Từ hồi còn chưa vào quân ngũ, ở nhà mẹ tôi thường làm món nhút mít cho chị em tôi ăn. Có khi trong bữa ăn chỉ cần có cơm tẻ, bát canh rau tập tàng cùng với món nhút mít cũng làm cho cả gia đình thấy ngon miệng.

Thực ra món nhút mít theo từ địa phương ở miền Trung quê tôi có nghĩa là “món tạp chất”, hay còn gọi là món ăn gồm nhiều loại nguyên liệu, trong đó có mít. Vườn nhà tôi rất sẵn mít. Mẹ tôi thường hái quả mít già (gần chín càng tốt) nhưng bỏ hạt để muối chua làm món nhút mít. Mít được gọt hết vỏ (chỉ lấy cùi và ruột), lau sạch nhựa, dùng dao băm nhỏ; hòa một lượng muối vừa phải, cho vào lọ cùng vài lát hành củ, đổ ngập nước đã đun sôi để nguội (giống như muối dưa). Sau 3 đến 4 ngày là có “dưa mít” chua. Có dưa mít chua nhưng phải có ruột hến mới làm được món nhút mít. Nhà tôi ở gần sông, nên những lúc nào rảnh rỗi, mấy chị em thay nhau đi cào hến. Hến cào được đem về rửa sạch, bỏ vào nồi đun sôi, sau đó gạn lấy ruột hến, còn nước để làm canh. Sau khi đã chuẩn bị đầy đủ các loại nguyên liệu cần thiết cho món ăn, mẹ tôi bỏ ruột hến vào chảo đảo qua với mỡ hoặc dầu ăn. Khi hến có mùi thơm thì cho nhỏ lửa rồi bỏ mít chua (đã vắt hết nước), giá đỗ, lá hẹ hoặc lá hành tươi thái nhỏ và gia vị vào chảo trộn đều. Bắc chảo xuống bếp, trộn dưa mít với lạc (đậu phộng) rang giã nhỏ và ít rau thơm. Chuẩn bị thêm vài miếng bánh đa nướng, khi ăn cảm giác có vị thơm ngậy và rất ngon miệng.

Bây giờ mỗi lần về phép, mẹ đều dành thời gian làm món nhút mít cho chúng tôi. Món nhút mít đơn giản, dễ chế biến nhưng điều thiêng liêng hơn nó chứa đựng tình yêu thương trong tôi. Nhút mít đã nuôi tôi và bao người con khác ở vùng đất nghèo ấy khôn lớn, trưởng thành.

TẠ ĐỨC HÙNG (HT: 3CB-28 Đồng Nai)