Quảng Trị - điểm hẹn của khát vọng hòa bình

Tưởng nhớ và tri ân

Những ngày này, Di tích quốc gia đặc biệt Đôi bờ Hiền Lương-Bến Hải trung bình mỗi ngày đón hàng nghìn lượt khách trong nước, quốc tế đến tham quan, hưởng ứng các hoạt động của Lễ hội Vì hòa bình năm 2026. Trong dòng người tấp nập, chúng tôi gặp cựu chiến binh Hồ Ngọc Đại, 75 tuổi, ở xã Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Giữa không gian linh thiêng và lắng đọng của đôi bờ giới tuyến một thời, ông lặng lẽ đứng trên cầu Hiền Lương, ánh mắt xa xăm hướng về dòng sông Bến Hải xanh trong như đang tìm lại những ký ức không thể nào quên.

Một tiết mục nghệ thuật trong chương trình khai mạc Lễ hội Vì hòa bình năm 2026.

Ông Đại nguyên là chiến sĩ đặc công thuộc Trung đoàn 270 (Quân khu 4), tham gia nhiều trận chiến đấu ác liệt với quân thù tại Mặt trận Đường 9-Nam Lào trong những năm 1970-1975. Ông cho biết, để chi viện cho chiến trường miền Nam, thời điểm đó, hàng vạn cán bộ, chiến sĩ khắp mọi miền Tổ quốc đã vượt dòng Bến Hải, trong đó rất nhiều người đã anh dũng hy sinh bởi bom đạn của quân thù. “Chúng tôi, những người may mắn được trở về sau ngày đất nước thống nhất, luôn nhắc nhớ, phải sống xứng đáng với sự hy sinh ấy. Mong rằng, các thế hệ hôm nay và mai sau sẽ mãi trân trọng, biết ơn và phát huy những giá trị lịch sử, góp sức dựng xây đất nước ngày càng giàu mạnh, phát triển, để hòa bình mãi là điều thiêng liêng được gìn giữ bằng trách nhiệm của mỗi người”, cựu chiến binh Hồ Ngọc Đại xúc động chia sẻ.

Trong dòng chảy lịch sử dân tộc, Quảng Trị là một trong những địa phương lưu giữ ký ức thiêng liêng về những năm tháng kháng chiến bảo vệ Tổ quốc. Cầu Hiền Lương, sông Bến Hải từng là giới tuyến quân sự tạm thời, là biểu tượng của sự hòa hợp và khát vọng thống nhất đất nước. Trên vùng đất lửa này, những địa danh như: Thành cổ Quảng Trị, Đường 9, Khe Sanh, Đường 20 Quyết Thắng, bến phà Gianh, Cồn Tiên-Dốc Miếu, hang Tám Cô, bến phà Long Đại... đã trở thành biểu tượng bất tử của lòng yêu nước, ý chí quật cường và khát vọng hòa bình của dân tộc. Cũng trong những năm tháng ác liệt nhất của cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Quảng Trị cũng là nơi khai sinh ra Phong trào “Xe chưa qua nhà không tiếc, đường chưa thông không tiếc máu xương” làm nức lòng cả nước. Trong gian khó, hy sinh, quân và dân Quảng Trị đã lập nên nhiều chiến công hiển hách, góp phần giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Đất nước hòa bình, thống nhất, từ vùng đất từng bị bom cày, đạn xới, Quảng Trị đã có sự chuyển biến mạnh mẽ. Đặc biệt, sau khi hai tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị được sáp nhập thành tỉnh Quảng Trị mới đã mở ra không gian phát triển mới, giàu bản sắc văn hóa và giàu tiềm năng phát triển trên các lĩnh vực kinh tế-xã hội, du lịch, quốc phòng, an ninh, hội nhập quốc tế... Ông William Davis, đến từ Vương quốc Anh, cho biết: “Tôi đã đến một số vùng đất, địa danh ở Quảng Trị, và ở đâu, lúc nào cũng được chào đón nồng hậu, nhiệt tình. Qua tìm hiểu, tôi được biết đây là mảnh đất từng chịu nhiều đau thương bởi chiến tranh, nhưng đã có sự hồi sinh mạnh mẽ, kiên cường. Thật ấn tượng, tôi nghĩ chỉ có những người dân yêu chuộng hòa bình mới nỗ lực vươn lên như vậy”.

