Lân sư rồng có nguồn gốc từ văn hóa Á Đông, gắn liền với quan niệm mang lại may mắn, thịnh vượng và xua đuổi điều xấu. Trải qua nhiều thế hệ, bộ môn này được cộng đồng người Hoa và người Việt tại TP Hồ Chí Minh gìn giữ, phát triển. Thành phố ước tính có gần 100 đoàn lân sư rồng hoạt động thường xuyên, tập trung nhiều tại các địa bàn có đông cộng đồng người Hoa sinh sống như phường Chợ Lớn, Chợ Quán, An Đông, Hòa Bình, Phú Thọ, Phú Cường, Lái Thiêu... Nhiều đoàn có tuổi đời từ 70 đến hơn 100 năm như: Liên Nghĩa Đường (thành lập năm 1923), Nhơn Nghĩa Đường, Kim Long Phước Kiến, Tinh Anh Đường, Hải Nam Liên Hữu... Năm 2020, Liên đoàn Lân sư rồng TP Hồ Chí Minh được thành lập; năm 2022, nghệ thuật lân sư rồng đã được đưa vào thi đấu tại Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ IX; năm 2025, nghệ thuật lân sư rồng người Hoa ở TP Hồ Chí Minh được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Những cột mốc trên góp phần tôn vinh và đưa nét đẹp văn hóa dân gian của thành phố lên một tầm cao mới.

 Đội lân sư rồng trên đường phố TP Hồ Chí Minh những ngày đầu xuân.

Để thúc đẩy phong trào phát triển, TP Hồ Chí Minh thường xuyên tổ chức các giải đấu quy mô lớn, thu hút đông đảo đoàn lân tham gia, tiêu biểu là Giải Lân sư rồng quốc tế Cúp Chợ Lớn-HTV được tổ chức hằng năm vào dịp đầu xuân, thu hút hàng chục đoàn lân trong và ngoài nước (Thái Lan, Malaysia, Singapore) tham gia với nhiều nội dung thi hấp dẫn như lân địa bửu, lân mai hoa thung, múa rồng nghệ thuật... Luật thi đấu lân sư rồng hiện nay đa phần áp dụng theo luật thi đấu lân-sư-rồng quốc tế. Ngoài ra, các liên hoan lân sư rồng trong dịp lễ hội, sự kiện văn hóa, du lịch của thành phố cũng thu hút đông đảo người dân và du khách theo dõi. Nhiều đơn vị thường xuyên tham gia các giải đấu khu vực và thế giới, góp phần đưa hình ảnh nghệ thuật lân-sư-rồng Việt Nam đến gần hơn với bạn bè quốc tế.

Đằng sau những màn biểu diễn sôi động, đẹp mắt là quá trình khổ luyện của các vận động viên. Với họ, lân-sư-rồng không chỉ là môn thể thao mà còn là niềm đam mê gắn bó nhiều năm. Anh Ngô Hồ Minh Thủy, vận động viên lân sư rồng Đoàn Long Đường (TP Hồ Chí Minh) chia sẻ: “Để biểu diễn được một bài lân trên mai hoa thung, anh em phải tập luyện liên tục nhiều giờ mỗi ngày. Các động tác bật nhảy, giữ thăng bằng trên cột cao đòi hỏi sức bền, sự dẻo dai và sự phối hợp chính xác giữa các thành viên. Trước mỗi giải đấu, các vận động viên thường tăng cường tập luyện vào buổi tối sau giờ học hoặc giờ làm việc. Việc bị trầy xước, bong gân hoặc chấn thương là điều hết sức bình thường với bộ môn này”.

Theo ông Lâm Dân, Trưởng đoàn Lân sư rồng Hải Nam Liên Hữu (TP Hồ Chí Minh), yếu tố quan trọng nhất trong biểu diễn lân sư rồng là tinh thần đồng đội; một con lân biểu diễn đẹp phải có sự phối hợp nhịp nhàng giữa người cầm đầu lân, người giữ đuôi, cùng đội trống, chập chõa. Ông tâm sự, dù gặp không ít khó khăn về cơ sở vật chất, kinh phí, nhiều bạn trẻ vẫn hăng hái tham gia luyện tập, theo đuổi đam mê, góp phần gìn giữ và lan tỏa giá trị của một loại hình nghệ thuật dân gian độc đáo trong đời sống hiện đại.

Sự phát triển mạnh mẽ của các đoàn, đội lân sư rồng không chỉ góp phần gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của cộng đồng, mà còn tạo điểm nhấn hấp dẫn cho các hoạt động lễ hội, sự kiện và sản phẩm du lịch của thành phố. Cùng với đó, bộ môn lân sư rồng đang ngày càng được tổ chức bài bản, từng bước chuyên nghiệp hóa và dần khẳng định vị thế như một môn thể thao biểu diễn đặc thù, lan tỏa phong trào rèn luyện thể chất trong cộng đồng.