QĐND Online –Dự thảo Luật Bảo vệ và kiểm dịch thực vật có rất nhiều nội dung mới so với Pháp lệnh Bảo vệ và kiểm dịch thực vật hiện hành. Dự thảo đã bổ sung nhiều nguyên tắc mới trong hoạt động kiểm dịch, hành vi bị nghiêm cấm cũng như quy định rõ loại thuốc bảo vệ thực vật nào không được phép đăng ký ở Việt Nam…

Trong dự thảo luật (Điều 4) đã bổ sung một số nguyên tắc mới trong hoạt động bảo vệ và kiểm dịch thực vật, như: Nguyên tắc về phòng chống sinh vật gây hại phải theo phương châm phòng là chính, sử dụng đồng bộ các biện pháp phòng chống sinh vật gây hại trong đó ưu tiên các biện pháp sinh học; đề cao trách nhiệm của chủ thực vật trong việc chủ động phòng chống sinh vật gây hại và nguyên tắc hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, từng bước loại bỏ thuốc bảo vệ thực vật độc hại cao cho người và môi trường; sử dụng thuốc bảo vệ thực vật đúng quy định bảo đảm an toàn cho người, động vật, thực vật và môi trường.

Dự thảo giao cụ thể cho chính quyền địa phương quy định địa điểm thu gom, tổ chức thu gom và tiêu hủy bao gói thuốc sau khi sử dụng. Ảnh: www.hoidap.vinhphucdost.gov.vn

Dự thảo luật cũng đã quy định một số chính sách của Nhà nước (Điều 5) để nhằm thực hiện được các nguyên tắc trên, như: Bổ sung các chính sách để đầu tư nghiên cứu, ứng dụng công nghệ sinh học hiện đại để chọn tạo, sử dụng giống cây trồng có sức chống chịu cao đối với sinh vật gây hại, trong sản xuất, kinh doanh và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật sinh học ít độc hại và các biện pháp phòng trừ khác thân thiện với môi trường và đảm bảo an toàn thực phẩm; xây dựng các vùng không nhiễm sinh vật gây hại; xây dựng hệ thống thu gom, xử lý bao gói thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng; khuyến khích sử dụng bao gói thuốc bảo vệ được làm từ vật liệu dễ tái chế để bảo vệ môi trường.

Dự thảo luật đã dành riêng Điều 3 để giải thích một số từ ngữ cho phù hợp với quy định của quốc tế như sinh vật gây hại, sinh vật gây hại kiểm dịch thực vật, sinh vật gây hại nguy hiểm, vùng không nhiễm dịch hại, phân tích nguy cơ dịch hại. Cùng với đó, bổ sung một số hành vi bị nghiêm cấm, trong đó nhấn mạnh các hành vi nghiêm cấm nhập khẩu và nhân nuôi sinh vật gây hại; sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trái quy định; bỏ lại bao bì thuốc, thuốc bảo vệ thực vật thừa sau khi sử dụng không đúng nơi quy định.

Về nội dung phòng chống sinh vật gây hại thực vật, Khoản 1, 2 Điều 14 đã quy định cụ thể các yêu cầu của phòng chống sinh vật gây hại. Trong đó yêu cầu trước hết phải áp dụng các biện pháp phòng trừ tổng hợp để phòng chống sinh vật gây hại, phải coi trọng biện pháp sinh học, vật lý cơ giới và kinh nghiệm của nhân dân và chỉ được sử dụng biện pháp hóa học khi đã áp dụng các biện pháp nói trên nhưng mật độ sinh vật gây hại vẫn gia tăng có nguy cơ gây thiệt hại đến năng suất, chất lượng cây trồng. Quy định này nhằm giảm thiểu sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

Tại Điều 15 quy định cụ thể quyền lợi và trách nhiệm của chủ thực vật nhằm nâng cao vai trò chủ động của chủ thực vật trong việc phòng chống sinh vật gây hại. Trong đó nhấn mạnh nghĩa vụ của chủ thực vật phải chủ động theo dõi, phát hiện kịp thời sinh vật gây hại và áp dụng biện pháp phù hợp nhưng phải đảm bảo các yêu cầu được quy định tại Điều 14 để phòng chống sinh vật gây hại nhằm hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

Để đảm bảo công tác kiểm dịch thực vật là một biện pháp quản lý kỹ thuật trong hoạt động xuất nhập khẩu, Dự thảo luật đã có các quy định về điều kiện hàng hóa có nguồn gốc thực vật nhập khẩu, trước khi nhập khẩu phải phân tích nguy cơ dịch hại (thiết lập hàng rào kỹ thuật). Trước khi được phép nhập khẩu vào Việt Nam, vật thể kiểm dịch phải được phân tích nguy cơ dịch hại theo quy định (Điều 27). Căn cứ vào kết quả phân tích nguy cơ dịch hại mới quyết định cho phép hoặc không cho phép nhập khẩu. Trong dự thảo luật (Điều 35) đã quy định trường hợp cần thiết, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quyết định tạm dừng hoặc cấm xuất khẩu, nhập khẩu vật thể thuộc diện kiểm dịch thực vật.

Trong dự thảo quy định rõ các loại thuốc bảo vệ thực vật nào không được phép đăng ký để sử dụng ở Việt Nam, những tổ chức, cá nhân được đăng ký thuốc bảo vệ thực vật tại Việt Nam và những loại thuốc nào sẽ bị loại bỏ ra khỏi danh mục, đây là nội dung mới nhằm đảm bảo loại bỏ dần các thuốc bảo vệ thực vật độc hại và gây ảnh hưởng đến môi trường (Điều 49, 50).

Dự thảo luật cũng đã quy định về việc xử lý bao gói thuốc bảo vệ thực vật đã qua sử dụng (Điều 75). Đây là quy định mới nhằm điều chỉnh vấn đề nổi cộm, gây nhiều bức xúc trong thực tế hiện nay. Trong đó quy định rõ tổ chức, cá nhân sử dụng có trách nhiệm thu gom, để đúng nơi quy định và phải được xử lý, đáp ứng quy định về bảo vệ môi trường. Đồng thời dự thảo cũng giao cụ thể cho chính quyền địa phương quy định địa điểm thu gom, tổ chức thu gom và tiêu hủy bao gói thuốc sau khi sử dụng. Chi phí thu gom và tiêu hủy bao bì thuốc sau khi sử dụng được lấy từ ngân sách địa phương, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sẽ hướng dẫn việc thu gom, xử lý bao gói thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng.

XUÂN DŨNG