QĐND Online – Chỉ còn vài ngày nữa là đến thời điểm thí sinh nộp đăng ký dự thi tuyển sinh vào các trường ĐH, CĐ nhưng việc lựa chọn ngành nghề nào trong tương lai đang là điều khiến nhiều thí sinh bối rối. Nhiều thí sinh quan tâm ngành nghề nào hiện nay đang “hot”, xu hướng hồ sơ thế nào, ngành nào năm nay điểm đầu vào sẽ thấp…

Thí sinh tham gia trắc nghiệm để xác định ngành nghề phù hợp

Hãy chọn nghề cho 5 năm tới

Theo TS Phạm Mạnh Hà (Học viện Thanh thiếu niên Việt Nam), thí sinh nên làm bài trắc nghiệm xác định nhóm sở thích nổi trội để biết được tố chất, thế mạnh của mình, từ đó mới xác định nghề nào phù hợp với tính cách của mình.

Nếu thí sinh dựa vào xu hướng hồ sơ ngành “hot” mà lựa chọn nghề thì đó là một sai lầm. Chẳng hạn bản thân có năng lực làm kinh tế nhưng theo dự đoán kinh tế hiện đang khó khăn mà chuyển sang thi ngành khác sẽ có ít cơ hội thành công sau này. Các em không nên quan tâm lắm đến thị trường lao động lên xuống bởi thị trường này thay đổi rất nhanh. Nếu lựa chọn ngành nghề theo sở trường, năng lực và đam mê, các em có thể vượt qua khó khăn, khủng hoảng lúc đó, nếu không các em chỉ mãi chạy theo nghề nghiệp, TS Phạm Mạnh Hà đưa ra lời khuyên.

 

Ông Trần Văn Nghĩa, Phó cục trưởng Cục Khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục Bộ GD-ĐT thì cho rằng, ngành “hot” có thể nóng bây giờ nhưng sau 4-5 năm, thời điểm các em ra trường có thể khác. Mỗi ngành nghề đều có điểm mạnh riêng, quan trọng là các em phải say mê với nghề. Do đó, chọn ngành phù hợp trước tiên là phù hợp với năng lực, sở thích của mình.  

Gỡ rối cho thí sinh trong việc lựa chọn ngành nghề, ông Trần Văn Nghĩa thông tin: Thời điểm hiện tại, những ngành kỹ thuật, công nghệ có nhu cầu nhiều hơn. Một số ngành hiện đang được Nhà nước ưu tiên là lĩnh vực hạt nhân (ưu tiên trong quá trình học và đầu ra sau này) bởi chuẩn bị xây dựng nhà máy điện hạt nhân. Ngoài ra, ngành nông – lâm – ngư nghiệp cũng đang được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đưa ra những đề án liên quan để phát triển những ngành này.

Nếu nhìn vào thực tế hiện nay, ngành sư phạm không được nhiều thí sinh quan tâm nhưng trước đề án đổi mới toàn diện giáo dục và sách giáo khoa hiện nay, chắc chắn sẽ cần một đội ngũ giáo viên mới được đào tạo, ra trường có thể dạy theo chương trình, sách giáo khoa mới, ông Trần Văn Nghĩa cho biết thêm.

Theo ông Hoàng Minh Sơn, Trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Bách khoa Hà Nội, trong nhiều ngành học của trường, Công nghệ thực phẩm vẫn là ngành có sức hút đối với các doanh nghiệp. Phần lớn sinh viên tốt nghiệp ngành học này đều có việc làm ngay bởi nhu cầu thiết yếu của người dân về chất lượng, sự an toàn của thực phẩm luôn có nên dù kinh tế khủng hoảng thì ngành này vẫn liên tục phát triển và có nhu cầu nhân lực cao.

 

Cẩn thận những “cái bẫy” khi chọn nghề

Trước khi đặt bút chọn ngành nghề cho mình, các em cần tìm hiểu kỹ thông tin ngành nghề quan tâm, đồng thời xác định rõ năng lực, sở thích bản thân, điều kiện kinh tế gia đình và môi trường làm việc các em mong muốn sau này để có lựa chọn chính xác nhất.

Hiện nay, khi nền kinh tế tăng trưởng sẽ kéo theo những lĩnh vực phục vụ cho ngành kinh tế đó như thương mại, ngoại thương, tài chính, ngân hàng phát triển. Nhưng khi kinh tế khủng hoảng thì những ngành kỹ thuật, xã hội, nhân văn, quân đội, công an nhu cầu sẽ tăng.

“Năm nay thí sinh thi vào quân đội, công an sẽ cao hơn mọi năm vì khi ra trường có việc làm ngay. Bởi vậy điểm vào những ngành này năm nay sẽ rất cao”, TS Phạm Mạnh Hà lưu ý thí sinh.

Những khối ngành thuộc xã hội, nhân văn hồ sơ năm nay sẽ cao hơn, TS Phạm Mạnh Hà dự đoán và cho rằng các trường ĐH có xu hướng mở ra nhiều chuyên ngành đào tạo mới để đáp ứng nhu cầu xã hội. Những ngành mới có điểm chuẩn thấp hơn những ngành khác của trường, đó là “cái bẫy” mà nhiều thí sinh dễ mắc phải khi đăng ký dự thi. Bởi nhiều ngành thí sinh chỉ biết tên rất "hay” nhưng chẳng hiểu môi trường làm việc như thế nào, làm cái gì nên khả năng thất nghiệp rất cao. Do đó, đứng trước ngành mới thí sinh cần xem kỹ tính chất công việc, môi trường, nhu cầu công việc.

Có một thực tế, nhiều em học đại học, thạc sĩ xong cất bằng ở nhà để đi xin việc ở các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và làm… công nhân, bởi thu nhập cao và thấy yêu thích tính chất công việc, môi trường lao động đó. Hiện nay, các khu công nghiệp có nhu cầu rất lớn về tuyển dụng công nhân kỹ thuật trình độ cao như kiểm tra, giám sát thiết bị máy móc. Đây thực sự là cơ hội mà các em không nên bỏ qua, TS Phạm Mạnh Hà gợi ý.

Bên cạnh đó, thí sinh có thể căn cứ vào nhu cầu tuyển dụng được các doanh nghiệp đăng tải trên mạng; mở rộng sự tìm hiểu những ngành mới ở những khu công nghiệp tại vùng kinh tế trọng điểm để định hướng tốt trường mình sẽ đăng ký. Các em có thể học trung cấp, học nghề… không nhất thiết phải học đại học.

 

Bài, ảnh: THU HÀ