Một điểm chế biến lâm sản trái phép trong rừng Buôn Đôn.

Qua điều tra khảo sát của các cơ quan chức năng tỉnh Đắc Lắc, toàn tỉnh hiện có 506 cơ sở chế biến gỗ và sản xuất đồ mộc, bao gồm 83 cơ sở chế biến gỗ và 423 cơ sở sản xuất đồ mộc. Các cơ sở này đang giải quyết việc làm cho gần 18 nghìn lao động, tổng doanh thu mỗi năm 250 tỷ đồng, chiếm hơn 20% giá trị sản xuất ngành công nghiệp chế biến nông-lâm sản của tỉnh Đắc Lắc hằng năm.  

Tuy nhiên, thống kê cho thấy, hiện đang có 297 cơ sở sản xuất đồ mộc quy mô hộ gia đình làm ăn kém hiệu quả; 126 cơ sở sản xuất đồ mộc và 10 cơ sở chế biến gỗ đang gây ô nhiễm môi trường, nằm gần khu dân cư và gần rừng. Đáng chú ý, trong 10 cơ sở chế biến gỗ (huyện Ea Súp 7 cơ sở và huyện Buôn Đôn 3 cơ sở), có những cơ sở nằm quá gần rừng, thậm chí nằm ngay trong vùng đệm của Vườn quốc gia Yók Đôn. Chính vì vậy công tác kiểm tra, kiểm soát việc sản xuất kinh doanh rất khó khăn, đã xảy ra nhiều trường hợp các cơ sở chế biến lâm sản tiêu thụ gỗ lậu với khối lượng lớn. Mặt khác, chính các cơ sở này đã tiếp tay cho lâm tặc lộng hành, làm cho tình trạng khai thác gỗ, phá rừng trái phép xảy ra trên địa bàn tỉnh Đắc Lắc, nhất là các huyện Buôn Đôn và Ea Súp ngày càng nóng. Mặc dù các cơ quan báo chí đã phanh phui, UBND tỉnh Đắc Lắc cũng đã chỉ đạo các ngành chức năng thực hiện nhiều đợt kiểm tra, chấn chỉnh và tổ chức di dời các cơ sở này ra khỏi rừng, ra xa rừng, thế nhưng kết quả chưa như mong muốn. Đối với 126 cơ sở sản xuất đồ mộc nằm trong khu dân cư, không những gây ô nhiễm môi trường (ô nhiễm tiếng ồn, nguồn nước và khí thải), mà việc kiểm soát nguồn nguyên liệu (đầu vào) cũng như khâu tiêu thụ sản phẩm (đầu ra) cũng rất khó khăn.

Tại địa bàn tỉnh Đắc Lắc đã và đang xây dựng một số khu, cụm công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, đây là điều kiện hết sức thuận lợi cho việc quy hoạch lại sản xuất ngành nghề chế biến nông - lâm sản.  Đầu tháng 7 vừa qua, tại Kỳ họp thứ 14 - HĐND khóa VII tỉnh Đắc Lắc đã thông qua đề án “Chính sách hỗ trợ các cơ sở chế biến lâm sản chuyển đổi ngành nghề và di dời vào khu - cụm công nghiệp, điểm quy hoạch” với tổng kinh phí thực hiện 53,11 tỷ đồng, trong đó cho vay 36,6 tỷ đồng, hỗ trợ 16,51 tỷ đồng. Kinh phí hỗ trợ bao gồm các khoản: Tiền thuê đất, hỗ trợ đào tạo nghề và hỗ trợ người lao động mất việc làm. Hy vọng rằng, đề án này của tỉnh sớm được thực thi nhằm lập lại trật tự kỷ cương trong sản xuất, tiêu thụ, chế biến lâm sản, đồng thời góp phần tích cực cho công tác quản lý bảo vệ và phát triển tài nguyên rừng trên địa bàn.

Bài và ảnh: Kiều Bình Định