả những thách thức và đang làm thay đổi về cách thức, mô hình việc làm của nhiều lực lượng lao động; trong đó có lĩnh vực báo chí, truyền thông. 

Nhân lực làm việc trong lĩnh vực này không chỉ cần về năng lực chuyên môn cao mà còn cần phải đáp ứng tốt các tiêu chuẩn đạo đức rất cao về tính chính xác, tính độc lập, tính công bằng, tính bí mật, tính nhân văn, tính trách nhiệm và tính minh bạch.

Quang cảnh buổi diễn đàn.  

Trên thực tế, các cơ sở đào tạo báo chí truyền thông đã có nhiều nỗ lực và tích cực đổi mới, tuy nhiên công tác đào tạo vẫn tiến hành theo phương thức truyền thống, đến nay phải “gồng mình” để làm báo chí, truyền thông trong môi trường của thời đại công nghệ số.

Kết quả là nhiều sinh viên báo chí ra trường, trở thành nhà báo nhưng chưa được trang bị nhiều kiến thức, kỹ năng cho tác nghiệp báo chí số. Do đó, công tác đào tạo nguồn nhân lực báo chí, truyền thông cần đổi mới để phù hợp với xu thế phát triển của kỷ nguyên số.

Tại diễn đàn, các cơ quan sử dụng báo chí chỉ rõ thực tiễn tiếp nhận nhân lực báo chí và các yêu cầu đối với công tác đào tạo. Thạc sĩ Vũ Hải Quang, Phó tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam đã chỉ ra một vấn đề đó là: Các cơ sở đào tạo đã nỗ lực cung cấp các sân chơi nghề cho sinh viên thực hành nghiệp vụ, nhưng nhiều cơ quan báo chí khi tiếp nhận học viên về thực tập hoặc tuyển dụng đều thấy rằng số đông học viên có vẻ khá về lý thuyết và kỹ năng nghề, nhưng kiến thức nền tảng về chính trị, kinh tế, văn hóa… còn rất thiếu và yếu. 

Do đó, theo thạc sĩ Vũ Hải Quang, trong kỷ nguyên số hiện nay, các nhà báo trẻ cần được đào tạo chuyên sâu và tự học về kỹ thuật, công nghệ để làm chủ công nghệ và thành thạo các loại hình thông tin như flycam, livestreaming, chuyển đổi văn bản từ giọng nói, kiểm soát các ứng dụng công nghệ IoT, Big Data, AI… trong quản trị, sản xuất tin bài.

 PGS, TS Nguyễn Trường Giang, Phó giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền phát biểu tại diễn đàn.

Trong khuôn khổ diễn đàn, PGS, TS Nguyễn Trường Giang, Phó giám đốc Học viện Báo chí và Tuyên truyền đề xuất các giải pháp trong đào tạo. PGS, TS Nguyễn Trường Giang cho rằng: Để nâng cao chất lượng đào tạo nhân lực báo chí, đáp ứng nhu cầu của kỷ nguyên số, Bộ Thông tin và Truyền thông nên có sáng kiến, gợi mở để có sự kết nối chặt chẽ giữa cơ quan báo chí và các cơ sở đào tạo báo chí trong việc tham gia vào công tác đào tạo, bồi dưỡng. 

Cùng với đó, các cơ sở đào tạo cần thực hiện đồng bộ các giải pháp: Đổi mới phương pháp đào tạo gắn liền với sự thay đổi thói quen, ý thức của giảng viên và sinh viên; tránh suy nghĩ đơn giản hay cực đoan trong đổi mới phương pháp đào tạo; đổi mới đào tạo đồng bộ với đổi mới nội dung, chương trình đào tạo và phương pháp kiểm tra đánh giá cùng nâng cao trình độ giảng viên; đề cao vai trò người thầy; lấy người học làm trung tâm...

Có cùng quan điểm, PGS, TS Võ Thanh Tùng (Hiệu trưởng Trường ĐH Khoa học, Đại học Huế) cũng đề xuất Bộ Thông tin và Truyền thông có sự phối hợp đào tạo trong việc hướng dẫn các quy định pháp luật với báo chí khi hoạt động trong môi trường truyền thông số, cung cấp các bộ quy tắc ứng xử nghề nghiệp để hỗ trợ công tác đào tạo, điều phối công tác phối hợp đào tạo giữa các cơ sở đào tạo báo chí, truyền thông… 

Một sáng kiến cũng được đề xuất tại diễn đàn đó là: Trong quá trình đào tạo thực hành, các trường nên tổ chức sản xuất các thông tin báo chí, huy động nhân lực là sinh viên báo chí và sản phẩm đầu ra cung cấp cho các cơ quan báo chí...

Tin, ảnh: MINH TRANG