QĐND - Các thông tin gần đây về việc vũ khí hóa học được sử dụng trong cuộc nội chiến Xy-ri đã làm dấy lên câu hỏi liệu rằng vấn đề này có dẫn tới một cuộc can thiệp quân sự của nước ngoài vào quốc gia Trung Đông này hay không. Và giới truyền thông quốc tế hiện cũng đang xôn xao thông tin Mỹ và phương Tây sẽ tiến hành một cuộc “tấn công hạn chế” vào Xy-ri trong những ngày tới.

Lực lượng đối lập Xy-ri trong cuộc giao tranh tại thành phố A-lép-pô hôm 26-8. Ảnh: Roi-tơ

Hãng tin AFP dẫn lời một quan chức quân đội Gioóc-đa-ni cho biết, trong cuộc họp tại thủ đô Am-man, lãnh đạo quân đội các nước phương Tây và A-rập đã đạt được sự nhất trí về hành động quân sự chống Xy-ri, mở đường cho các cuộc tấn công tên lửa hạn chế. Các bên tham gia cuộc họp nhất trí chuẩn bị hành động quân sự ngay trong tuần này. Bên cạnh các cuộc tấn công tên lửa, các bên còn cân nhắc một chiến dịch trên không nhằm vô hiệu hóa không quân Xy-ri và thiết lập vùng cấm bay.

Trong khi đó, ngày 27-8, tờ Washington Post dẫn lời các quan chức cấp cao chính quyền Mỹ cho biết, Tổng thống Mỹ B. Ô-ba-ma (Barack Obama) đang cân nhắc tiến hành một cuộc tấn công nhằm vào Xy-ri, nhưng hạn chế về quy mô và thời gian để trả đũa cái mà Mỹ gọi là “việc chính quyền Xy-ri sử dụng vũ khí hóa học không thể chối cãi” nhằm vào dân thường.

Báo "The Telegraph" của Anh cũng đưa tin các tàu hải quân của Anh và Mỹ đang chuẩn bị cho hành động quân sự chống lại chính quyền của Tổng thống Xy-ri Ba-sa An Át-xát (Bashar al-Assad). Theo tờ báo, các nhân chứng sống gần một căn cứ của Không quân Anh ở vùng bờ biển miền Nam CH Síp đã quan sát thấy hoạt động bất thường của máy bay ở căn cứ này. Hoạt động này tương tự một diễn biến liên quan đến căn cứ trên trong giai đoạn mở đầu cuộc can thiệp của phương Tây vào Li-bi lật đổ nhà lãnh đạo Mô-a-mơ Ca-đa-phi (Muammar Gaddafi) hồi năm 2011.

Trong tuyên bố do hãng thông tấn SANA trích dẫn ngày 27-8, Ngoại trưởng Xy-ri Oa-lít An Mô-an-lem (Walid al-Moallem) cáo buộc Mỹ giả đối khi khẳng định có bằng chứng "không thể chối cãi" về vụ tấn công bằng vũ khí hóa học quy mô lớn tại Xy-ri mà nhiều khả năng do chính quyền Đa-mát tiến hành. Ngoại trưởng Oa-lít An Mô-an-lem tuyên bố, Xy-ri sẽ tự vệ "bằng mọi nguồn lực sẵn có" trong trường hợp Mỹ phát động một cuộc tấn công nhằm vào quốc gia Trung Đông này. Ông Oa-lít An Mô-an-lem yêu cầu bất cứ ai cáo buộc chính quyền Đa-mát sử dụng vũ khí hóa học phải đưa ra bằng chứng cụ thể. Nhận định về cáo buộc việc chính phủ Xy-ri sử dụng vũ khí hóa học, chuyên gia chính trị nổi tiếng người Li-băng A. Nác-át (Anis Naqqash) nói với Tân Hoa xã rằng, đấy là điều sai sự thực. “Thật phi lý khi những người kêu gọi Liên hợp quốc tới để điều tra hành vi sử dụng vũ khí hóa học của quân nổi dậy lại đi sử dụng chính các loại vũ khí này”, chuyên gia này nói.

Trong một diễn biến liên quan, theo cuộc khảo sát mới đây của Roi-tơ/Ipsos, đa số người Mỹ đều mạnh mẽ phản đối việc Mỹ can thiệp vào cuộc nội chiến Xy-ri và tin rằng Oa-sinh-tơn nên đứng ngoài cuộc. Khoảng 60% số người được hỏi nói rằng, Mỹ không nên “nhúng tay” vào, trong khi chỉ có 9% cho rằng Tổng thống B. Ô-ba-ma nên hành động.

Tuy vậy, dư luận cho rằng, không loại trừ khả năng Mỹ và các đồng minh phương Tây sẽ có các bước chuyển chính sách mạnh mẽ hơn nữa trong vấn đề Xy-ri, nhằm đạt bằng được mục tiêu lật đổ chế độ của Tổng thống An Át-xát. Một kịch bản I-rắc hay Li-bi hoàn toàn có thể lặp lại. Còn nhớ trong hai cuộc chiến ở I-rắc và Cô-xô-vô trước đây, Mỹ cùng các đồng minh đã phớt lờ vai trò của Liên hợp quốc để đơn phương hành động. Và có lẽ đó cũng chính là lý do để tờ New York Times nhận định ít hy vọng rằng phương Tây sẽ chờ Liên hợp quốc "bật đèn xanh" mới can thiệp quân sự vào Xy-ri. Nếu như một cuộc can thiệp quân sự từ bên ngoài vào Xy-ri xảy ra thì hậu quả thảm khốc, theo như lời cảnh báo của Bộ Ngoại giao Nga ngày 27-8, sẽ không chỉ xảy ra với các bên của cuộc chiến mà còn với toàn khu vực. Trong khi đó, AP dẫn lời Ngoại trưởng I-ta-li-a E. Bô-ni-nô (Emma Bonino) tuyên bố, nước này loại trừ khả năng tham gia vào bất cứ hình thức can thiệp quân sự nào ở Xy-ri mà không được sự thông qua của HĐBA LHQ, đồng thời nhấn mạnh rằng, không có lựa chọn nào ngoài "một giải pháp chính trị thông qua thương lượng".

HOÀNG VŨ