Những tưởng đã "hạ cánh an toàn", cựu Thủ tướng I-ta-li-a Béc-lu-xcô-ni, người được coi là giàu có nhất đất nước hình chiếc ủng lại phải đối mặt với luật pháp. Một thẩm phán I-ta-li-a mới đây quyết định sẽ xét xử ông vì tội dùng tiền để mua chuộc luật sư khai man trước tòa. Khi còn tại chức, ông Béc-lu-xcô-ni may mắn nhiều lần thoát khỏi vòng lao lý liên quan tới những khuất tất trong công việc làm ăn ở Mi-lan cách đây hàng thập niên.

Ông Béc-lu-xcô-ni bị buộc tội đã trả ít nhất 580 nghìn ơ-rô cho luật sư người Anh, Đa-vít Min, để ông này khai man trong hai phiên tòa xét xử chính ông vào những năm 1990. Cả ông Béc-lu-xcô-ni và ông Min đều bị thẩm phán Pa-pa-ren-la tuyên bố sẽ phải ra hầu tòa, dự kiến diễn ra vào ngày 13-3 năm tới. Nếu bị buộc tội, cả hai sẽ phải chịu mức án từ 3 đến 8 năm trong tù.

Ông Béc-lu-xcô-ni bị truy tố về vụ việc trên giữa lúc còn đang vướng vào một loạt lời cáo buộc gian lận thuế, không trung thực khi kê khai tài sản và cung cấp tài chính bất hợp pháp cho các đảng phái chính trị. Phiên tòa xét xử ông về các cáo buộc này dự kiến diễn ra vào ngày 21-11 tới. Ít nhất, ông đã phải 8 lần ra đối chất trước tòa về các vấn đề này, song ông đều thoát nạn một cách khó hiểu. Khi thì do ông là một trong 5 nhân vật cao cấp nhất được hưởng quyền miễn tố cho đến khi mãn nhiệm, khi thì do thuê được luật sư giỏi nên được xử trắng án, cũng có khi là do quá trình tố tụng bị đình chỉ vì hết thời hạn điều tra. Song chính vì quá nhiều lần thoát nạn như vậy mà ông bị nghi ngờ đã hối lộ các thẩm phán để "chạy án". Nghi ngờ đó lên đến đỉnh điểm khi các thẩm phán Mi-lan đã tuyên bố ông trắng án vào ngày 10-12-2004.

Một trong những vụ được báo chí rêu rao nhiều nhất là lời cáo buộc ông Béc-lu-xcô-ni rửa tiền thông qua một công ty nước ngoài. Các công ty này đã mua bản quyền các bộ phim của Mỹ trong giai đoạn từ 1994 đến 1999, sau đó bán lại cho tập đoàn Mediaset thuộc sở hữu của chính ông Béc-lu-xcô-ni với giá cao ngất ngưởng. Hành vi này nhằm qua mặt các cơ quan thuế vụ ở I-ta-li-a. Mediaset thuộc tập đoàn truyền thông của Béc-lu-xcô-ni sở hữu 3 kênh truyền hình quốc gia và một tập đoàn quảng cáo ở I-ta-li-a. Nó còn nắm quyền kiểm soát kênh truyền hình Telecinco của Tây Ban Nha. Hồi tháng 6, tòa án Tây Ban Nha đã xem xét lại vụ gian lận thuế nhằm chống lại Béc-lu-xcô-ni chỉ hai tuần sau khi ông bị mất quyền miễn truy tố (thất cử) theo luật pháp Tây Ban Nha. Béc-lu-xcô-ni bị cáo buộc gian lận 108 triệu ơ-rô tiền thuế trong suốt đầu những năm 1990 của thế kỷ trước liên quan tới Telecinco.

