Thực hiện Quyết định 497/QĐ-TTg ngày 17-4-2009 của Thủ tướng Chính phủ về Hỗ trợ lãi suất vốn vay mua máy móc thiết bị phục vụ cho khu vực nông thôn, thời gian qua các cấp, các ngành, các địa phương trong nước đã đồng loạt triển khai. Chính sách mới này đã đem đến luồng gió mới, bước đầu góp phần xóa đói, giảm nghèo bền vững trong lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn.

Thế nhưng, do thủ tục vay vốn ở một số địa phương còn quá rườm rà. Cụ thể, phía ngân hàng yêu cầu người dân muốn vay vốn phải thế chấp "sổ đỏ" và các giấy tờ có giá cũng như phương án kinh doanh mới giải quyết cho vay vốn. Yêu cầu của ngân hàng tuy rất đúng với quy định của pháp luật, nhưng lại thoát li khỏi cuộc sống, khiến không ít người nông dân mặc dù rất cần vay vốn để phát triển sản xuất, nhưng không có cơ hội tiếp cận nguồn vốn vay. Bên cạnh đó, nhiều máy móc sản xuất trong nước đưa về lại không phù hợp với tình hình địa phương nên sức mua của người dân không có, dẫn đến việc giải ngân chậm…

Để khắc phục những bất cập nêu trên và tiếp theo gói kích cầu đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn, ngày 8-1-2010, Chính phủ lại ban hành Nghị định số 02/2010/NĐ-CP về khuyến nông. Nghị định này được ban hành nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của nông dân để tăng thu nhập, thoát đói nghèo, làm giàu thông qua các hoạt động đào tạo nông dân về kiến thức, kĩ năng và các hoạt động cung ứng dịch vụ để hỗ trợ nông dân sản xuất kinh doanh đạt hiệu quả cao, thích ứng các điều kiện sinh thái, khí hậu và thị trường.

Nội dung Nghị định nêu rõ: Nhà nước sẽ bồi dưỡng, tập huấn cho người sản xuất về chính sách, pháp luật; tập huấn, truyền nghề cho nông dân trong các lĩnh vực khuyến nông thông qua các hình thức: Mô hình trình diễn; tổ chức các lớp học ngắn hạn gắn lí thuyết với thực hành; thông qua các phương tiện truyền thông: Báo, đài, tờ bướm, tài liệu (sách, đĩa CD - DVD); qua chương trình đào tạo từ xa trên kênh truyền thanh, truyền hình; xây dựng kênh truyền hình dành riêng cho nông nghiệp, nông dân, nông thôn; ưu tiên là đào tạo nông dân trên truyền hình; qua trang thông tin điện tử khuyến nông trên internet; tổ chức khảo sát, học tập trong và ngoài nước.

Việc đào tạo nông dân và đào tạo người hoạt động khuyến nông do giảng viên nòng cốt là các chuyên gia, cán bộ khuyến nông có trình độ đại học trở lên, các nông dân giỏi, các cá nhân điển hình tiên tiến, có nhiều kinh nghiệm trong sản xuất kinh doanh, có đóng góp, cống hiến cho xã hội, cộng đồng, đã qua đào tạo về kĩ năng khuyến nông.

Ngoài ra, người sản xuất còn được tư vấn về chính sách và pháp luật liên quan đến phát triển nông nghiệp, nông thôn; ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ, tổ chức, quản lí để nâng cao năng suất, chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm, giảm giá thành, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm; khởi nghiệp cho chủ trang trại, doanh nghiệp vừa và nhỏ về lập dự án đầu tư, tìm kiếm mặt bằng sản xuất, huy động vốn, tuyển dụng và đào tạo lao động, lựa chọn công nghệ, tìm kiếm thị trường; hợp đồng tiêu thụ sản phẩm, hợp đồng bảo hiểm sản xuất kinh doanh và cung ứng vật tư nông nghiệp.

Trung tâm Khuyến nông Quốc gia là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Ở cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương có trung tâm khuyến nông là đơn vị sự nghiệp công lập; Ở cấp huyện, quận và thị xã, thành phố có sản xuất nông nghiệp thuộc cấp tỉnh có trạm khuyến nông là đơn vị sự nghiệp công lập. Ở cấp xã, phường, thị trấn có sản xuất nông nghiệp có khuyến nông viên với số lượng ít nhất 02 khuyến nông viên ở các xã thuộc địa bàn khó khăn, ít nhất một khuyến nông viên cho các xã còn lại. Ở cấp thôn (thôn, bản, ấp, phum, sóc) có cộng tác viên khuyến nông và câu lạc bộ khuyến nông.

Nghị định số 02/2010/NĐ-CP của Chính phủ thực sự là cơ sở quan trọng giúp người nông dân sớm được tiếp xúc với các lớp bồi dưỡng, tập huấn về chính sách, pháp luật; tập huấn, truyền nghề trong các lĩnh vực khuyến nông, tư vấn về chính sách và pháp luật liên quan phát triển nông nghiệp, nông thôn; ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ, tổ chức, quản lí để nâng cao năng suất, chất lượng, giảm giá thành, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm; khởi nghiệp cho chủ trang trại, doanh nghiệp vừa và nhỏ về lập dự án đầu tư, tìm kiếm mặt bằng sản xuất, huy động vốn, tuyển dụng và đào tạo lao động, lựa chọn công nghệ, tìm kiếm thị trường... Những để Nghị định này sớm đi vào cuộc sống rất cần sự năng động và vào cuộc tích cực của các cấp, các ngành và các địa phương.

GIANG LONG