Nghị định số 13/2018/NĐ-CP ngày 23-1-2018 của Chính phủ quy định chi tiết và biện pháp thi hành Luật Tiếp cận thông tin, đã nêu rõ các biện pháp để tạo điều kiện thuận lợi cho người dân sinh sống ở khu vực biên giới, hải đảo, miền núi, vùng có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn và người khuyết tật thực hiện quyền tiếp cận thông tin.

Nghị định này cũng quy định việc cung cấp thông tin thực hiện bằng nhiều hình thức phù hợp với từng đối tượng và từng khu vực. Từ đó, đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) chủ yếu sinh sống ở khu vực miền núi, biên giới, hải đảo, vùng có điều kiện kinh tế-xã hội đặc biệt khó khăn có cơ hội để tiếp cận đầy đủ và toàn diện các thông tin kinh tế, chính trị, xã hội nhằm phục vụ đời sống và nâng cao hiểu biết, kiến thức.

Các thông tin được cung cấp chủ yếu thông qua cổng thông tin điện tử, trang thông tin điện tử của cơ quan nhà nước; hệ thống phát thanh, truyền hình Trung ương, địa phương, truyền hình tiếng dân tộc và các hệ thống truyền phát tin khác; tài liệu chuyên đề, tờ rơi, ấn phẩm, sách, báo, internet...

Có thể thấy Chính phủ đã dành sự quan tâm đặc biệt đến vấn đề thông tin cho đồng bào DTTS và cũng đã triển khai nhiều chương trình, dự án nhằm mang thông tin đến với mọi người, mọi nhà. Theo kết quả tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2019, cơ hội tiếp cận thông tin của người DTTS ngày càng được mở rộng, tỷ lệ hộ DTTS sử dụng internet đạt 61,3%, tăng hơn 9 lần so với năm 2015.

Tuy nhiên, do phần lớn đồng bào DTTS sinh sống tại các khu vực biên giới, vùng núi, nơi có địa hình phức tạp, đi lại khó khăn, điều kiện kinh tế-xã hội còn hạn chế nên còn nhiều rào cản khiến đồng bào DTTS gặp khó khăn trong tiếp cận thông tin. Các kênh truyền hình tiếng dân tộc đã được triển khai nhưng số lượng còn ít, số hộ gia đình DTTS có thiết bị để có thể xem truyền hình quốc gia, truyền hình tỉnh cũng còn hạn chế. Tình trạng mù chữ và không biết tiếng phổ thông cũng là rào cản khiến đồng bào DTTS khó tiếp cận thông tin thông qua qua sách, báo, các ấn phẩm in... 

Hiện nay chưa có chính sách riêng về tiếp cận thông tin cho đồng bào DTTS mà việc bảo đảm quyền tiếp cận thông tin cho đồng bào được lồng ghép trong các chính sách, chương trình, dự án phát triển về kinh tế-xã hội, văn hóa-giáo dục, tuyên truyền pháp luật...

Để góp phần phát triển bền vững vùng DTTS, giảm dần chênh lệch trong phát triển giữa vùng DTTS và miền núi với các vùng khác trong cả nước thì việc tiếp tục hoàn thiện chính sách, pháp luật về tiếp cận thông tin là một trong những nhiệm vụ quan trọng.

Việc triển khai có hiệu quả các chính sách, chương trình đặc thù đối với vùng DTTS trong các lĩnh vực giáo dục đào tạo, tiếp cận các dịch vụ công, phát triển kinh tế, cơ sở hạ tầng... giúp nâng cao nhận thức của người dân cũng sẽ góp phần thực hiện có hiệu quả quyền tiếp cận thông tin của người dân vùng DTTS.

DƯƠNG SAO