Phát huy truyền thống, đạo lý “uống nước nhớ nguồn”

Nhân dân vùng ven khu di tích rước cờ nhân dịp Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng 2019.

Tự hào là con Rồng, cháu Tiên

Hòa vào dòng người hướng vào Khu di tích lịch sử Đền Hùng sáng sớm 13-4 (tức mồng 9 tháng 3 âm lịch), gia đình ông Lê Hồng Phương (ở quận Hai Bà Trưng, TP Hà Nội) gồm 8 người, ai cũng phấn khởi. Đường sá thuận tiện, ông Phương cùng gia đình đi từ Hà Nội lên tới Đền Hùng chưa đầy hai giờ đồng hồ, thời tiết trong thời gian diễn ra lễ hội năm nay khá mát mẻ nên con cháu trong nhà tham gia chuyến đi đều khỏe mạnh. 5 năm nay, năm nào gia đình ông Phương cũng về lễ hội, ngồi trên xe, các cháu nhỏ háo hức hỏi về lịch sử Vua Hùng rồi đố nhau sự tích bánh chưng, bánh giầy… “Đây là dịp để các thế hệ người dân Việt Nam ghi nhớ công lao của các bậc tiền nhân, là dịp để giáo dục con cháu, nhất là thế hệ trẻ về nguồn cội, tổ tiên, để từ đó cố gắng học tập, nêu cao tinh thần tương thân tương ái, sống có ích cho xã hội và cộng đồng”, ông Lê Hồng Phương cho hay.

Trong đoàn thanh niên tình nguyện giúp các lực lượng chức năng hướng dẫn người dân xếp hàng trước cổng sân đền Hạ, Nguyễn Thị Hồng Hạnh, sinh viên Trường Đại học Hùng Vương (Phú Thọ) cùng đội thanh niên tình nguyện tạo nên “hàng rào mềm”, tận tình hướng dẫn từng người xếp hàng, ngỏ lời với mọi người khi ưu tiên người già và trẻ em. Sự nhiệt tình cũng như những lời nói ân cần của các bạn trẻ nhận được những ánh mắt thân thiện của đông đảo người dân và du khách. Hồng Hạnh cho biết, đây là năm thứ 3 em tham gia tình nguyện phục vụ Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng. 

Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng năm Kỷ Hợi 2019 được tổ chức chính thức trong 3 ngày, từ 12 đến 14-4 (tức mồng 8 đến 10-3 âm lịch) với các nghi thức trở thành truyền thống, như: Lễ giỗ Đức Quốc Tổ Lạc Long Quân, lễ tưởng niệm Tổ Mẫu Âu Cơ; lễ rước kiệu Đền Hùng; lễ dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng… Không gian lễ hội năm nay được trải rộng từ Khu di tích lịch sử Đền Hùng đến TP Việt Trì với nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao sôi động, như: Lễ hội văn hóa dân gian đường phố; hội trại văn hóa các huyện, thành phố, thị xã thuộc tỉnh Phú Thọ; trưng bày hiện vật khảo cổ học về sự ra đời, phát triển của Nhà nước Văn Lang thời đại các Vua Hùng và tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương; hội thi gói bánh chưng; không gian trò chơi dân gian; hội thi bơi chải… Lễ hội cũng là dịp để nhân dân Phú Thọ giới thiệu Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại hát xoan tới đồng bào và du khách. Do đó, hội xoan được tổ chức tại nhiều điểm, từ di tích được cho là nơi khởi phát làn điệu hát xoan nổi tiếng là Miếu Lãi Lèn (phường Phượng Lâu, TP Việt Trì) đến trình diễn hát xoan trong không gian lễ hội dân gian truyền thống, thu hút sự quan tâm của đông đảo người dân, du khách. Theo ông Nguyễn Duy Anh, Giám đốc Khu di tích lịch sử Đền Hùng, các hoạt động giao lưu, quảng bá văn hóa, nghệ thuật tại Lễ hội Đền Hùng không chỉ là minh chứng cho sự giàu có về bản sắc văn hóa của vùng đất Tổ, mà còn giúp đồng bào thêm tự hào về nguồn gốc con Lạc, cháu Hồng, tìm thấy ở đó những gốc rễ bền chặt, góp phần làm nên giá trị trường tồn cho nền tảng văn hóa dân tộc.

Tôn vinh các giá trị văn hóa thời đại

Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng năm Kỷ Hợi 2019 có 3 địa phương cùng tham gia góp giỗ là Cần Thơ, Nghệ An và Sơn La với tinh thần đồng thuận, nêu cao tinh thần yêu nước và nghiêm cẩn nhằm giáo dục lòng biết ơn sâu sắc các Vua Hùng; duy trì đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tôn vinh các giá trị văn hóa thời đại, củng cố khối đoàn kết toàn dân tộc Việt Nam trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Để Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng được gìn giữ đúng giá trị truyền thống, theo ông Hồ Đại Dũng, Phó chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ, Trưởng ban tổ chức Giỗ Tổ Hùng Vương-Lễ hội Đền Hùng năm 2019: Mùa lễ hội năm 2019 có sự thay đổi, rõ nhất về sự tham gia của cộng đồng dân cư trong công tác tổ chức lễ hội. Ngay từ những ngày đầu năm, công tác chuẩn bị cho lễ hội đã được triển khai. Hình ảnh đầu tiên người dân và du khách tới Khu di tích lịch sử Đền Hùng là trục hành lễ mang nét đặc trưng rừng cọ-đồi chè của miền đất trung du Phú Thọ; hạ tầng cảnh quan và các hạng mục kỹ thuật được chỉnh trang đồng bộ, tạo ra nhiều phân khu chức năng tiện ích phục vụ du khách; các địa điểm kinh doanh dịch vụ được quy hoạch, sắp xếp khoa học, tạo nên sự hài hòa với khung cảnh của quần thể Khu di tích lịch sử Đền Hùng, trả lại cho các đình, đền của khu di tích vẻ trang nghiêm vốn có, vệ sinh môi trường chung của quần thể khu di tích được cải thiện rõ rệt.

Năm nay, hoạt động dâng hương tưởng niệm các Vua Hùng không còn là hoạt động chính do UBND tỉnh chủ trì thực hiện, mà toàn bộ 13 huyện, thành phố, thị xã cùng thực hiện theo nội dung theo chương trình, kịch bản riêng của mỗi địa phương. Theo ông Hồ Đại Dũng, việc này vừa phát huy tính chủ động, trách nhiệm của địa phương tham gia vào các hoạt động giỗ Tổ, đồng thời đây là việc làm cụ thể của chính quyền tỉnh Phú Thọ trong gìn giữ, phát huy giá trị tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, thể hiện đúng giá trị của một Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, là sự riêng có của dân tộc Việt Nam. Cũng từ năm 2019, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc tỉnh Phú Thọ đã có hoạt động tuyên truyền để mỗi gia đình người dân, vào mồng 10-3 âm lịch sửa soạn mâm cơm tri ân để cúng Tổ, đúng với đạo lý “uống nước nhớ nguồn” của dân tộc.

Bài và ảnh: VƯƠNG HÀ