Vê-nê-du-ê-la chìm sâu vào căng thẳng chính trị

Theo hãng tin Reuters, ngày 26-10, các cuộc biểu tình do phe đối lập kêu gọi đã thu hút sự tham gia của hàng trăm nghìn người đã leo thang thành bạo lực khi xảy ra đụng độ với cảnh sát. Lãnh đạo phe đối lập Ên-rích-kê Ca-pri-lết (Henrique Capriles) cho biết, hơn 120 người biểu tình bị thương và 147 người bị bắt giữ.

Trong khi đó, Bộ trưởng Nội vụ Nét-to Rê-vê-rôn (Nestor Reverol) cho biết, một cảnh sát đã thiệt mạng và 2 sĩ quan khác bị thương sau khi bị bắn trong một cuộc biểu tình tối qua ở bang Mi-ran-đa, nơi ông Ên-rích-kê Ca-pri-lết là Thống đốc. Tuy nhiên, cảnh sát bang Mi-ran-đa sau đó phủ nhận cái chết của sĩ quan này có liên quan đến người biểu tình. 

Các cuộc biểu tình mang tên “Chiếm lấy Vê-nê-du-ê-la” diễn ra tại gần 50 địa điểm trên cả nước sau khi Hội đồng Bầu cử quốc gia Vê-nê-du-ê-la (CNE) hôm 20-10 tuyên bố đình chỉ tiến trình thúc đẩy trưng cầu ý dân để phế truất tổng thống đương nhiệm. 

 Người biểu tình ở Ca-ra-cát. Ảnh: AP

Ngày 26-10, phát biểu trước hàng nghìn người ủng hộ chính phủ tại Phủ Tổng thống sau cuộc họp đầu tiên của Hội đồng Quốc phòng, ông N.Ma-đu-rô khẳng định chủ quyền lãnh thổ sẽ không bao giờ được đưa vào nội dung đối thoại chính trị và người dân Vê-nê-du-ê-la sẵn sàng đối đầu với bất cứ hành động nô lệ và tay sai của phe cánh hữu nước này.

Ông N.Ma-đu-rô cũng cho biết, Hội đồng Quốc phòng Vê-nê-du-ê-la được Tổng thống triệu tập hôm 25-10, sẽ liên tục hoạt động cho tới khi nào phe đối lập ngừng các kế hoạch đảo chính. Trong cuộc họp đầu tiên của Hội đồng Quốc phòng, cơ quan cố vấn cao nhất này sẽ có nhiệm vụ tìm kiếm một giải pháp cho cuộc khủng hoảng chính trị, xã hội và kinh tế ở Vê-nê-du-ê-la.

Ông cho biết, hội đồng có nhiệm vụ đánh giá các vấn đề quốc phòng, soạn thảo các kế hoạch và đề xuất các biện pháp nhằm khôi phục nền kinh tế Vê-nê-du-ê-la, vốn đang đối mặt với nhiều khó khăn do giá dầu sụt giảm. Cơ quan cố vấn này còn có chức năng giám sát hoạt động bồi thường cho các nạn nhân trong các cuộc bạo lực chính trị và ngăn chặn các thế lực thù địch bên ngoài can thiệp công việc nội bộ của đất nước.

Động thái trên được đưa ra cùng thời điểm khi thủ lĩnh phe đối lập Ên-rích-kê Ca-pri-lết tuyên bố Quốc hội nước này có quyền miễn nhiệm Tổng thống N.Ma-đu-rô vào ngày 2-11 tới để tổ chức tổng tuyển cử trước thời hạn. Trong một thông cáo, ông Ên-rích-kê Ca-pri-lết, người từng hai lần ứng cử chức tổng thống, tuyên bố Quốc hội Vê-nê-du-ê-la, do phe đối lập chiếm đa số, sẽ họp để truy cứu trách nhiệm chính trị của đương kim tổng thống. Ông này cũng khẳng định liên minh Bàn Đoàn kết Dân chủ (MUD) đối lập sẽ không tham gia vào cuộc đối thoại chính trị với Chính phủ Vê-nê-du-ê-la, dự tính diễn ra vào ngày 13-11 tới tại đảo Ma-ga-ri-ta, do Tòa thánh Va-ti-căng và Liên minh các quốc gia Nam Mỹ (UNASUR) đứng ra làm trung gian hòa giải cho cuộc khủng hoảng chính trị trầm trọng hiện nay tại nước này.

Trước đó, ngày 25-10, Quốc hội Vê-nê-du-ê-la tuyên bố sẽ khởi động tiến trình xét xử Tổng thống N.Ma-đu-rô. MUD cho rằng, người đứng đầu nhà nước gây ra cuộc khủng hoảng xã hội, kinh tế và chính trị tại Vê-nê-du-ê-la, đồng thời cũng cáo buộc Tổng thống vi phạm Hiến pháp sau khi Hội đồng Bầu cử quốc gia Vê-nê-du-ê-la đình chỉ việc thu thập chữ ký của 20% cử tri nước này. Đây là hoạt động do phe đối lập khởi xướng nhằm mở đường cho cuộc trưng cầu dân ý để phế truất tổng thống.

Phe đối lập dự kiến tổ chức một cuộc tuần hành lớn ngày 3-11 tới tại dinh Tổng thống ở thủ đô Ca-ra-cát nếu Hội đồng Bầu cử quốc gia không cho phép tiến hành trưng cầu ý dân về việc phế truất tổng thống đương nhiệm.

Trước diễn biến căng thẳng tại Vê-nê-du-ê-la, phát biểu trước báo chí bên lề Hội nghị Ngoại trưởng Cộng đồng các quốc gia Mỹ La-tinh và vùng Ca-ri-bê (CELAC) và Liên minh châu Âu (EU) diễn ra tại Xan-tô Đô-min-gô, Cao ủy phụ trách Đối ngoại và An ninh EU Phê-đê-ri-ca Mô-ghê-ri-ni (Federica Mogherini) kêu gọi các bên ở Vê-nê-du-ê-la tiến hành đối thoại, ngăn ngừa các hành động bạo loạn.

XUÂN PHONG