Khẳng định năng lực trong giai đoạn đầy thử thách
Từ các ca cấp cứu, phẫu thuật thành công tại Bentiu (Nam Sudan) đến những công trình làm thay đổi diện mạo ở Abyei, sự đóng góp của lực lượng GGHB Việt Nam đối với sứ mệnh chung được thể hiện bằng chính hiệu quả công việc, niềm tin cũng như thiện cảm của người dân sở tại.
 |
| Cán bộ, nhân viên Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 với các em nhỏ ở Nam Sudan. Ảnh do Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam cung cấp |
Hiện nay, sứ mệnh GGHB LHQ đang đứng trước nhiều thử thách chưa từng có. Bất đồng giữa các nước lớn ảnh hưởng đến đồng thuận chính trị, cùng với sự thiếu hụt tài chính buộc các phái bộ cắt giảm nhân sự, thu hẹp hoạt động. Trong khi đó, xung đột sắc tộc, dịch bệnh và nguy cơ tấn công bằng thiết bị bay không người lái khiến môi trường thực hiện nhiệm vụ ngày càng phức tạp. Những trở ngại này buộc lực lượng mũ nồi xanh LHQ phải nâng cao khả năng triển khai nhanh, kỹ năng ứng dụng công nghệ và phối hợp trong điều kiện nguồn lực hạn chế.
Những khó khăn ấy cũng đang hiện hữu ngay tại địa bàn các đơn vị Việt Nam đóng quân như Nam Sudan, Cộng hòa Trung Phi hay khu vực Abyei. Đội Công binh số 4 (vừa kết thúc nhiệm kỳ về nước) tiếp nhận nhiệm vụ vào thời điểm Phái bộ An ninh lâm thời LHQ tại khu vực Abyei (UNISFA) gặp khó khăn về ngân sách, nhiều vị trí nhân sự, dân sự và nhà thầu bị cắt giảm. Khối lượng công việc vì thế cũng tăng lên, cùng nhiều nhiệm vụ đột xuất, yêu cầu tiến độ khẩn trương hơn. Còn tại Bentiu, Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 và các thê đội trước phải duy trì khả năng khám, cấp cứu, điều trị giữa điều kiện thời tiết khắc nghiệt, hạ tầng hạn chế và nguy cơ dịch bệnh.
Thiếu tướng Junhui Wu, Tư lệnh Lực lượng quân sự Phái bộ UNMISS đánh giá, từ khi Bệnh viện dã chiến cấp 2 đầu tiên được triển khai tới Bentiu năm 2018, Việt Nam đã trở thành quốc gia đóng góp được trân trọng tại Phái bộ. Qua 7 nhiệm kỳ, các quân nhân Việt Nam trong đội hình Bệnh viện dã chiến cấp 2 luôn thể hiện tính chuyên nghiệp, năng lực và cam kết mạnh mẽ trong hỗ trợ lực lượng GGHB cũng như cộng đồng địa phương.
Tại Abyei, Đội Công binh số 4 hoàn thành 104 chỉ lệnh nhiệm vụ trên các lĩnh vực xây dựng, sửa chữa đường, cầu, sân bay, bãi đáp trực thăng và hạ tầng thiết yếu. Trong đó phải kể tới tuyến đường huyết mạch Abyei-Agok dài khoảng 37km được nâng cấp trong 85 ngày, vượt tiến độ 35 ngày, giúp lực lượng GGHB cơ động thuận lợi hơn, đồng thời phục vụ đi lại, giao thương của người dân.
 |
| Nhân viên Bệnh viện dã chiến cấp 1 thuộc biên chế Đội Công binh số 4 hướng dẫn người dân Abyei cách vệ sinh phòng, chống dịch bệnh. Ảnh do Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam cung cấp |
Năng lực ứng phó của đơn vị công binh Việt Nam còn được thể hiện khi xung đột vũ trang tại Nam Sudan bùng phát đầu tháng 3-2026 khiến hàng nghìn người phải sơ tán tới Abyei. Những người lính công binh Việt Nam đã xuyên đêm dựng nhà bạt, vận chuyển phương tiện hạng nặng hỗ trợ Phái bộ ứng phó khẩn cấp, đồng thời tổ chức cung cấp nước sạch tại các điểm cư trú cho người dân lánh nạn.
Cùng góp sức vun đắp niềm tin
Ngoài nhiệm vụ chuyên môn, các đơn vị Việt Nam đã dành nhiều tâm sức để hỗ trợ cộng đồng địa phương có cuộc sống tốt đẹp hơn. Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 7 đã tiến hành 14 hoạt động phối hợp quân-dân sự hỗ trợ nhân đạo, từ thiện cho người dân. Trước nguy cơ dịch tả lây lan, Bệnh viện đã hướng dẫn vệ sinh, phòng bệnh cho 600 học sinh Trường Tiểu học Sunshine, trao các trang thiết bị, vật tư y tế phòng, chống dịch. Phó hiệu trưởng Gabriel Galuak chia sẻ, trước đó, nhà trường gần như không có dụng cụ sơ cứu nên việc được Bệnh viện trao tặng tủ thuốc học đường có ý nghĩa lớn đối với học sinh, giúp các em được học tập trong môi trường an toàn hơn.
