Kế hoạch quay trở lại của “bóng ma”

Cảnh sát đang điều tra bên ngoài nhà hàng ở Ca-bun, nơi người phụ nữ Đức bị bắt cóc hôm 18-8. Ảnh Roi-tơ

Ta-li-ban hôm 18-8 lại đe dọa sẽ thủ tiêu thêm một vài người trong số 19 con tin Hàn Quốc sau khi cuộc thương lượng tay đôi với Chính phủ Hàn Quốc ở Ga-dơ-ni thất bại. Tình hình càng trở nên tồi tệ khi thêm một phụ nữ Đức nữa vừa bị bắt cóc ở Áp-ga-ni-xtan. Lời cầu cứu khẩn thiết các con tin cùng thái độ bế tắc của chính quyền nước sở tại khiến người ta liên tưởng rằng những cú đòn dứ kiểu “mèo vờn chuột” của Ta-li-ban dường như nằm trong kịch bản được vạch sẵn cho ngày trở về của “bóng ma”.

Kịch bản được vạch sẵn

Theo các nhà phân tích, chiến binh Hồi giáo Ta-li-ban đã làm được một điều được cho là phi thường với kịch bản bắt cóc con tin ở Áp-ga-ni-xtan, kịch bản mà chúng hy vọng sẽ đẩy được người nước ngoài ra khỏi Áp-ga-ni-xtan và làm chính người dân ở đây thấy được sức mạnh của chúng để chuẩn bị cho sự trở về

Chỉ trong vòng vài ngày sau khi bắt cóc 23 con tin Hàn Quốc hồi giữa tháng 7, Ta-li-ban đã đưa ra được đoạn băng video chiếu hình ảnh và đoạn ghi âm phỏng vấn các con tin, gây được sự chú ý của báo chí trên khắp thế giới và tạo ra được một “bệ chắc chắn” thúc đẩy chương trình “nghị sự” của chúng. Ngay sau đó, hai lãnh đạo cấp cao của Ta-li-ban đã được chính phủ của Tổng thống Áp-ga-ni-xtan H.Ca-dai bảo đảm an toàn trong cuộc gặp mặt trực tiếp với các quan chức Hàn Quốc. Chính nhờ thế mà Ta-li-ban còn có cả một cuộc họp báo trên phố, chỉ cách trụ sở tình báo của Áp-ga-ni-xtan có vài trăm mét. Chiêu thức bắt cóc này không còn mới. Hồi tháng tư Ta-li-ban cũng tung ra một đoạn băng video về hai tình nguyện viên người Pháp bị bắt cóc ở tây nam Áp-ga-ni-xtan. Cả hai sau đó đã được thả, một phần là do tân Tổng thống Pháp Xác-cô-di cho biết sẽ rút quân khỏi Áp-ga-ni-xtan.

Chiến binh Ta-li-ban đã áp dụng một phương pháp tiếp cận có tính toán đối với các con tin Hàn Quốc. Mới đầu, chúng cho thấy bàn tay cứng rắn của chúng bằng cách giết chết ngay hai con tin nam, rồi sau đó chúng sử dụng chiêu ôn hòa hơn, bằng cách tiến hành đàm phán với các quan chức Hàn Quốc và thả hai nữ con tin vào đầu tuần trước. Xét Giôn, chuyên gia về quân nổi dậy của cơ quan phân tích RAND Corp cho rằng Ta-li-ban muốn gửi thông điệp tới hai đối tượng độc giả khác nhau qua chiêu bắt cóc con tin. Thứ nhất, Ta-li-ban muốn chứng minh cho người Áp-ga-ni-xtan thấy “lời hứa” của chúng là “chiến đấu với lực lượng quốc tế ở Áp-ga-ni-xtan và thiết lập một nhà nước Hồi giáo chính thống”. Thứ hai, là nhằm làm suy yếu chương trình phát triển kinh tế do quốc tế hỗ trợ. Ta-li-ban đang cố gắng buộc chính phủ và các tổ chức nước ngoài phải chán ngán mà rời bỏ Áp-ga-ni-xtan bằng các cuộc tấn công vào các nhân viên cứu trợ, các dự án tái thiết.

