Chuyện nay, ngày 28-2-2026, ngay khi các cuộc đàm phán hạt nhân giữa Washington và Tehran đang diễn ra, các cuộc không kích của Mỹ và Israel đã hạ sát Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei.

Ngày 22-3-2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo Washington sẽ tiến hành các cuộc tấn công mới nhằm vào các nhà máy điện của Iran nếu nước này không mở hoàn toàn eo biển Hormuz trong vòng 48 giờ.

Các thành viên của Hội Trăng lưỡi liềm đỏ Iran (IRCS) có mặt tại hiện trường một vụ tấn công ở Tehran. Ảnh: Getty Images

Ngày 23-3-2026, Tổng thống Donald Trump thông báo Mỹ tạm dừng cuộc tấn công các nhà máy điện và hạ tầng năng lượng của Iran trong 5 ngày sau các cuộc đàm phán hiệu quả.

Ngày 26-3-2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo “hoãn kế hoạch phá hủy các nhà máy điện của Iran trong vòng 10 ngày, tính đến 20 giờ ngày 6-4”. Cùng thời điểm này, khoảng 10.000 lính bộ binh và thiết giáp Mỹ đang được điều tới Trung Đông để tăng cường cho lực lượng sẵn có.

Chuyện xưa, chuyện nay khác nhau về mọi yếu tố, nhưng lại tương đồng về ý nghĩa. Ấy là khi niềm tin bị đánh mất!

Việc Tổng thống Donald Trump liên tục “gia hạn” tấn công các nhà máy điện của Iran, trong bối cảnh Mỹ tăng cường lực lượng bộ binh và thiết giáp tới Trung Đông, khiến Tehran khó có thể tin vào một giải pháp hòa bình đến từ Washington.

Thậm chí, không loại trừ đó là đòn “giương Đông, kích Tây” của ông Donald Trump: Trong lúc ngừng bắn, Mỹ và Israel có thể củng cố năng lực chiến đấu để tiếp tục đòn không kích trong tương lai, trong khi Iran không thể phục hồi, bổ sung nhanh chóng khí tài quân sự của mình. Điều này lý giải tại sao Iran cương quyết bác bỏ đề xuất ngừng bắn 15 điểm từ phía Mỹ và khẳng định việc đình chiến sẽ chỉ được thực hiện theo các điều khoản và mốc thời gian do Iran đưa ra.

Cuộc xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran đã diễn ra tròn 1 tháng và đang rơi vào “thế bế tắc cùng gây tổn thương”. Thế nhưng, tương lai của cuộc xung đột còn vô cùng mơ hồ vì câu chuyện niềm tin bị đánh mất.

Tất nhiên, không thể yêu cầu hai kẻ đứng ở hai bên chiến tuyến tin tưởng vào nhau. Nhưng nếu không có niềm tin, sẽ không thể có một cuộc đàm phán thành công. Trong trường hợp này, niềm tin chỉ có thể xuất hiện khi cả hai bên tham chiến nhận thấy việc tiếp tục chỉ gây ra những tổn thất không thể bù đắp.

Cùng đó, để tiến trình đàm phán hiệu quả và đi đến thỏa thuận, cần có một bên thứ ba có đủ các điều kiện về uy tín, tính độc lập và năng lực, để khiến các cam kết trở nên thực sự có ý nghĩa.