Ở Abyei, Đội Công binh số 4 đã sửa trường học, cải tạo sân, đóng mới 60 bộ bàn ghế, hướng dẫn học sinh kỹ năng nghề mộc, cơ khí; hỗ trợ 10 giường bệnh, cung cấp nước sạch, cải tạo đường đến trường học và bệnh viện... Bộ trưởng Bộ Giáo dục Khu vực hành chính Abyei Karbimo Dut ghi nhận những việc làm ấy thể hiện tinh thần trách nhiệm và giá trị nhân đạo mà LHQ hướng tới.
Trong chưa đầy 8 tháng của nhiệm kỳ, Đội Công binh số 4 nhận 3 thư khen của chính quyền sở tại và được Phái bộ UNISFA đề nghị LHQ xem xét khen thưởng danh hiệu Đơn vị có thành tích đặc biệt xuất sắc.
Không chỉ giành được sự tin tưởng, yêu quý của cộng đồng địa phương, những việc làm hướng tới người dân của các đơn vị Việt Nam tại địa bàn đã góp phần củng cố niềm tin của người dân địa phương đối với lực lượng mũ nồi xanh LHQ nói chung. Theo Chuẩn tướng K.C Indu, Chỉ huy trưởng Lực lượng quân y Phái bộ UNISFA: Lực lượng Việt Nam luôn mang lại sự tin cậy cho Phái bộ nhờ tính chuyên nghiệp và tinh thần nhân đạo. Họ đang xây dựng những “cây cầu của niềm tin”, góp phần nâng cao uy tín của LHQ.
 |
| Nhân viên Đội Công binh số 4 hướng dẫn học sinh ở Abyei kỹ năng nghề mộc. Ảnh do Cục Gìn giữ hòa bình Việt Nam cung cấp |
Từ hai sĩ quan đầu tiên được triển khai năm 2014, đến nay, Việt Nam đã cử gần 1.400 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia hoạt động GGHB LHQ, qua đó từng bước khẳng định trình độ, năng lực và trách nhiệm trong tham gia hoạt động GGHB LHQ. Trước yêu cầu mới của nhiệm vụ GGHB LHQ, Việt Nam tiếp tục nỗ lực chuẩn bị mở rộng loại hình lực lượng tham gia. Tháng 4-2026, Bộ Quốc phòng đã đăng ký thành công 7 loại hình đơn vị trên Hệ thống đánh giá năng lực sẵn sàng triển khai của LHQ, được công nhận cấp độ 1. Luật Tham gia lực lượng GGHB của LHQ có hiệu lực từ ngày 1-1-2026 tạo nền tảng pháp lý cho bước phát triển tiếp theo.
Thượng tướng Nguyễn Trường Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng, Tổ trưởng Tổ công tác liên ngành, Trưởng ban chỉ đạo Bộ Quốc phòng về tham gia hoạt động GGHB LHQ nhấn mạnh, việc mở rộng và chuẩn bị 7 loại hình đơn vị GGHB mới đã góp phần khẳng định mạnh mẽ cam kết của Việt Nam đối với cộng đồng quốc tế trong duy trì hòa bình, ổn định và phát triển bền vững trên thế giới. Thủ trưởng Bộ Quốc phòng yêu cầu các cơ quan, đơn vị chủ động chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao để triển khai sâu rộng và hiệu quả hơn nhiệm vụ tham gia hoạt động GGHB LHQ trong thời gian tới, nhất là trong bối cảnh tình hình chính trị, an ninh thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp, hoạt động GGHB LHQ có sự điều chỉnh theo hướng tinh gọn, đồng thời nâng cao năng lực toàn diện, đặc biệt là yêu cầu về năng lực triển khai nhanh và khả năng áp dụng công nghệ của các lực lượng tham gia.
Trong bối cảnh nguồn lực dành cho hoạt động GGHB LHQ bị thu hẹp, việc nâng cao chất lượng, mức độ sẵn sàng cũng như tích cực chuẩn bị mở rộng loại hình tham gia của Việt Nam càng có ý nghĩa thiết thực. Sự tham gia ngày càng tích cực và hiệu quả vào hoạt động GGHB LHQ cho thấy cam kết đồng hành bền bỉ của Việt Nam đối với LHQ được thể hiện bằng những hành động cụ thể. Bằng năng lực chuyên môn, tinh thần cống hiến, sự tận tụy và lòng nhân ái, người lính mũ nồi xanh Việt Nam đang góp sức duy trì hoạt động của các phái bộ trong giai đoạn nhiều thách thức, bảo vệ cuộc sống người dân và vun đắp niềm tin trên những vùng đất còn nhiều bất ổn.