Sẵn sàng trước giờ G

Tâm điểm là thi công chống lũ

Một năm sau khi Quốc hội thông qua chủ trương đầu tư (tại kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XII, tháng 11-2009), dự án thủy điện Lai Châu đang bám sát lộ trình thực hiện. Chúng tôi có mặt tại mặt bằng thi công đập chính của thủy điện Lai Châu, một khu đất rộng đã được san khá bằng phẳng, phương tiện cơ giới ra vào không ngớt. Sau nhiều tháng thi công không ngừng nghỉ, hàng trăm nghìn mét khối đất đá đã được san ủi, hạ thấp cốt nền để lấy mặt bằng. 

Kỹ sư Nguyễn Đình Hà (Ban điều hành tổng thầu Tập đoàn Sông Đà) cho chúng tôi biết, ba quả đồi phía bờ phải sông Đà sẽ được san ủi hết để thi công hố móng và đê quai, những hạng mục cấp thiết trong thời gian tới để chống lũ cho năm 2011. Theo thiết kế, để thi công hố móng bờ phải giai đoạn 1, khối lượng đào đất là 2,1 triệu mét khối, hiện nay đã thực hiện được hơn 600 nghìn mét khối, cùng với đó còn phải đào 900 nghìn mét khối (hiện đã đạt 310 nghìn mét khối) để mở rộng lòng sông bờ trái, phục vụ cho công tác đắp đê quai. Những công việc này phải hoàn thành trong mùa khô, trước khi lũ sông Đà về. “Nếu không chống lũ được cho năm 2011 thì hai phương án có thể xảy ra, một là phải hạ mực nước của hồ thủy điện Sơn La để bảo đảm cho thi công thủy điện Lai Châu không bị ảnh hưởng, hai là phải thay đổi thiết kế, khi đó thời gian có thể kéo dài nhiều năm. Dù cho phương án nào thì thiệt hại cũng là rất lớn. Vì vậy, nhiệm vụ chống lũ hiện nay đang là tâm điểm”, ông Lương Chí Nam, Phó giám đốc Ban điều hành tổng thầu chia sẻ.

Bên cạnh phê duyệt thiết kế, hoàn thành các thủ tục pháp lý, một trong những yêu cầu quan trọng ngay sau khi chính thức khởi công công trình là đổ bê tông cống dẫn dòng. Từ nơi thi công đập chính đi lên 2km, chúng tôi đến mỏ khai thác đá, nơi cung cấp nguyên liệu trộn bê tông cho cả công trường. 3 chiếc máy xúc cùng hàng chục xe tải của Xí nghiệp 907, Công ty Sông Đà 9 (Tập đoàn Sông Đà) làm việc không ngừng nghỉ bóc tách lớp đất bao phủ trên mỏ đá. Công việc này đã được tiến hành từ tháng 6-2010, riêng Xí nghiệp 907 đã vận chuyển được 300 nghìn mét khối đất, khối lượng trung bình mỗi ngày lên tới 5,5 nghìn mét khối. Dự kiến việc bóc lớp đất phủ sắp hoàn thành để chuyển sang giai đoạn tiếp theo là khoan nổ. Hai đơn vị thi công là Xí nghiệp 907 và Xí nghiệp 909 đang đẩy nhanh tiến độ để có nguyên liệu phục vụ công trường trước thời điểm khởi công.

