Uber sẽ bán toàn bộ mảng kinh doanh tại thị trường 640 triệu dân này cho Grab. Đổi lại, công ty đặt trụ sở ở Mỹ này sẽ nhận 27,5% cổ phần trong Grab. Nhiều nước ngay lập tức đưa ra chính sách kiểm soát nhằm chống độc quyền giá dịch vụ vận chuyển...

Theo thỏa thuận, Giám đốc điều hành của Uber, Dara Khosrowshahi sẽ tham gia vào Hội đồng quản trị của Grab. Ông Khosrowshahi cho biết thỏa thuận kinh doanh này sẽ giúp Uber "nỗ lực hơn nữa để phát triển và tiếp tục đầu tư mạnh mẽ vào sản phẩm dịch vụ và công nghệ để tạo ra trải nghiệm tốt nhất cho khách hàng trên toàn thế giới". Lời nói tốt đẹp trên của ông giám đốc điều hành dường như đang che giấu sự bất lực và buộc phải chuyển hướng của Uber trước sự cạnh tranh khốc liệt của Grab, Didi Chuxing của Trung Quốc và Ola của Ấn Độ tại châu Á.

Thực tế là Uber cũng như các hãng kinh doanh loại dịch vụ này trên toàn châu Á đang đối mặt với lợi nhuận giảm do phải dựa nhiều vào các chương trình giảm giá để lôi kéo khách. Riêng Uber trong năm 2017 thua lỗ 4,5 tỷ USD, bên cạnh đó lại gặp phải cạnh tranh gay gắt tại Mỹ và châu Á, cũng như hàng loạt vụ kiện tụng tại châu Âu.

Người tiêu dùng lo ngại các vụ sáp nhập trong lĩnh vực dịch vụ vận tải sẽ tạo ra độc quyền và tăng giá dịch vụ. Ảnh: Vulcan Post

Grab cho biết hãng này sẽ tiếp quản các hoạt động và tài sản của Uber tại 8 nước Đông Nam Á mà Uber hiện diện. Tuy nhiên, do tính chất nhạy cảm và sau rất nhiều tranh cãi liên quan tới dòng taxi công nghệ này, nhiều nước tuyên bố sẽ giám sát chặt chẽ thương vụ giữa Grab và Uber. Ngày 2-4, Malaysia và Philippines thông báo sẽ đưa hãng taxi công nghệ Grab vào danh sách giám sát chống cạnh tranh sau khi hãng này tiếp nhận mảng hoạt động kinh doanh tại Đông Nam Á.

Thông báo cho biết Ủy ban Cạnh tranh của Malaysia sẽ kiểm soát Grab, đặc biệt nếu hãng này có những hoạt động cạnh tranh không công bằng hoặc tăng phí đột ngột. Bộ trưởng Nội vụ Malaysia, Nancy Shukri khẳng định việc giám sát là cần thiết để bảo đảm cạnh tranh công bằng trong mảng dịch vụ vận tải này, không để tổn hại tới lợi ích của người tiêu dùng. Bà nhấn mạnh trong trường hợp có hiện tượng chống cạnh tranh, Đạo luật Cạnh tranh ngay lập tức có hiệu lực.

Lo ngại độc quyền có thể đẩy giá dịch vụ, trước đó (ngày 30-3), Singapore thông báo sẽ điều tra về thỏa thuận chuyển nhượng kinh doanh nói trên với lý do lo ngại thỏa thuận này có thể tạo thế độc quyền cho Grab, ảnh hưởng tới lợi ích của người tiêu dùng và giới tài xế. Ủy ban Cạnh tranh thuộc Bộ Thương mại và Công nghiệp Singapore đã ban hành văn bản chỉ đạo thông báo yêu cầu hai doanh nghiệp giữ nguyên các chính sách về giá cũng như các loại hình phục vụ như trước khi đạt được thỏa thuận, đồng thời không được phép chia sẻ cho nhau mọi thông tin mật liên quan đến vấn đề định giá, hay số liệu về khách hàng cũng như tài xế. Singapore cho rằng thỏa thuận chuyển nhượng kinh doanh giữa Uber và Grab vi phạm điều khoản 54 của Đạo luật Cạnh tranh, theo đó cấm việc sáp nhập và thâu tóm về cơ bản làm giảm sự cạnh tranh trong thị trường.

Cạnh tranh giữa các hãng cung cấp dịch vụ vận tải dựa trên nền tảng là các ứng dụng kết nối tại Đông Nam Á nóng lên rất nhanh khi thị trường tiềm năng này được dự báo sẽ phát triển gấp 5 lần, lên mức 13,1 tỷ USD trong năm 2025.

Việc Uber chuyển giao mảng kinh doanh tại Đông Nam Á cho Grab tại thị trường 640 triệu dân này tạo ra tâm lý lo ngại giá dịch vụ sẽ tăng. Cho dù trong thông báo trên trang mạng chính thức, Grab cho biết từ nay các khách hàng có thể được hưởng dịch vụ tốt hơn với nhiều tài xế cũng như phương án di chuyển tốt hơn trên cùng một ứng dụng, trong khi giá dịch vụ không tăng so với trước. Tuy nhiên, nhìn chung các tài xế và khách hàng đều cho rằng, giá sử dụng dịch vụ sẽ tăng do sức ép cạnh tranh đối với các loại hình vận chuyển khác. Người sử dụng lo ngại Grab ngoài việc đưa ra mức thu phí cao hơn còn có thể cắt giảm các khoản hỗ trợ đối với tài xế.

Điều đáng lo ngại nhất là từ nay các tài xế và cả khách hàng sẽ không có sự lựa chọn nào khác khi Grab gần như là hãng kinh doanh dịch vụ xe đi chung lớn nhất tại thị trường Đông Nam Á.

HOA HUYỀN