QĐND - Vượt qua những phức tạp của lịch sử, nhất là cuộc chiến tranh do Mỹ gây ra đối với nhân dân Việt Nam, trong đó có sự tham gia của quân đội Hàn Quốc với hàng vạn binh sĩ Hàn Quốc từng trực tiếp tham chiến ở miền Nam Việt Nam trước đây, quan hệ giữa Việt-Hàn trong gần 20 năm qua đã và đang phát triển nhanh chóng đến kỳ lạ. Cuộc chiến tranh đó không chỉ gây đau thương mất mát cho dân tộc Việt Nam, mà còn là nỗi đau của nhân dân Hàn Quốc. Không chỉ các cựu binh Hàn Quốc từng tham chiến ở Việt Nam mà người thân của họ đang xám hối với nguyện ước hàn gắn vết thương chiến tranh bằng cách thúc đẩy quan hệ giữa hai dân tộc phát triển.

Một nhóm tình nguyện viên về giáo dục tới Việt Nam đầu năm ngoái. Ảnh tư liệu

1- Tôi có dịp được tới thăm Hàn Quốc trong một chuyến đi công tác. Đối tác của chúng tôi là Đại học “Song Kong hoe” ở thủ đô Xơ-un. Trường này được thành lập vào năm 2000. Chúng tôi không khỏi ngạc nhiên khi được các bạn Hàn giới thiệu về các chuyên ngành đào tạo ở đây. Ngoài những bộ môn khoa học truyền thống như các trường đại học khác trên thế giới, nhiều vấn đề thực tiễn, cập nhật đã được đưa vào giảng dạy, với tư cách là các bộ môn, nghĩa là được nghiên cứu một cách có hệ thống các phạm trù, khái niệm, quy luật… liên quan đến các chủ đề mới, đó là Hòa bình, Môi trường, Tổ chức phi chính phủ (NGOs), Toàn cầu hóa… Tôi chợt nghĩ đến nền giáo dục của chúng ta và tự hỏi vì sao các “sản phẩm” của các trường đại học hiện nay lại chưa đáp ứng được nhu cầu nhiều mặt của xã hội đang rất “nóng”, trong đó phải kể đến lĩnh vực văn hóa.

Điều phối viên của Chương trình đưa chúng tôi tới thăm “Ủy ban Sự thật (của) Hàn Quốc về Chiến tranh Việt Nam”...

Chúng tôi không phải là những người nghiên cứu về lịch sử chiến tranh. Chúng tôi không quan tâm nhiều đến các số liệu, sự kiện cụ thể, như có bao nhiêu lính Hàn Quốc từng tham chiến tại miền Nam Việt Nam, họ đã có mặt ở những nơi nào cụ thể… mà các bạn Hàn nêu ra. Chúng tôi quan tâm nhiều hơn đến những vấn đề chính trị - xã hội liên quan đến sự có mặt của binh lính Hàn Quốc như: Vì sao lại có sự tham gia của cái gọi là lực lượng liên minh do Mỹ cầm đầu? Thái độ của nhân dân Hàn Quốc trước sự kiện này như thế nào? Và hiện nay người Hàn Quốc suy nghĩ ra sao về việc binh lính Hàn đã tham gia cuộc Chiến tranh Việt Nam vào thập kỷ 1960, 1970 thế kỷ XX…?

Trong cuộc tọa đàm, chúng tôi không khỏi ngạc nhiên về sự cởi mở, thẳng thắn của các bạn Hàn Quốc. Họ nói rằng, nhân dân Hàn Quốc vô cùng kính trọng những người lãnh đạo và nhân dân Việt Nam đã dám đương đầu với đế quốc Mỹ, giành thắng lợi trong một cuộc chiến tranh không cân sức, thống nhất được đất nước, điều mà nhiều quốc gia khác đã không làm được. Đến nay Bán đảo Triều Tiên vốn là một quốc gia thống nhất vẫn bị chia cắt thành hai quốc gia riêng biệt. Người Hàn Quốc đang phải làm cái công việc - như lời của các bạn Hàn nói - là cái việc “mà trên 30 năm trước đây người Việt Nam đã làm xong”.

Về ý kiến của mình, chúng tôi đánh giá cao những thành tựu về kinh tế - xã hội của Hàn Quốc và cho rằng, Hàn Quốc là một mô hình kinh tế cho nhiều quốc gia có thể học hỏi… Các bạn Hàn Quốc không thật sự đồng tình với cách đánh giá của chúng tôi và nói: Độc lập dân tộc, chủ quyền quốc gia, thống nhất đất nước mới là giá trị bền vững và cao nhất của một dân tộc. Nghe các bạn Hàn nói tôi chợt nghĩ phải chăng ngay chính người Việt Nam chúng ta cũng có lúc chưa thật khách quan khi đánh giá những thành quả của Cách mạng Việt Nam…

Các bạn Hàn cho biết sự thật về việc binh lính Hàn Quốc tham gia cuộc chiến tranh tại miền Nam Việt Nam đã bị chính phủ Hàn Quốc khi đó giấu kín và hiện vẫn còn là một vấn đề tế nhị về chính trị. Ở Hàn Quốc đến nay vẫn còn nhiều gia đình từng có con em bị chết và nhiều cựu chiến binh Hàn Quốc đã mất một phần thân thể bởi cuộc chiến tranh Việt Nam. Tuy vậy khi sự thật về cuộc chiến tranh được đưa ra ánh sáng đã khiến cho nhiều người Hàn đã không khỏi bàng hoàng.

Trong cuộc tọa đàm, các bạn Hàn Quốc cố gắng “thuyết phục” chúng tôi rằng, người Hàn Quốc rất thân thiện, nhân dân Hàn Quốc luôn yêu chuộng hòa bình và rất quý trọng Việt Nam... Những tội ác mà binh lính Hàn Quốc gây ra thuộc về chính phủ Mỹ và chính quyền tay sai Pắc Chung Hy. Chúng tôi an ủi các bạn Hàn rằng, thế hệ các bạn hôm nay không phải chịu trách nhiệm trực tiếp về các tội ác của Chính phủ Pắc Chung Hy và binh lính Hàn Quốc gây ra trước đây cho nhân dân Việt Nam. Chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam là gác lại quá khứ, hướng tới tương lai. Việt Nam muốn là bạn và đối tác tin cậy với tất cả các quốc gia, trong đó có Hàn Quốc.

Nói về mục tiêu của “Ủy ban Sự thật (của) Hàn Quốc về Chiến tranh Việt Nam”, các bạn Hàn cho biết: Ở Hàn Quốc có nhiều cá nhân và tổ chức xã hội có chung mục tiêu với Ủy ban này. Không chỉ nói về mình, các bạn Hàn còn nói về nhà báo Choe Hak Rae, người đã dũng cảm đưa sự thật về tội ác của binh lính Hàn Quốc tại Việt Nam lên báo Hankyorech… Một trong những thành quả mà các cá nhân, tổ chức làm rõ sự thật về chiến tranh Việt Nam là công viên Hòa Bình đã được xây dựng tại tỉnh Phú Yên, chính nơi binh lính Hàn Quốc đã gây ra nhiều cuộc thảm sát bằng nguồn tài chính đóng góp tự nguyện của người dân xứ Hàn.

TS Cao Đức Thái

(Còn nữa)