Lan tỏa thông điệp hòa bình

Tiếp nối thành công của Lễ hội Vì hòa bình lần đầu tiên được tổ chức vào năm 2024, năm nay, Lễ hội Vì hòa bình được UBND tỉnh Quảng Trị phối hợp cùng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức với quy mô cấp quốc gia vươn tầm quốc tế. Theo đó, lễ hội gồm 6 hoạt động chính: Ngày hội đạp xe vì hòa bình; đêm nhạc Trịnh Công Sơn với chủ đề “Huyền thoại mẹ”; chương trình khai mạc Lễ hội Vì hòa bình năm 2026; thắp nến tri ân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ (27-7-1947 / 27-7-2026) trên địa bàn toàn tỉnh và lễ thả hoa đăng trên sông Thạch Hãn; Lễ hội khinh khí cầu; Concert quốc gia và 4 hoạt động hưởng ứng (Giải chạy địa hình “Phong Nha Wild Trail” năm 2026; Giải chạy Marathon quốc tế “Quang Tri Amazing Marathon”; Triển lãm tranh của họa sĩ Lê Bá Đảng; các hoạt động kỷ niệm 100 năm cà phê Khe Sanh). 

Tiếng chuông “Ước nguyện hòa bình” ngân vang, xóa tan khoảng lặng của không gian đôi bờ Bến Hải, kết nối linh thiêng giữa quá khứ hào hùng và tương lai tươi sáng. Kể về Quảng Trị không chỉ là kể về một vùng đất, mà đó còn là câu chuyện của Việt Nam-một dân tộc với lịch sử được viết nên không chỉ bằng lòng yêu nước, ý chí bất khuất mà còn bằng cả khát vọng hòa bình, lòng nhân ái, bao dung, sự tôn trọng lẫn nhau và khả năng vượt qua những khác biệt để hợp tác và phát triển.

Đồng chí Lê Hồng Vinh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị nhấn mạnh: "Trong bối cảnh thế giới hôm nay còn nhiều biến động, xung đột, thông điệp từ Lễ hội Vì hòa bình càng trở nên cấp thiết và ý nghĩa. Từ mảnh đất Quảng Trị kiên cường, chúng tôi muốn gửi đi một thông điệp chân thành: Không có chiến thắng nào lớn hơn chiến thắng của hòa bình; không có di sản nào quý giá hơn di sản của sự hòa hợp; không có tương lai nào bền vững hơn tương lai được xây dựng trên nền tảng của đối thoại, hợp tác, tôn trọng và tình người".

Phát biểu tại Lễ khai mạc Lễ hội Vì hòa bình năm 2026, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Phó thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng đánh giá cao sáng kiến của tỉnh Quảng Trị trong việc xây dựng Lễ hội Vì hòa bình trở thành một sự kiện văn hóa mang tầm quốc gia, từng bước có sức lan tỏa quốc tế. Phó thủ tướng Nguyễn Văn Thắng khẳng định, từ vùng đất chịu nhiều đau thương của chiến tranh, Quảng Trị hôm nay đang trở thành biểu tượng của hòa bình, của tình hữu nghị và khát vọng phát triển. Đó không chỉ là niềm tự hào của Quảng Trị mà còn là hình ảnh của một Việt Nam yêu chuộng hòa bình, khép lại quá khứ để cùng thế giới hướng tới tương lai.

Lễ khai mạc Lễ hội Vì hòa bình “Từ ký ức đến tương lai-Quảng Trị vì hòa bình” khép lại bằng chương trình nghệ thuật đặc sắc, gồm 3 chương: "Dòng chảy ký ức", "Ánh sáng hòa bình", "Thế giới hòa ca" và màn bắn pháo hoa tầm cao. Bên dòng Bến Hải lịch sử, màn pháo hoa lung linh sắc màu như dệt nên bức tranh về một ngày mai tươi sáng. Lễ hội Vì hòa bình năm 2026 tại Quảng Trị đã chạm đến trái tim của mọi người...