QĐND Online – Sáng 19-11, bên hành lang Quốc hội, ông Đinh Xuân Thảo, Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp, đại biểu Quốc hội đoàn TP Hà Nội đã trao đổi với phóng viên về Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi). Vấn đề đảm bảo 3 bên cùng có lợi thực sự trong thu hồi đất được đại biểu Đinh Xuân Thảo đặc biệt nhấn mạnh…

PV: Tại thảo luận tại hội trường, có nhiều đại biểu nói về trưng mua, trưng dụng thay cho thu hồi đất, ông đánh giá thế nào về quan điểm này?

Đại biểu Đinh Xuân Thảo: Người chủ đích thực của đất đai là toàn dân, nhưng người đại diện hợp pháp cho người dân là Nhà nước. Đã có nhiều đại biểu cho rằng, không nên dùng khái niệm thu hồi, khái niệm thu hồi chỉ dùng cho mục đích quốc phòng an ninh, lợi ích quốc gia. Còn đối với lợi ích kinh tế thì không nên dùng khái niệm thu hồi, nên dùng khái niệm trưng mua, trưng dụng. Vấn đề đặt ra ở đây là không thể quy định như vây được, bởi Nhà nước thay mặt cho người dân, coi như Nhà nước thay mặt cho người chủ sở hữu nên không thể nào, chủ một tài sản giao cho người khác mượn, sử dụng mà lại thu về cho bản thân mình bằng hình thức trưng mua, trưng dụng. Mặc dù đất giao cho cá nhân, tập thể sử dụng lâu dài, nhưng người dân vẫn chỉ có quyền sử dụng, không thể trưng mua, trưng dụng.

Viện trưởng Viện Nghiên cứu lập pháp, đại biểu đoàn TP Hà Nội Đinh Xuân Thảo trao đổi với phóng viên.

PV: Vậy theo ông nên như thế nào để việc thu hồi, đền bù đất phù hợp?

Đại biểu Đinh Xuân Thảo: Không thể thu hồi giống nhau với mọi trường hợp. Có thể tách các loại thu hồi như: Mang tính chất lợi ích quốc gia; mang lợi ích phát triển kinh tế. Để từ đó có những mức giá khác nhau. Tuy nhiên, phài làm sao đảm bảo nguyên tắc ba bên cùng có lợi: Nhà nước có lợi, nhân dân có lợi và nhà đầu tư có lợi. Có lợi của Nhà nước ở đây là có lợi thực sự chứ không phải vào túi cá nhân nào đó. Để đảm bảo được việc này rất cần công khai các quy hoạch đất, quy hoạch của dự án. Từ đó đưa ra các mức đền bù công khai, minh bạch. Người dân biết, ủng hộ, còn người khác không thể lợi dụng việc thiếu thông tin để làm những việc thiếu tích cực.

PV: Trong Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) lần này, theo ông có điểm gì cần phải làm sáng tỏ hơn?

Đại biểu Đinh Xuân Thảo: Vấn đề tạo điều kiện cho người được giao quyền sử dụng ổn định lâu dài, từ đó yên tâm đầu tư, khai thác tốt nhất giá trị của đất đai, không gây lãng phí, xáo trộn trong hoạt động sản xuất kinh doanh cần được thể hiện rõ. Luật đất đai trước đây chúng ta quy định đối với loại đất cho thuê, nếu trả tiền trước một lần thì quyền sẽ khác trả tiền theo hàng năm. Như vậy xảy ra các bất cập như: Nếu trả một lần sẽ có quyền gần như người được giao đất, còn nếu thuê trả theo hàng năm thì quyền lợi sẽ bị hạn chế trong khi tổng cộng lại phải trả cao hơn. Do vậy, theo tôi cần tăng quyền lợi chính đáng của người được giao và cho thuê đất.

PV: Có nhiều ý kiến về việc quy định giá đất. Ông có quan điểm như thế nào về vấn đề này?

Đại biểu Đinh Xuân Thảo: Một số chuyên gia cho rằng, giá đất trừ trường hợp Nhà nước thu hồi (Nhà nước sẽ định giá) còn lại để cho theo thị trường (có nghĩa là có một tổ chức độc lập làm nhiệm vụ trung gian để định giá). Trước đây, hằng năm giá Nhà nước ấn định (Chính phủ đưa ra một giá khung) rồi đến thời điểm ngày 1-1 hàng năm UBND trình HĐND và ra một quyết định về giá đất cho địa phương mình theo từng năm một. Theo Dự thảo, thời hạn này sẽ là 5 năm. Tuy nhiên, việc này có nhiều yếu tố tác động tới giá khiến việc áp dụng có thể chưa được hợp lý. Theo tôi, tùy từng trường hợp cụ thể cần xác định mục đích thu hồi, nên đưa ra đấu giá để từ đó hình thành sự chia sẻ về lợi ích giữa: Nhà nước, người dân và nhà đầu tư.

PV: Xin cảm ơn ông!

XUÂN DŨNG (lược ghi)