An toàn thực phẩm ngành đồ uống: Tăng cường hậu kiểm, rõ trách nhiệm doanh nghiệp

Theo ông Nguyễn Tiến Cường, Phó tổng biên tập Báo Công Thương, an toàn thực phẩm trong sản xuất, kinh doanh bia, rượu và nước giải khát cần được kiểm soát xuyên suốt chuỗi cung ứng, từ nguyên liệu đầu vào, sản xuất, chế biến đến vận chuyển, bảo quản và phân phối. Đây không chỉ là yêu cầu bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng mà còn liên quan trực tiếp đến uy tín doanh nghiệp và môi trường cạnh tranh trên thị trường.

Ông Nguyễn Tiến Cường, Phó tổng biên tập Báo Công Thương phát biểu khai mạc tọa đàm.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, chỉ số sản xuất ngành đồ uống tăng 17,4%, riêng sản lượng bia tăng 14,7%. Tăng trưởng sản xuất đặt ra yêu cầu cao hơn đối với công tác quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm đối với lĩnh vực này.

Theo báo cáo của Bộ Y tế, năm 2025, tại 29/34 tỉnh, thành phố, các cơ quan chức năng đã kiểm tra 4.105 cơ sở sản xuất rượu, bia, trong đó 3.713 cơ sở đủ điều kiện, chiếm 90,45%. Cùng năm, lực lượng quản lý thị trường xử lý 210 vụ vi phạm liên quan đến rượu, bia, phạt hành chính hơn 3 tỷ đồng. Trên môi trường thương mại điện tử, các sàn đã gỡ gần 4.255 sản phẩm và ngăn chặn 1.902 gian hàng vi phạm. Những con số này cho thấy công tác quản lý đã được triển khai trên nhiều địa bàn, nhiều phương thức kinh doanh, nhưng nguy cơ vi phạm vẫn hiện hữu. Đặc biệt, sự phát triển của thương mại điện tử đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức kiểm tra, giám sát và phối hợp giữa các lực lượng chức năng.

Tham luận tại tọa đàm, bà Nguyễn Hương Giang, đại diện Cục Công nghiệp, Bộ Công Thương nhấn mạnh yêu cầu hoàn thiện công tác quản lý nhà nước về an toàn thực phẩm đối với sản phẩm bia, rượu và nước giải khát. Theo đó, cần rà soát đồng bộ các quy định về an toàn thực phẩm, kinh doanh rượu và phòng, chống tác hại của rượu, bia, tránh chồng chéo, thiếu thống nhất trong thực thi. Cùng với cải cách thủ tục hành chính, công tác quản lý cần chuyển mạnh sang hậu kiểm dựa trên đánh giá nguy cơ, tăng cường truy xuất nguồn gốc, dữ liệu điện tử và phối hợp liên ngành; đồng thời phân định rõ trách nhiệm của cơ quan quản lý và doanh nghiệp.

Đại biểu tham luận tại tọa đàm.

Tại tọa đàm, nâng cao trách nhiệm tự kiểm soát của doanh nghiệp được xác định là một trong những yêu cầu quan trọng để bảo đảm an toàn thực phẩm. Doanh nghiệp cần kiểm soát chặt chẽ nguyên liệu đầu vào, điều kiện nhà xưởng, thiết bị, vệ sinh sản xuất, quy trình chế biến, đóng gói, bảo quản và vận chuyển.

Bên cạnh trách nhiệm của nhà sản xuất, các đơn vị phân phối, bán lẻ cũng cần nâng cao trách nhiệm trong lựa chọn nhà cung cấp, kiểm tra nguồn gốc, chất lượng và điều kiện bảo quản hàng hóa trước khi đưa đến người tiêu dùng.

Ở góc độ bảo vệ người tiêu dùng, TS Trần Thị Dung, Phó chủ tịch Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam, cho rằng nguy cơ mất an toàn thực phẩm đối với bia, rượu và nước giải khát có thể xuất phát từ nguyên liệu, phụ gia, quy trình sản xuất, bảo quản và tình trạng hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc.

Để phòng ngừa rủi ro, cần đẩy mạnh phổ biến kiến thức, hướng dẫn người tiêu dùng lựa chọn sản phẩm có nhãn mác đầy đủ, nguồn gốc rõ ràng, còn hạn sử dụng và bao bì nguyên vẹn. Đồng thời, cần tăng cường cảnh báo tác hại của việc sử dụng rượu, bia và nước giải khát không đúng cách, khuyến khích người tiêu dùng tham gia giám sát thị trường.