Ảnh: Quang Phương

* Năm 2008, nguy cơ một đợt tăng giá mới?

Đợt tăng giá trong năm 2007 đã tiếp tục vào những ngày đầu năm 2008 khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 1 đã tăng lên đến 2.38% so với tháng 12-2007. Nguy cơ về một đợt tăng giá mới trong năm 2008 đang hiển hiện.

Tháng đầu năm nay, tất cả các nhóm hàng tiêu dùng đều tăng giá, trong đó đáng chú ý là các mặt hàng thiết yếu có tốc độ tăng cao. Số liệu của Tổng cục Thống kê cho thấy, mặt hàng lương thực, thực phẩm và dịch vụ ăn uống tăng cao nhất ở mức 3,76%. Trong đó lương thực tăng 3,35%, do chịu tác động từ giá xuất khẩu gạo tăng cao và những biến động về giá phân bón, nhất là phân urê và DAP. Giá của thực phẩm tăng đến 3,75%, riêng thịt gia súc tăng 8,98%, thịt gia cầm tăng 4,05%. Các dịch bệnh liên quan đến gia súc, gia cầm đã làm số lượng vật nuôi này giảm mạnh, cùng với giá thức ăn chăn nuôi tăng cao, tạo nên tác động chung ảnh hưởng trực tiếp đến mặt hàng thực phẩm. Giá thép và vật liêu xây dựng tăng mạnh. Nhu cầu xây dựng nhà ở cao trong dịp cuối năm là những nguyên nhân chính đẩy giá của nhóm vật liệu xây dựng và nhà ở tăng lên 2,88%. Ngoài ra những nhóm hàng như đồ gia dụng và các dịch vụ khác tăng 2,6%.

Chỉ số giá tiêu dùng có sự khác biệt ở từng khu vực trong cả nước. CPI của khu vực nông thôn tăng 2,53%, cao hơn khu vực thành thị (tăng 2,19%). Các vùng có tốc độ tăng giá tiêu dùng cao tập trung vào phía Bắc, ở phía Nam giá cả tương đối ổn định. Sự khác biệt này là do Thành phố Hồ Chí Minh và một số thành phố lớn ở phía Nam đã có những biện pháp cấp bách, hỗ trợ các doanh nghiệp lớn dự trữ nguồn hàng cho dịp Tết, nhằm kiềm chế tốc độ tăng giá vào thời điểm cuối năm.

Tháng 1 là thời điểm giáp tết vì vậy chỉ số giá tiêu dùng cùng kỳ của nhiều năm gần đây đều có biến động theo hướng tăng. Vì vậy Tổng cục Thống kê cho rằng nhìn một cách tổng quát giá cả thị trường hàng hoá, dịch vụ tháng 1-2008 tăng cao nhưng không có đột biến xảy ra. Nguyên nhân khiến giá tiêu dùng tăng cao là do nhu cầu tiêu dùng trong nước tăng trong thời điểm Tết Nguyên đán Mậu Tý, việc điều chỉnh tăng lương và lượng lớn kiều hối đổ về nước (năm 2007 đạt 5,6 tỷ USD) làm cho quỹ tiêu dùng của xã hội tăng, tăng sức mua, từ đó tạo sức ép lên giá cả thị trường.

Tuy nhiên, điều lo ngại của nhiều chuyên gia kinh tế là dễ xảy ra một đợt tăng giá mới trong năm 2008. Cả trong nước và trên thế giới, một mặt bằng giá mới đang hình thành. Xu hướng biến động giá, nhất là với dầu mỏ, nguyên liệu, vàng... đang hình thành.

Để tránh tác động xấu của một cơn bão giá mới trong năm 2008, Chính phủ và trực tiếp là Bộ Tài chính đã có những giải pháp nhằm điều hành và bình ổn giá cả. Bộ trưởng Bộ Tài chính đã có chỉ thị về bình ổn giá trong dịp tết với một số giải pháp như điều chỉnh ngân sách nhà nước, đẩy mạnh kiểm soát chi, thực hiện tiết kiệm, chống lãng phí và tăng cường kiểm tra, kiểm soát với hoạt động buôn lậu, gian lận thương mại. Mặc dù vậy, Tổng cục Thống kê cũng đưa ra dự báo chỉ số giá tiêu dùng tháng 2-2008 sẽ tiếp tục tăng cao, có khả năng tăng khoảng 2,7 – 2,9% so với tháng 1, đây là dấu hiệu cho thấy đợt tăng giá này vẫn còn tiếp diễn.

Mạnh Hưng