QĐND - “Trong lần sửa đổi này, tôi cho rằng, Bộ luật Dân sự cần phải thể hiện được 2 quan điểm rất quan trọng. Đó là phải thực sự trở thành nền tảng pháp lý của hệ thống pháp luật điều chỉnh các quan hệ có chủ thể bình đẳng, tự thỏa thuận, tự định đoạt và tự chịu trách nhiệm; phải thực sự trở thành Bộ luật của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, tạo được cú hích đáng kể cho sự phát triển của các quan hệ thị trường, thúc đẩy sự chủ động và sáng tạo của các chủ thể tham gia các hoạt động giao lưu dân sự, huy động mạnh mẽ các nguồn lực đầu tư cho sản xuất, kinh doanh, hạn chế đến mức thấp nhất sự can thiệp hành chính vào giao lưu dân sự”-Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu như vậy tại Hội nghị toàn quốc Tổng kết thi hành Bộ luật Dân sự năm 2005, được Bộ Tư pháp tổ chức hôm 22-6, tại Hà Nội.

Đánh giá về Bộ luật Dân sự năm 2005, Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nói, qua thực tiễn 8 năm thi hành, có thể khẳng định, Bộ luật Dân sự năm 2005 đã định ra những chuẩn mực pháp lý cho các chủ thể trong quan hệ dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động; bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức, lợi ích của Nhà nước, lợi ích công cộng; bảo đảm sự bình đẳng và an toàn pháp lý trong các giao dịch dân sự, góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước trong tiến trình hội nhập quốc tế.

Tuy nhiên, Phó thủ tướng cũng chỉ ra một số bất cập của Bộ luật Dân sự 2005, cần sớm được sửa đổi. Cụ thể, Bộ luật Dân sự 2005 chưa phát huy được vai trò là luật chung, luật gốc trong hệ thống pháp luật tư; chưa thực sự đáp ứng được các yêu cầu của hệ thống pháp luật trong nhà nước pháp quyền; thiếu vắng những quan điểm lý luận có tính hệ thống; không ít quy định có nội dung không phù hợp với tình hình phát triển kinh tế-xã hội trong giai đoạn mới, chưa theo kịp thực tiễn cuộc sống, lạc hậu so với quy định của luật chuyên ngành; việc công nhận, thực hiện quyền dân sự về nhân thân, tài sản còn nhiều bất cập, có thể gây ra nhiều rủi ro pháp lý. Những hạn chế, bất cập ấy đã ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả của pháp luật dân sự, làm cản trở quá trình phát triển kinh tế-xã hội, hội nhập quốc tế của đất nước.

Theo Nghị quyết về điều chỉnh Chương trình Xây dựng luật, pháp lệnh khóa XIII, năm 2013 và Chương trình Xây dựng luật, pháp lệnh năm 2014 mới được Quốc hội thông qua hôm 18-6, tại Kỳ họp thứ năm, Bộ luật Dân sự (sửa đổi) sẽ được Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ tám.

MINH THẮNG