QĐND - Ngày 18-7, được các tổ chức xã hội phát động thông qua các mạng xã hội, hàng nghìn người dân Tây Ban Nha đã đổ ra đường tham gia cuộc biểu tình quy mô lớn, yêu cầu Thủ tướng nước này M.Ra-hoi (Mariano Rajoy) từ chức.

Người biểu tình tập trung bên ngoài trụ sở của Đảng Nhân dân (PP) cầm quyền ở thành phố Ma-đrít, ngày 18-7. Ảnh: Roi-tơ

Tờ Washington Post cho biết, đám đông người biểu tình tràn ngập các tuyến phố xung quanh trụ sở của Đảng Nhân dân (PP) cầm quyền ở thành phố Ma-đrít. Người biểu tình yêu cầu ông M.Ra-hoi từ chức sau khi có cáo buộc cho rằng, ông đã nhận tiền từ một "quỹ đen" trước khi ông trở thành Thủ tướng vào năm 2011. Cuộc biểu tình lúc đầu diễn ra trong hòa bình, song sau đó đã xảy ra đụng độ với cảnh sát khiến nhiều người bị thương. Cuộc biểu tình còn nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của hàng trăm người dân tại thành phố Bác-xê-lô-na.

Trước đó, lãnh đạo các đảng đối lập ở Tây Ban Nha cũng đã kêu gọi Thủ tướng M.Ra-hoi từ chức. Làn sóng phản đối kêu gọi Thủ tướng Tây Ban Nha từ chức bùng phát sau khi báo "El Mundo" (Thế giới) của nước này đăng tải các tin nhắn giữa ông M.Ra-hoi và L.Ba-xê-nát (Luis Barcenas), cựu Giám đốc tài chính của PP, hiện đang bị bắt giữ vì tội tham nhũng. Ông Ba-xê-nát bị buộc tội điều hành một quỹ đen của PP do các tập đoàn “đóng góp”. Đổi lại, các tập đoàn này thường được ưu ái nhận thầu nhiều dự án của chính phủ. Tờ báo cho biết, số tiền trong quỹ đen trở thành khoản bổ sung vào mức lương hàng tháng của các thành viên cao cấp trong PP. Không riêng gì “El Mundo", một loạt các tờ báo khác cũng cáo buộc ông M.Ra-hoi và một số chính trị gia cao cấp của PP nhận những khoản tiền bất hợp pháp.

Bất chấp sức ép như vậy, Thủ tướng M.Ra-hoi đã bác bỏ cáo buộc về vụ bê bối và tuyên bố sẽ không từ chức. Trên thực tế, theo các nhà phân tích, có nhiều lý do để Thủ tướng M.Ra-hoi không dễ dàng bị “ngã ngựa giữa dòng”. Trong đó phải kể đến việc đảng cầm quyền PP của ông M.Ra-hoi hiện chiếm thế đa số tuyệt đối tại Quốc hội sau chiến thắng vang dội trong cuộc tổng tuyển cử hồi năm 2011. Đây là lá chắn để ngăn cản việc ông phải ra điều trần trước Quốc hội về vụ bê bối, nên khả năng ông M.Ra-hoi từ chức là khó có thể xảy ra. Bên cạnh đó, sự ra đi lúc này của Thủ tướng M.Ra-hoi sẽ là không khôn ngoan khi chính sách cải cách ngân hàng của Chính phủ đang bước đầu đạt được kết quả. Theo đánh giá của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), mặc dù còn đối mặt với nhiều nguy cơ nhưng nhìn chung hệ thống ngân hàng của Tây Ban Nha, vốn thoát khỏi tình trạng vỡ nợ hồi năm ngoái nhờ gói cứu trợ từ “bộ ba” chủ nợ quốc tế trị giá 41,3 tỷ ơ-rô (53 tỷ USD), đang dần mạnh lên.

Dù vậy, điều không thể tránh khỏi là vụ bê bối đã giáng thêm một đòn vào uy tín của Thủ tướng M.Ra-hoi, vốn sụt giảm mạnh trong thời gian qua do áp đặt chính sách "thắt lưng buộc bụng", đồng thời còn có nguy cơ khiến tình hình kinh tế, xã hội của Tây Ban Nha càng trở nên sa sút trầm trọng. Vốn đã mất đi sức đề kháng sau hơn hai năm chống chọi với căn bệnh nợ công, giờ đây Tây Ban Nha lại đang phải oằn mình tìm cách hồi phục nền kinh tế đất nước. Tỷ lệ thất nghiệp tăng cao, nhất là ở những người trẻ tuổi, đã đe dọa nghiêm trọng “sức khỏe” của nền kinh tế và là “cú sốc” tấn công trực diện vào những biện pháp khắc khổ mà chính phủ đương nhiệm đang thực thi. Người dân ngày càng chán ngán các biện pháp cắt giảm chi tiêu, tăng thuế. Dự báo Tổng sản phẩm nội địa (GDP) của Tây Ban Nha trong năm nay sẽ giảm 1,3%, trong khi tỷ lệ thất nghiệp đã chiếm tới hơn 26% lực lượng độ tuổi lao động và nợ công tăng lên mức kỷ lục là 937,334 tỷ ơ-rô.

Cuộc biểu tình quy mô lớn ngày 18-7 chính là một ví dụ điển hình cho sự xói mòn niềm tin nơi người dân. Người ta lo ngại rằng, nếu như chính quyền không sớm làm rõ trắng đen vụ bê bối nhằm lấy lại lòng tin nơi người dân, tình trạng tiếp diễn như hiện nay có nguy cơ đẩy xứ sở bò tót rơi vào thời kỳ bất ổn với hệ lụy khó lường. Mặc dù căn nguyên có thể không hoàn toàn giống nhau, nhưng các cuộc biểu tình rầm rộ trong thời gian vừa qua tại một số quốc gia như Thổ Nhĩ Kỳ hay Bra-xin có lẽ cũng là một bài học để chính quyền của Thủ tướng M.Ra-hoi phải suy nghĩ.

VĨNH AN