Thi công tại bờ phải sông Đà, công trường thủy điện Lai Châu

Một số hạng mục phụ trợ trên công trường cũng đã cơ bản hoàn thành. Khu làm việc của Ban quản lý dự án, Ban điều hành tổng thầu và các nhà thầu đã được xây dựng, sắp tới sẽ còn tiếp tục được mở rộng thêm. Hệ thống đường công vụ, hệ thống cấp điện nước đến công trường hầu hết đều phải mở mới. Đến nay, nhiều loại phương tiện đã có thể đến được chân công trường. Sau nhiều tháng nỗ lực, có thể thấy bộ mặt công trường thủy điện Lai Châu không ngừng thay đổi, mở mang với tinh thẩn sôi nổi, khẩn trương của đội ngũ cán bộ, kỹ sư, công nhân trực tiếp tham gia thi công. Niềm mong mỏi lớn nhất của các nhà thầu hiện nay đó là sớm hoàn thành thủ tục pháp lý, ký hợp đồng giữa chủ đầu tư và nhà thầu. Hiện nay, hợp đồng đang trong quá trình thương thảo, nhưng so với thời gian thi công thực tế đã chậm rất nhiều. Theo ông Nguyễn Văn Tiến, Giám đốc Ban điều hành tổng thầu (Tập đoàn Sông Đà), chỉ khi hợp đồng được ký thì nhà thầu mới có thể yên tâm triển khai công việc, các đơn vị tham gia thi công hiện đang bám sát tiến độ công trình nhưng hầu như chưa nhận được tiền ứng trước, do vậy khó khăn về tài chính. Để hoàn thành được các thủ tục xây dựng cơ bản cần có sự tháo gỡ vướng mắc về cơ chế, sự tích cực của chủ đầu tư, phối hợp chặt chẽ với các nhà thầu.

Dấu chân người lính thợ

Tham gia xây dựng công trình thủy điện Lai Châu, Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn (Bộ Quốc phòng) tiếp tục được Thủ tướng Chính phủ giao nhiệm vụ là một trong những nhà thầu chính. Nếu như với thủy điện Sơn La, các đơn vị của Tổng công ty hoàn thành những hạng mục sớm nhất thì họ cũng là một trong những người đầu tiên đến với thủy điện Lai Châu. Với 4 đơn vị thành viên có nhiều kinh nghiệm là Công ty xây dựng 472, Công ty  xây dựng 99, Công ty cổ phần xây dựng  565 và Xí nghiệp 492, những người lính thợ đã tham gia mở đường vào công trường cũng như đảm trách nhiều hạng mục quan trọng như cống dẫn dòng, hệ thống đê quai hạ lưu, đào đắp hố xói, một phần công trình xả lũ… Tại bờ phải sông Đà, lực lượng của Công ty xây dựng 99 cùng với các nhà thầu khác đang tích cực đào đất để chuẩn bị cho đổ bê tông cống dẫn dòng. Đại úy Nguyễn Xuân Hùng, Phó giám đốc ban điều hành Công ty  xây dựng 99 cho biết, sau khi đào được hơn 100 nghìn mét khối đất, cốt nền tại vị trí thi công của đơn vị đã hạ hơn 100m, còn phải đào khoảng 40 nghìn mét khối đất nữa mới đến cốt nền yêu cầu. “Từ đỉnh núi cao xuống đến vị trí hiện tại là một quá trình gian nan, địa hình núi dốc, chỉ có máy xúc mới lên được đến nơi, chúng tôi phải mở đường lên đỉnh, cắm tuyến đào, san ủi từng mét khối trong điều kiện mặt bằng thi công chật hẹp”, Đại úy Nguyễn Xuân Hùng chia sẻ.

Khu nhà ở và làm việc của Ban điều hành của Tổng công ty Trường Sơn tại thủy điện Lai Châu mới được hoàn thành. Tuy còn đơn sơ nhưng là một cố gắng lớn của đơn vị thi công. Nhìn về phía khu vườn nhỏ vừa ươm trồng, Đại tá Đào Văn Tuấn, Giám đốc ban điều hành hồ hởi: “Chỉ thời gian ngắn nữa thôi, chúng tôi sẽ có rau xanh tự trồng phục vụ bữa ăn với khoảng 15 loại rau. Đó là một cách để tự túc lương thảo trong điều kiện vận chuyển khó khăn, xa xôi từ thành phố Điện Biên Phủ vào công trường”. Cũng theo Đại tá Đào Văn Tuấn, khí hậu, thời tiết khắc nghiệt, rừng núi hiểm trở là những thử thách không nhỏ đối với các đơn vị thi công. Mặc dù vậy, với kinh nghiệm đã được đúc kết, trình độ chuyên môn vững vàng cùng với lòng nhiệt huyết, những người lính Trường Sơn tự tin có thể hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao.

Bài và ảnh: Đỗ Mạnh Hưng