QĐND Online - Đụng độ ở Đông Ukraine, Nga tiếp tục bị “trả đũa” vì sáp nhập Crimea vào lãnh thổ, Trung Quốc “khoe” tàu sân bay với Mỹ là những tin tức nổi bật tuần qua.

1. Tình hình tại các tỉnh miền Đông Ukraine vẫn rất căng thẳng. Những người biểu tình vẫn tiếp tục chiếm các tòa nhà chính quyền ở hai tỉnh miền Đông Lugansk và Donetsk sau khi từ chối đề nghị ân xá để đổi lấy việc hạ vũ khí. Còn tại Odessa ở miền Nam Ukraine, đụng độ đã biến thành bạo lực.

Tụ tập trước cửa văn phòng Cơ quan an ninh khu vực của Ukraine ở Lugansk. Ảnh: AFP

Trong khi đó, Denis Pushilin, một trong những nhà lãnh đạo của “Cộng hòa Nhân dân Donetsk” cho biết đã thành lập "quân đội nhân dân" để "bảo vệ người dân” và “chủ quyền lãnh thổ của nước cộng hòa". Tỉnh Donetsk đã tuyên bố thành lập "Nước Cộng hòa Nhân dân Donetsk" ngày 7-4 và quyết định tổ chức trưng cầu dân ý về vấn đề Donetsk gia nhập Nga trước 11-5 tới.

Các cuộc biểu tình đang làm dấy lên quan ngại cho chính quyền lâm thời Kiev và các nước phương Tây về nguy cơ sẽ tạo cớ cho Nga đưa quân vào can thiệp với lý do bảo vệ người gốc Nga. Cộng đồng quốc tế cũng lo ngại chính quyền có thể sử dụng vũ lực để giải tán những người biểu tình.

Người ủng hộ Nga tuần hành trên đường phố ở thành phố Odessa, miền Nam Ukraine. Ảnh: AFP/TTXVN

Trong nỗ lực nhằm giảm căng thẳng tại khu vực miền Đông, Thủ tướng tạm quyền Ukraine Yatsenyuk ngày 11-4 đã đến Donetsk và tuyên bố với đại diện chính quyền ở đây rằng ông sẽ trao thêm quyền lực cho các khu vực miền Đông và chính quyền Kiev sẽ đảm bảo an ninh và phát triển kinh tế ở khu vực này. 

2. Các nghị sĩ của Nga tại Ủy ban Nghị viện Hội đồng châu Âu (PACE) hôm 10-4 chính thức bị tước quyền bỏ phiếu và loại trừ khỏi vị trí lãnh đạo đến hết 2014, trong một động thái được cho là trả đũa việc Nga sáp nhập Crimea vào lãnh thổ.

Trước đó, NATO thông báo kể từ ngày 8-4, liên minh quân sự này hạn chế các nhân viên thuộc phái bộ thường trực Nga tại NATO, ngoại trừ Đại sứ Nga, phó trưởng phái bộ thường trực và hai nhân viên khác. Moscow lên tiếng cáo buộc quyết định này là cách hành xử theo kiểu "Chiến tranh Lạnh" và không khuyến khích đối thoại.

Gần 1/3 lượng khí đốt tự nhiên của châu Âu do Nga cung cấp. Ảnh: AFP

Trong khi đó, Phó Thủ tướng thứ nhất của Nga Igor Shuvalov ngày 10-4 khẳng định Nga không có ý định áp dụng các biện pháp trừng phạt đáp trả phương Tây liên quan đến cuộc khủng hoảng Ukraine. Tuy nhiên, việc Nga quyết định áp dụng hình thức thu tiền trước rồi mới bán khí đốt cho Ukraine khiến Liên minh châu Âu quan ngại sâu sắc bởi hầu hết lượng khí đốt mà châu Âu mua của Nga đi qua các đường ống dẫn dầu trên lãnh thổ Ukraine.

Châu Âu đã từng khốn đốn về vấn đề khí đốt vào mùa đông năm 2005-2006 và 2008-2009 khi Tập đoàn sản xuất khí đốt quốc doanh Gazprom ngừng cung cấp khí đốt cho Ukraine trong cuộc tranh cãi về giá cả.

3. Quan hệ Trung-Mỹ lại thêm phần căng thẳng sau khi Mỹ đồng ý bán 4 tàu khu trục cũ cho Đài Loan. Bộ Quốc phòng Trung Quốc gọi đó là hành động “can thiệp nội bộ”.

Vụ việc xảy ra trong lúc Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel vẫn đang ở Bắc Kinh. Chuyến thăm của ông này cũng khá sóng gió sau màn đấu khẩu gay gắt với người đồng cấp chủ nhà Thường Vạn Toàn về các tranh chấp lãnh thổ ở châu Á.

Hôm 7-4, Bắc Kinh cũng đã cảnh báo Mỹ chớ có can thiệp vào công việc nội bộ của Hồng Kông, sau cuộc gặp giữa Phó tổng thống Mỹ Joe Biden với hai nhân vật đối lập của Hồng Kông tại Nhà Trắng vào tuần trước, nhấn mạnh sự “ủng hộ lâu dài đối với dân chủ ở Hồng Kông”.

Chiến đấu cơ J-15 trên tàu sân bay Liêu Ninh. Ảnh: BBC

Trong một diễn biến khác, Bắc Kinh vừa tiến hành một cuộc ngoại giao “tàu sân bay” với cách thức đặc biệt mới là để Đoàn Bộ trưởng Chuck Hagel là đoàn nước ngoài đầu tiên tham quan sức mạnh của tàu sân bay Liêu Ninh vốn luôn được giữ bí mật. Điều này chứng tỏ, Trung Quốc đã ra dấu hiệu cho thấy thập kỷ tới họ sẽ trở thành đối thủ toàn cầu của Mỹ và khẳng định tham vọng đứng đầu thế giới của mình.

4. Các binh sĩ Mỹ và Hàn Quốc hôm 11-4 đã triển khai cuộc tập trận không quân chung lớn chưa từng có có tên gọi “Max Thunder” (Sấm Sét cực đại), với sự tham gia của 103 máy bay cùng 1.400 binh sĩ, trong bối cảnh căng thẳng với Triều Tiên đang gia tăng.

Hơn 100 máy bay của Mỹ và Hàn Quốc sẽ tham gia cuộc tập trận. Ảnh theo dantri.com.vn

5. Ông Kim Jong-un tiếp tục được bầu giữ chức Chủ tịch thứ nhất Ủy ban Quốc phòng (NDC). Việc tái đắc cử vị trí lãnh đạo của cơ quan quân sự hàng đầu quốc gia giúp Kim củng cố thêm quyền lực ở một đất nước theo chính sách "tiên quân".

Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Choe Ryong-hae đã thay thế vị trí của Jang Song-thaek- chú rể của ông Kim và bị thanh trừng năm ngoái, trở thành phó chủ tịch NDC đầy quyền lực. Ông Choe trở thành người có quyền lực thứ hai trên chính trường Bình Nhưỡng.

Nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un. Ảnh: Yonhap/TTXVN

6. Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Nhật Bản (JCG) thông báo ngày 7-4, ba tàu của Lực lượng Bảo vệ Bờ biển Trung Quốc (CCG) đã bị phát hiện tiến gần tới quần đảo Senkaku/Điếu Ngư đang tranh chấp trên biển Hoa Đông, tiếp giáp các vùng lãnh hải của Tokyo. Đây là ngày thứ 17 liên tiếp các tàu của Chính phủ Trung Quốc xuất hiện quanh quần đảo trên.

MAI HƯƠNG (tổng hợp)