Đây là cuộc bầu cử đầu tiên tại Israel kể từ khi nổ ra xung đột với phong trào Hồi giáo Hamas vào tháng 10-2023. Theo Tân Hoa xã, khoảng 7,3 triệu cử tri Israel đủ điều kiện tham gia bỏ phiếu. Israel áp dụng hệ thống bầu cử đại diện theo tỷ lệ. Theo đó, cử tri bỏ phiếu cho các đảng phái thay vì các ứng viên riêng lẻ. Trang mạng The New Arab cho biết, có hơn 30 đảng tham gia tranh cử lần này. Mỗi đảng phải giành tối thiểu 3,25% số phiếu, tương đương 4 ghế, để vào Knesset.

 

Cử tri Israel bỏ phiếu bầu Quốc hội khóa mới, ngày 27-10. Ảnh: AP 

Theo tờ The Times of Israel, giới chức trách Israel đã bố trí hơn 12.000 điểm bỏ phiếu với khoảng 18.000 hòm phiếu. Khoảng 100.000 nhân viên làm nhiệm vụ trong ngày bầu cử, trong khi 15.000 camera được sử dụng để giám sát, ghi nhận quá trình bỏ phiếu và phát hiện các dấu hiệu bất thường.

Cuộc bầu cử ngày 27-10 được nhìn nhận chủ yếu là màn đối đầu giữa khối cực hữu do Đảng Likud của Thủ tướng đương nhiệm Benjamin Netanyahu dẫn đầu và liên minh các đảng đối lập do Đảng Yashar của cựu Tổng tham mưu trưởng quân đội Gadi Eisenkot dẫn đầu. Các cuộc thăm dò trước bầu cử đều cho thấy chưa bên nào chắc chắn đạt ngưỡng đa số 61 ghế. Kết quả chính thức sẽ được công bố trước ngày 4-11 tới, song The New Arab cho rằng cục diện phân bổ ghế có thể trở nên rõ ràng ngay từ ngày 28-10.

Theo Tân Hoa xã, cùng với chi phí sinh hoạt, an ninh quốc gia chính là vấn đề thiết thực đối với cử tri Israel. Tờ The Jerusalem Post cho biết Thủ tướng Benjamin Netanyahu và ông Gadi Eisenkot không có nhiều khác biệt căn bản trong đánh giá về Iran. Cả hai đều phản đối một thỏa thuận bị coi là bất lợi và sẵn sàng cân nhắc hành động quân sự nếu chương trình hạt nhân của nước Cộng hòa Hồi giáo trở thành mối nguy cận kề. Về vấn đề Gaza, cả hai đều cam kết chấm dứt sự kiểm soát của Hamas tại khu vực này, nhưng chưa đưa ra được lộ trình khả thi để đạt mục tiêu. Trong khi có nhiều điểm tương đồng về Iran và dải Gaza, Bờ Tây lại là vấn đề cho thấy sự khác biệt rõ nhất giữa Thủ tướng Benjamin Netanyahu và ông Gadi Eisenkot. Thủ tướng Benjamin Netanyahu chủ trương mở rộng các khu định cư tại Bờ Tây, còn ông Gadi Eisenkot lại muốn hạn chế.

Về vấn đề Lebanon và Syria, cả hai có quan điểm tương đối gần nhau khi muốn Israel tiếp tục duy trì "vùng an ninh" tại đây. Nếu như Thủ tướng Benjamin Netanyahu cho rằng nhượng bộ trước sức ép của phương Tây có thể làm suy yếu nghiêm trọng an ninh Israel, ông Gadi Eisenkot lại muốn cải thiện quan hệ với châu Âu.

Theo The New Arab, lâu nay chưa từng có đảng nào giành đa số tuyệt đối ghế nên các chính phủ Israel luôn phải dựa vào liên minh. Sau khi kết quả chính thức được công bố, Tổng thống Israel Isaac Herzog sẽ tham vấn các phe phái trong Quốc hội rồi lựa chọn nghị sĩ được đánh giá có khả năng tập hợp liên minh cầm quyền cao nhất để giao nhiệm vụ thành lập chính phủ mới. Quá trình này có thể kéo dài nhiều tuần. Nếu ứng cử viên đầu tiên thất bại, Tổng thống có thể giao nhiệm vụ cho một nghị sĩ khác. Trường hợp các nỗ lực tiếp theo vẫn không thành công, Quốc hội có thể bị giải tán và Israel phải tiến hành bầu cử mới theo quy định.

"Cuộc bầu cử ngày 27-10 quyết định tương lai chính trị của Thủ tướng Benjamin Netanyahu. Kết quả bầu cử cũng ảnh hưởng đến hàng triệu người Palestine ở Gaza và Bờ Tây", The New Arab bình luận.