Đánh thuế thu nhập từ 1-1-2009

Các đại biểu quốc tế dự một hội thảo về đầu tư tại Việt Nam. Ảnh TTXVN

Theo dự kiến, Dự thảo luật Thuế Thu nhập cá nhân sẽ được triển khai áp dụng từ ngày 1-1-2009. Mốc thời gian này liệu có khả thi trong bối cảnh còn nhiều ý kiến khác nhau về các nội dung trong dự thảo như đối tượng chịu thuế, giảm trừ gia cảnh, biểu thuế và biện pháp quản lý thu thuế?

Mức khởi điểm chịu thuế 4 hay 5 triệu?

Đại biểu Đặng Ngọc Tùng tán thành ý kiến 3 năm nữa mới áp dụng luật này. Tuy nhiên ông băn khoăn rằng, mỗi năm trượt giá ở mức 7 đến 8% như hiện nay thì tính đánh thuế ở mức thu nhập khởi điểm 4 triệu là quá sức chịu đựng của người lao động vì tăng lương không bù đắp kịp trượt giá. “Tôi đề nghị mức 5 triệu là thấp nhất và mức thuế suất cũng nên giảm, mức tối thiểu là 3%, tối đa là 25%”, đại biểu Đặng Ngọc Tùng nói. Đại biểu Đào Trọng Thi lại đồng tình với mức khởi điểm 4 triệu tối thiểu phải nộp thuế, song ông yêu cầu “dựa vào mức lương tối thiểu thì bản thân mức lương tối thiểu cũng phải xác định cho rõ ràng”. Vì mức lương bị chi phối bởi hai yếu tố, đó là đời sống ngày càng phát triển thì mức lương tối thiểu càng phát triển và trượt giá làm cho thu nhập thực tế của người lao động càng thấp đi.

Biểu thuế được chú ý là biểu thuế lũy tiến từng phần áp dụng với thu nhập tiền lương, tiền công, thu nhập từ sản xuất kinh doanh. Mặc dù còn nhiều ý kiến khác nhau về vấn đề này, song Ủy ban thường vụ (UBTV) Quốc hội cho rằng, mức thuế suất thấp nhất đã giảm từ 10% xuống 5%, mức thuế suất cao nhất đã giảm xuống từ 40% xuống 35% là phù hợp, thấp hơn so với hiện hành, thể hiện chủ trương “khoan sức dân” của Đảng, Nhà nước. Chưa kể việc thu nhập để áp vào biểu thuế lũy tiến này đã được trừ các khoản bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và các khoản giảm trừ gia cảnh theo quy định, trước khi bị tính thuế.

Không đánh thuế tiền lương hưu và kiều hối, đánh thuế cổ tức

Ngoài ra, UBTV Quốc hội cũng đề nghị bổ sung một điều mới quy định về vấn đề giảm trừ cho các khoản đóng góp từ thiện, đồng thời nhất trí như trong dự thảo luật, không thu thuế đối với thu nhập từ tiền lương hưu do bảo hiểm xã hội chi trả, không thu thuế đối với thu nhập kiều hối. Đại biểu Nguyễn Văn Giàu đề nghị ngoài tiền gửi tiết kiệm và kiều hối, nên đưa thêm khoản tiền lãi thu được từ buôn bán giấy tờ có giá.

Đại biểu Đặng Ngọc Tùng đặt câu hỏi xem có tính thuế đối với cổ tức chia cho người lao động đang làm việc trong doanh nghiệp cổ phần hay không?. Ông cho rằng, công sức của người lao động đổ ra là đã đóng góp vào khoản trích nộp 28% thuế thu nhập doanh nghiệp rồi, nên việc đánh thuế cổ tức họ được chia trong doanh nghiệp đó là đánh thuế hai lần. Chủ nhiệm Ủy ban pháp luật Quốc hội Nguyễn Văn Thuận đồng tình, đánh thuế với cổ tức là trùng vì người lao động đã phải nộp tiền thuế thu nhập cá nhân bằng đồng lương của mình rồi.

Tuy nhiên, UBTV Quốc hội kết luận, thu thuế cổ tức không phải là đánh thuế trùng trên thuế vì thuế thu nhập doanh nghiệp điều tiết vào thu nhập từ hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, còn thuế thu nhập đối với cổ tức điều tiết thu nhập của cá nhân có được từ đầu tư vốn. Nhằm khuyến khích đầu tư vốn, Dự thảo luật quy định mức thuế suất thấp đối với thu nhập từ cổ tức là 5%.

Đối với tiền làm thêm giờ và tiền thưởng, có ý kiến băn khoăn việc quy định đánh thuế thu nhập với các khoản này là chưa phù hợp. Tiền từ quỹ phúc lợi chia cho người lao động và tiền thưởng từ lao động sáng tạo của của người lao động đề nghị không nên đánh thuế. Bộ trưởng Tài chính Vũ Văn Ninh giải thích, không phải tính thuế tiền thưởng theo tháng mà quyết toán thuế theo năm. Đến một ngưỡng nhất định nào đó mới phải nộp thuế, chứ không phải tất cả đều phải nộp./.

MỸ HẠNH