“Bóng ma” trở lại

Thực tế thì Ta-li-ban không chỉ tồn tại mà vẫn thường xuyên gây tội ác. Theo con số thống kê chính thức của Chính phủ Áp-ga-ni-xtan, 2006 là năm đẫm máu nhất kể từ khi các lực lượng do Mỹ cầm đầu lật đổ chế độ Ta-li-ban hồi năm 2001. Hơn 4.000 người đã thiệt mạng, trong đó có 1/4 là thường dân và 170 binh sĩ nước ngoài. Sự việc xem ra càng trở nên nghiêm trọng khi các nhà phân tích cảnh báo “Ta-li-ban đang trỗi dậy”. Bằng chứng là hồi giữa tháng 6, chúng đã tiến hành vụ khủng bố ngay giữa thủ đô Ca-bun làm 35 người thiệt mạng. Vài ngày sau đó, người phát ngôn của Ta-li-ban còn công khai đe dọa sẽ mở các cuộc tấn công đánh thẳng vào thủ đô Ca-bun. Lời cảnh báo dường như có cơ sở hơn khi cách đây mấy ngày, nhân dịp 88 năm Áp-ga-ni-xtan giành độc lập, một trong những thủ lĩnh của Ta-li-ban đang bị truy nã là Ô-ma đã kêu gọi người Áp-ga-ni-xtan dẹp bỏ bất đồng, cùng “‘đoàn kết” với tổ chức này để tham gia cuộc chiến chống lực lượng NATO trên lãnh thổ Áp-ga-ni-xtan.

Trong khi đó, vai trò của NATO trong việc ổn định an ninh tại Áp-ga-ni-xtan lại đang khiến người ta đặt câu hỏi. Cả một liên minh quân sự được cho là hùng mạnh bậc nhất (với 2,5 triệu quân) mà chỉ cử được có vài nghìn quân đến hỗ trợ Mỹ trong việc bảo đảm an ninh cho Áp-ga-ni-xtan. Đấy là còn chưa nói đến những bất đồng nội bộ trong NATO khi Anh và Ca-na-đa đang “hậm hực” trước việc Đức chỉ nhất quyết đóng quân ở miền bắc (vốn yên ổn hơn) chứ không chịu nam tiến.

Chính phủ Mỹ có một chính sách cứng rắn là quyết không đàm phán với những kẻ khủng bố, trong đó có Ta-li-ban. Thế nhưng những nước khác lại đóng góp vào cho “két bạc” và thậm chí còn trao đổi tù nhân với chúng. “Thực tế cho thấy người Hàn Quốc sẵn sàng đàm phán với chúng, và đây là một thắng lợi lớn của Ta-li-ban”, M.A-la-ni, giám đốc Trung tâm nghiên cứu vùng Vịnh ở Đu-bai cho biết.

Cuộc đàm phán ở Ga-dơ-ni cũng củng cố thêm hình ảnh của Ta-li-ban. Đối với người dân Ga-dơ-ni, họ được chứng kiến hai thủ lĩnh Ta-li-ban nói chuyện một cách công khai với các phóng viên trên đường phố. Như vậy, rõ ràng là Ta-li-ban đang thể hiện sức mạnh của chúng. “Họ đã có một cuộc họp báo ngay trước cổng tổ chức Lưỡi liềm đỏ, và điều đó cho thấy chúng mạnh mẽ như thế nào. Cảnh sát ngạc nhiên đứng nhìn, cơ quan tình báo cũng ngạc nhiên đứng nhìn”, M.A-ga, chủ một cửa hàng đồ điện nhận xét. “Với tình hình này, tôi đang e rằng phụ nữ Áp-ga-ni-xtan chúng tôi có lẽ sẽ phải mặc áo choàng burqa để thi đấu bộ môn bơi ở Thế vận hội năm 2008 tại Bắc Kinh”, ông này lo lắng.

THU TRANG