Không rõ cựu thủ tướng Béc-lu-xcô-ni có tiếp tục thoát nạn trong những lần phải ra hầu tòa tới đây hay khôngg, song dường như lần này, khi không còn quyền lực, cơ hội đó của ông sẽ ít hơn. Cựu luật sư Min đã phủ nhận việc nhận tiền từ ông Béc-lu-xcô-ni để khai man trước tòa, song trước đó chính ông đã thú nhận có việc đó. Chuyên gia trong lĩnh vực trốn thuế Đa-vít Min cũng bị cáo buộc tham nhũng cùng với ông Béc-lu-xcô-ni, song ông tuyên bố trên một tờ báo rằng ông "chẳng việc gì phải sợ ra tòa ở I-ta-li-a". Song khó hiểu là ông nói sẽ không tham dự phiên tòa vào ngày 13-3-2007 ở Mi-lan nếu đó không phải là sự bắt buộc. Theo luật, các bị đơn không nhất thiết phải tham dự các phiên xét xử ở I-ta-li-a.

Thái độ "tiền hậu bất nhất" của luật sư Min được cho là sẽ rất bất lợi cho chính ông cũng như cựu thủ tướng Béc-lu-xcô-ni. Bởi lẽ, ông sẽ khó khiến cho các nhà thực thi pháp luật I-ta-li-a tin tưởng khi người ta vẫn còn nhớ rõ trước đây, người vợ đã ly thân của ông, Bộ trưởng Văn hóa và Thể thao Anh Tét-xa Giô-oen, suýt mất chức chính vì tính "hám lợi" của đức lang quân. Bà Giô-oen từng đau đầu vì bị cáo buộc không chịu báo cáo những món quà biếu, song lý do lại vì đức lang quân của bà chẳng hề thông báo cho bà biết về những món quà này. Hai người sau vụ việc này đã sống li thân và đến nay, quan hệ hai người vẫn chưa được cải thiện là mấy.

Hơn nữa, thẩm phán Pa-pa-ren-la có thái độ rất kiên quyết. Bất chấp các kháng nghị của những người ủng hộ ông Béc-lu-xcô-ni, ông vẫn ra quyết định sẽ xét xử ông Béc-lu-xcô-ni cùng với luật sư Min. Những người ủng hộ ông Béc-lu-xcô-ni cho rằng, quyết định đó là không phù hợp vì tòa thượng thẩm I-ta-li-a đang xem xét đơn kiến nghị chống lại ông Béc-lu-xcô-ni được gửi trước đó. Ngoài ra, thẩm phán Pa-pa-ren-la cũng đang thụ lý vụ ông Béc-lu-xcô-ni và ông Min bị buộc tội tham ô và trốn thuế trong vụ tập đoàn Mediaset mua bản quyền phát sóng các bộ phim Mỹ, nên việc theo vụ án mới truy tố ông Béc-lu-xcô-ni và ông Min là không hợp lý.

Ông Béc-lu-xcô-ni thực hiện những phi vụ làm ăn bị coi là bất chính ở trên khi chưa bước vào chính trường. Thế nhưng, ngay từ khi bắt đầu dấn thân vào sự nghiệp chính trị năm 1994, ông Béc-lu-xcô-ni luôn bị đeo bám bởi các lời cáo buộc tham nhũng và sự nghiệp chính trị của ông không ít lần bị đe dọa. Để có thể truy tố ông Béc-lu-xcô-ni và luật sư Min, các nhà thực thi pháp luật I-ta-li-a phải mất 10 năm để hoàn thành các thủ tục pháp lý kể từ khi có các lời cáo buộc vào tháng 2-1998.

Song cái khó cho thẩm phán Pa-pa-ren-la là ở chỗ ông Béc-lu-xcô-ni và ông Min là hai người bạn thân thiết. Chính luật sư Min đã giúp ông Béc-lu-xcô-ni thiết lập các công ty ở nước ngoài và mở các tài khoản ngân hàng ở những nước có mức thuế thấp. Rất có khả năng hai người sẽ không chịu khai báo những gì bất lợi cho bạn mình và cũng là cho chính mình.

Làm chủ một "đế chế kinh doanh" khổng lồ bao gồm một mạng lưới truyền hình tư nhân, một tổ hợp xuất bản, các công ty bảo hiểm và chuỗi các cửa hàng bách hóa, ông Béc-lu-xcô-ni tuy không còn là Thủ tướng, songvẫn nuôi tham vọng được trở lại chiếc ghế quyền lực trong tương lai.

MỸ HẠNH